Amsterdam: geen subsidie voor school met hoge ouderbijdrage

Onderwijs Amsterdamse scholen die een hoge vrijwillige ouderbijdrage vragen krijgen geen gemeentelijke subsidie meer.

Foto Koen Suyk

De gemeente Amsterdam gaat basisscholen die een vrijwillige ouderbijdrage van 225 euro of meer vragen geen gemeentelijke subsidies meer geven. Dat schrijft wethouder Marjolein Moorman (Onderwijs, PvdA) donderdag in een brief aan de gemeenteraad. De hoofdstad is voor zover bekend de eerste gemeente die de ouderbijdrage zo actief probeert te beperken. De maatregel gaat komend schooljaar in en het jaar erop wordt het maximumbedrag waarschijnlijk 112 euro.

„Ik vind het onverteerbaar dat scholen drempels opwerpen voor ouders om hun kind aan te melden”, zegt Moorman. „Zo’n hoge bijdrage zorgt voor ongewenste segregatie en een tweedeling tussen arme en rijke scholen. Terwijl de afspraak geldt dat onderwijs gratis is en gelijke kansen bevordert.”

De vrijwillige ouderbijdrage is in Nederland gemiddeld 57 euro in het basisonderwijs, blijkt uit onderzoek van Oberon en SEO Economisch Onderzoek over het vorige schooljaar. Eén op de vijf scholen vraagt maximaal elf euro en 2 procent van de scholen vraagt meer dan 227 euro. Voor Amsterdam kloppen die cijfers ongeveer, denkt Herbert de Bruijne van het Breed Bestuurlijk Overleg van Amsterdamse basisscholen.

De meeste schoolbesturen kunnen volgens hem goed leven met de maatregel van de wethouder. „Een klein deel is het er niet mee eens. Scholen die meer vragen, zeggen dat ze meer bieden: ze betalen er bijvoorbeeld drama- of muziekdocenten van, of halveren de klassen.”

De Bruijne, die het eens is met de maatregel, vindt namens het bestuur dat hij vertegenwoordigt (22 openbare basisscholen in de stadsdelen Zuid en Centrum) dat de vrijwillige ouderbijdrage gekoppeld moet zijn aan activiteiten. „Wij betalen er geen aanvullend onderwijs mee.”

Subsidies die Amsterdam gaat inhouden, zijn onder meer die voor vakleerkrachten en conciërgies, waar de gemeente jaarlijks 30 miljoen euro aan besteedt. Moorman: „Met een hoge ouderbijdrage is extra gemeenschapsgeld niet nodig. Dan geef ik dat geld liever aan andere scholen.”

Over de vrijwillige ouderbijdrage wordt al langer gediscussieerd. Ouders ervaren die vaak niet als vrijwillig. Zo worden kinderen soms uitgesloten van activiteiten als ze niet betalen of er hangen briefjes in de school met het verzoek te betalen. De PO-Raad – de vereniging van schoolbesturen – formuleerde vorig jaar de richtlijn dat geen enkel kind mag worden uitgesloten van schoolreisjes en dat scholen duidelijker moeten maken dat de bijdrage vrijwillig is.

De Tweede Kamer nam in 2017 een motie aan met het verzoek de vrijwillige ouderbijdrage te maximeren. Minister Arie Slob (Onderwijs, ChristenUnie) is daar geen voorstander van, omdat de hoogte „niet uit moet maken zolang deze daadwerkelijk vrijwillig is”. Ook denkt hij dat een maximumbedrag „normstellend” kan werken.