Bieders vol groene plannen voor Eneco

Overname Wordt het Mitsubishi? Rabobank met KKR? Of toch de Nederlandse combinatie van Shell en PGGM? Nu ze hun biedingen op energiebedrijf Eneco hebben uitgebracht, wegen de aandeelhouders hun miljarden – en hun groene ambities.

In de haven van het Deense Esbjerg worden turbines voor Eneco’s windpark Luchterduinen voorbereid op verscheping naar het Nederlandse deel van de Noordzee. De duurzame intenties van de drie bieders op Eneco zullen zwaar wegen voor de 44 gemeenten die aandeelhouder zijn van het energiebedrijf. Eind 2019 hakken zij de knoop door wie Eneco gaat overnemen.
In de haven van het Deense Esbjerg worden turbines voor Eneco’s windpark Luchterduinen voorbereid op verscheping naar het Nederlandse deel van de Noordzee. De duurzame intenties van de drie bieders op Eneco zullen zwaar wegen voor de 44 gemeenten die aandeelhouder zijn van het energiebedrijf. Eind 2019 hakken zij de knoop door wie Eneco gaat overnemen. Foto Branko de Lang/ANP

Oorverdovend stil is het van de kant van Eneco, sinds de drie overgebleven kandidaten twee weken geleden hun bod op het Rotterdamse energiebedrijf indienden. De 44 gemeenten die aandeelhouder zijn van Eneco hebben zichzelf tot het einde van het jaar gegeven om een keuze te maken tussen het Japanse Mitsubishi, de combinatie Shell/PGGM, of Rabobank/KKR.

Prijs speelt bij die keuze een belangrijke rol: er wordt gerekend op een opbrengst van 3 tot 4 miljard euro. Maar óók de plannen van de bieders voor het relatief groene energiebedrijf wegen mee, zo hebben de gemeenten beloofd. Wat valt daarover te zeggen?

Officieel nog vrijwel niets. De biedingen zijn vertrouwelijk en Eneco geeft geen commentaar, net zo min als de kandidaat-kopers. De gezamenlijke verklaring die Shell en PGGM begin dit jaar publiceerden om hun belangstelling voor Eneco (3.500 medewerkers, 3,4 miljard euro omzet) toe te lichten, gaat vooral over hun motieven: Shell wil verduurzamen, PGGM wil duurzaam beleggen.

Maar beeldvorming is belangrijk in overnameprocessen, waarin miljarden op het spel staan. Zeker nu: Eneco heeft zich maandenlang verzet tegen verkoop uit angst dat een nieuwe eigenaar het duurzame karakter van het bedrijf te grabbel gooit. Wethouders zullen zich straks in hun gemeente moeten verantwoorden voor hun keuze, terwijl kandidaat-kopers het personeel willen overtuigen van hun duurzame intenties. De ondernemingsraad van Eneco beslist mee over wie de nieuwe eigenaar wordt.

Lees meer over de machtsstrijd die rond de verkoop ontstond: De strijd om Eneco is ontspoord

PPGM de warmte, Shell de rest

En dus sijpelen via ingewijden wél details door over de biedingen. Zo schreef De Telegraaf woensdag dat oliebedrijf Shell enkele van zijn groene bedrijfsonderdelen wil onderbrengen bij Eneco. De krant noemt onder meer New Motion en Shell Recharge, dochterbedrijven die laadpalen leveren voor elektrische auto’s langs snelwegen en bij mensen thuis. Ook zouden Shell en zijn partner, pensioenbelegger PGGM, miljarden beschikbaar stellen aan Eneco om overnames te kunnen doen.

Betrokkenen bevestigen dit in grote lijnen tegenover NRC, hoewel volgens hen geen sprake is van garanties. Zij vertellen bovendien dat Shell en PGGM weliswaar gezamenlijk eigenaar willen worden van Eneco, maar dat de zogenoemde ‘financiële blootstelling’ zal verschillen per bedrijfsonderdeel. Simpel gesteld: PGGM zou straks vooral (financieel) verbonden zijn met het stuk van Eneco dat zich bezighoudt met warmteopwekking en -levering in Nederland – zowel qua investeringen als aanspraak op toekomstige dividenden – en Shell met de rest van het bedrijf.

Voor die verdeling valt iets te zeggen. PGGM is al grootaandeelhouder van warmteleverancier Ennatuurlijk. Bovendien geven warmtenetten voorspelbare inkomsten, dat is prettig voor een pensioenbelegger. En Shell? Dat zou in Eneco met zijn zonne- en windenergieactiviteiten, laadpalen en batterijen een kans zien om in één klap een grote speler te worden op de Europese markt voor duurzame energie.

Voor de hand liggende vraag bij zo’n verdeling: is die een voorbode van een splitsing? Een ingewijde ontkent dat. Bovendien zou Eneco onder de vleugels van Shell en PGGM als zelfstandig merk en bedrijf blijven bestaan.

Duurzame woningen

Ook Rabobank respecteert de zelfstandigheid van Eneco, benadrukte de bank toen deze zomer haar interesse bekend werd. Rabobank is al een belangrijke financier van windparken in Nederland, en aandeelhouderschap van Eneco past bij de duurzame ambities van de bank, luidde de verklaring. Volgens een ingewijde ziet Rabobank als eigenaar van Eneco onder meer mogelijkheden het energiebedrijf te betrekken bij lokale duurzaamheidsinitiatieven en de verduurzaming van woningen die de bank heeft ontwikkeld of gefinancierd.

Rabobank is het bekende gezicht bij deze bieding, het gezicht dat vertrouwen moet wekken. Maar het grootste deel van de overnamesom zal komen van partner KKR Infrastructure, onderdeel van de Amerikaanse private-equitypartij KKR. Dit soort investeerders heeft de gewoonte bedrijven na een jaar of zeven weer te verkopen.

Net als Shell moet KKR het niet hebben van zijn duurzame imago in Nederland. De investeringsmaatschappij was in het verleden onder meer eigenaar van V&D en afvalverwerker Van Gansewinkel – waar Eneco-topman Ruud Sondag eerder werkte. Saillant: Sondag vertrok in 2012 bij het met schulden overladen Van Gansewinkel vanwege onenigheid met aandeelhouders CVC en KKR.

Blijft over Mitsubishi. Over het Japanse bedrijf en zijn plannen met Eneco is het minst naar buiten gekomen. Volgens De Telegraaf is Mitsubishi dan ook niet meer dan een ‘outsider’. Toch zou Mitsubishi, bekend als autofabrikant maar ook een grote speler in zowel groene als fossiele energie, geen vreemde koper zijn van Eneco. De twee zijn al jaren partners in windenergie en werkten samen aan de ontwikkeling van een megabatterij. En zo lang niet duidelijk is hoeveel de partijen bereid zijn voor Eneco te betalen, lijkt het te vroeg om één van de bieders af te schrijven.