Aanhoudende problemen bij opslag munitie van Defensie

Jaarlijks worden te veel overtredingen waargenomen bij munitieopslag door Defensie, blijkt uit jaarrapporten die zijn opgevraagd door Argos.
Archiefbeeld van Nederlandse militairen.
Archiefbeeld van Nederlandse militairen. Foto Vincent Jannink/ANP

Er gaat nog veel mis bij de opslag van munitie bij complexen van Defensie. Bij 58 procent van de vorig jaar uitgevoerde controles op plekken waar munitie ligt opgeslagen, werden overtredingen geconstateerd, zoals onvoldoende brandblussers of ontbrekende waarschuwingsborden. Dat blijkt zaterdag uit jaarrapporten van het Korps Militaire Controleurs Gevaarlijke Stoffen (KMCGS), die het radioprogramma Argos heeft opgevraagd.

De problemen bestaan al langer. Al jaren constateert het KMCGS overtredingen bij 50 tot 80 procent van de controles, terwijl wordt gestreefd naar maximaal 15 procent. In het meest recente jaarrapport over 2018 staat dat „merendeels dezelfde knelpunten” terugkomen als in de drie voorgaande jaren. Er werden vorig jaar twee keer minder munitiecomplexen gecontroleerd dan in 2017, onder andere door een tekort aan personeel.

In het jaarverslag over 2017 staat dat in meerdere opslagcomplexen meer munitie ligt dan is toegestaan of verschillende soorten munitie tegen de regels in bij elkaar worden bewaard. Dit vormt volgens KMCGS „een groot risico voor de opslaglocatie en de omgeving”. In het meest recente jaarverslag staat dat op dezelfde locaties „nog altijd veel overtredingen” zijn, maar wordt niet genoemd wat er precies misgaat.

Lees ook: ‘Veiligheid bij Defensie moet veel beter’

Transport

Daarnaast gaat ook het transport van munitie niet altijd volgens de regels. Verpakkingen zijn bijvoorbeeld niet goed afgesloten en brandgevaarlijke batterijen zijn soms samen met munitie vervoerd. Vorig jaar werd bij 53 procent van de 150 gecontroleerde munitievervoersmiddelen een overtreding waargenomen. In 2017 lag dit nog onder het streven van maximaal 30 procent. In het jaarrapport wordt geen verklaring gegeven voor de plotselinge stijging.

Gebrekkige opleiding over de omgang met gevaarlijke stoffen en weinig ervaren personeel zijn de belangrijkste oorzaak van het probleem, schrijft Argos op basis van de interne documenten. Het ministerie van Defensie erkent de problemen in een reactie gericht aan het radioprogramma. „Er is te weinig regie geweest op de verbetermaatregelen die naar aanleiding van de jaarverslagen zijn genomen. Dat moet beter.”

Al langer problemen

Begin vorig jaar concludeerde een commissie onder leiding van oud-Shell-topman Jeroen van der Veer al dat er op het gebied van veiligheid veel mis is bij Defensie. Minister Ank Bijleveld (Defensie, CDA) zei toen dat veiligheid binnen Defensie „dringend structureel moet worden verbeterd”. Aanleiding voor dit rapport was het incident in Mali, waarbij in 2016 twee militairen om het leven kwamen toen plots een mortiergranaat ontplofte bij een oefening. Toenmalig minister Jeanine Hennis (Defensie, VVD) trad in oktober 2017 af na een eerder rapport over dit incident.

In mei 2018 bleek dat bij verschillende munitiedepots de bliksemgeleiders niet in orde waren. Daardoor bestond een verhoogd risico dat de munitie bij een blikseminslag zou ontploffen. De Inspectie SZW sloot destijds tijdelijk meerdere opslagplaatsen omdat er een „direct gevaar” dreigde voor militairen en ander personeel.