Reportage

De Groene Club: een initiatief voor de rijkere verenigingen

Amateurvoetbal De KNVB stimuleert amateurclubs duurzamer te worden. Maar dat gaat moeilijker dan gedacht.

Merlin Daleman

Op de oudste club van regio De Kempen in Noord-Brabant tikt de regen zachtjes op de ruit van de stille bestuurskamer. „Hier zaten vroeger twaalf sigarenrokende bestuursleden”, vertelt Martin Westerhuis, voorzitter van voetbalclub VV de Valk in Valkenswaard. „Nu zitten we hier met z’n tweeën.”

Door geld- en organisatorische problemen, hebben meer Nederlandse clubs een stille bestuurskamer. 33 procent van de amateurverenigingen in Nederland heeft geen geld meer. Dé oplossing hiervoor is volgens de KNVB ‘De Groene Club’ - een initiatief om clubs te verduurzamen. „Dat levert al snel veel op”, meent KNVB-projectleider Micha Rots.

Jaarlijks zou per club gemiddeld 42.000 kWh aan elektriciteit en 2.600 kubieke meter gas bespaard kunnen worden. Ter vergelijking: dat zijn tien huishoudens aan elektriciteit en twee huishoudens aan gas.

Merlin Daleman

Scan en advies

Als een club zich meldt, legt de KNVB de bal neer bij een energieadviesbureau. Het bureau ‘scant’ de club en adviseert vervolgens om bijvoorbeeld zonnepanelen of ledverlichting aan te schaffen. Binnen een jaar zou een club dan ‘groen’ kunnen zijn. Bij Rots heerst enkel optimisme: „Dat is toch fantastisch.” Voorzitter Westerhuis dacht hetzelfde, maar vindt het inmiddels minder grandioos.

Uit een inventarisatie van NRC blijkt VV de Valk ook niet de enige sceptische club. Westerhuis: „We hebben al moeite om rond te komen. Zonnepanelen of ledverlichting kunnen we er gewoon niet bij hebben.”

Het is inmiddels gestopt met regenen en de scheidsrechter blaast op zijn fluit voor de wedstrijd van de jongens onder 14. Ondanks het weer staat een tiental supporters langs de zijlijn. „Dit zijn de kinderen waar je het voor doet”, zegt Westerhuis. „We willen een voorbeeld zijn voor die kids.” Als er in de samenleving iets verandert, moet dat volgens hem terug te zien zijn op een club. „Duurzame energie is daar een goed voorbeeld van”, vindt hij.

„Deze grote lampen zuigen energie”, zegt hij, wijzend naar de hoge, ouderwetse palen met daarop de bombastische verroeste lampen. Het zijn de oude lampen uit het PSV-stadion, zegt hij. „En dat zijn helaas energievreters.”

Westerhuis besloot dat hij wat met die duurzame energie moest doen. Hij wilde, naast het plaatsen van zonnepanelen en een energiezuinige cv-ketel, vooral die ouderwetse Eindhovense lampen vervangen: „Die ziet iedereen, dus zo kun je laten zien dat duurzaamheid écht belangrijk is.” De bank gaf alleen niet zomaar een lening af.

Daarop stapte Westerhuis naar de Stichting Waarborgfonds Sport (SWS). Die geeft borgstellingen voor verbouwingen van sportaccommodaties af. SWS gaf de club het voordeel van de twijfel en besloot voor 50 procent garant te staan voor de investering. De gemeente stond in voor de andere helft. Kortom, de borgstellingen waren binnen, en ook de subsidies waren inmiddels geregeld. Hiermee kon de club naar de bank om een lening aan te vragen.

Of toch niet. Een voorwaarde was namelijk dat de huidige schulden naar achteren gezet zouden worden. Dat zou betekenen dat het terugbetalen van de investering vóór de afbetaling van de huidige schulden komt. Na de investering staan de oude schulden weer vooraan. „Dat zou betekenen dat we onze financiële problemen voor ons uitschuiven en gaan investeren zonder dat we weten of we het uiteindelijk wel allemaal kunnen betalen”, vertelt Westerhuis. „Dat vonden we gewoon te risicovol.”

Merlin Daleman

Collectief

Heel even leek het erop dat de velden ‘schoner’ verlicht zouden worden, maar ondanks de garantstellingen van de SWS en de gemeente zorgde de financiële onzekerheid van de club ervoor dat de ‘vieze’ verlichting nog steeds het hoofdveld beschijnt.

„Zulke investeringen kunnen wij als clubs gewoon niet rondkrijgen”, zegt Westerhuis. Daarnaast moeten dit soort plannen volgens hem collectief uitgevoerd worden: „Nu moet elke club het wiel opnieuw uitvinden.” Dan kan het volgens Westerhuis ook veel goedkoper.

„We zijn een lokale club en moeten er alles aan doen om overeind te blijven”, zegt Westerhuis. Met een tekort aan vrijwilligers wordt gezocht naar elke cent die er te verdienen valt. Het is volgens hem belangrijk dat een middelgrote club op lange termijn geld blijft verdienen. „Dan wint de waan van de dag”, vertelt hij. Met snel geld kan verder gebouwd worden aan een toekomst. „Het is nog maar de vraag of we die duurzame lampen volgend jaar wél op de agenda krijgen”, zegt Westerhuis.

Even later klinkt het eindsignaal en de jonge jongens in het geel-zwart van Valkenswaard druipen af: 3-5 verloren. „Denken aan de toekomst hè, dan worden we uiteindelijk kampioen”, lacht Westerhuis.

Merlin Daleman