Opinie

Ahmed Aboutaleb, (niet) overal de eerste

Lotfi El Hamidi

Ahmed Aboutaleb is nu tien jaar burgemeester van Rotterdam en staat op de drempel van een eventuele derde termijn. Mooi moment om de balans op te maken, en dat hebben de journalisten Elisa Hermanides en Ruben Koops onlangs gedaan met de lezenswaardige (niet geautoriseerde) biografie Ahmed Aboutaleb. Overal de eerste.

Het verhaal van Aboutaleb spreekt tot de verbeelding, en ook bij de promotie van het boek wordt de nadruk gelegd op de lange weg die hij heeft afgelegd, van arme migrantenzoon uit de bergen van de Rif tot burgemeester van een grote Europese stad. Maar de keerzijde van dat traject is minder romantisch, zo laat de biografie zien.

Aboutaleb blijkt sinds zijn toetreden tot de politiek een zeer behendige bestuurder, maar ook berekenend, opportunistisch en zelfs populistisch. Niet voor niets wordt er in de wandelgangen van het stadhuis gesproken van een Leefbaar-burgemeester. In het hoofdstuk ‘Dansen met Leefbaar’ beschrijven de auteurs hoe de liefde tussen Aboutaleb en de Rotterdamse volkspartij met de jaren groeide. Overigens niet de eerste flirt met een rechtse partij, zo tekenen ze op: na de moord op Pim Fortuyn in 2002 overwoog Aboutaleb serieus om een post namens de LPF in het kabinet-Balkenende I te bekleden.

Het verduidelijkt, althans voor mij, wel het een en ander. Dat Aboutaleb bijvoorbeeld wars is van maatschappelijk engagement. Dat hij de Marokkaanse c.q. islamitische gemeenschap geregeld streng toesprak als het ging om integratiekwesties („Het is beter als ík u kauw en niet doorslik, dan dat anderen u kauwen en wél doorslikken”, was zijn verweer op kritiek uit die hoek) was in het populistische tijdsgewricht de weg van de minste weerstand. Van meet af aan richtte hij zich meer op draagvlak onder de autochtone Rotterdammers uit de oude volkswijken (de assertieve Leefbaar-stemmers, om het zo te stellen) dan onder de zwakke en verdeelde migrantengroepen in de havenstad.

Dat verklaart wellicht waarom Aboutaleb bijvoorbeeld het verhitte pietendebat jarenlang maar heeft overgelaten aan ‘de samenleving’. Bij de sinterklaasintocht afgelopen zaterdag, met voor het eerst alleen roetveegpieten, liet hij weten „trots” te zijn dat „Rotterdam voorloper is wat betreft het nieuwe uiterlijk van de pieten”. Voorloper? Het is beschamend dat een stad als Rotterdam, met een aanzienlijke Caribische en Kaapverdische gemeenschap, de karikaturale piet nu pas in de ban heeft gedaan. Dat hij bij de slavernijherdenking het kabinet opriep om excuses aan te bieden voor slavernij was dan weer niet verrassend, want dan hoefde hij het zelf niet te doen.

Ahmed Aboutaleb, niet overal de eerste.

Lotfi El Hamidi (L.elHamidi@nrc.nl @Lotfi_Hamid) schrijft op deze plek een wisselcolumn met Tom-Jan Meeus.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.