Waar moet de ijscoman op het Binnenhof straks naartoe?

Verbouwing Binnenhof Ondernemers rond het Binnenhof in Den Haag maken zich zorgen. „Mondjesmaat” horen ze wat hun te wachten staat.

IJscoman Moes, die al tientallen jaren op het Binnenhof staat, heeft nog niets gehoord over de verbouwplannen.
IJscoman Moes, die al tientallen jaren op het Binnenhof staat, heeft nog niets gehoord over de verbouwplannen. Foto Peter Hilz/HH

IJscoman Moes staat al 43 jaar voor de Ridderzaal. Zeven dagen per week, van de eerste zonnige dag in maart tot na de herfstvakantie in oktober. En straks, als het Binnenhof wordt verbouwd? „Ja”, zegt hij. „Tsja. Ik heb eigenlijk nog niks gehoord.”

Zo klinkt het bij meer ondernemers rondom het Binnenhof. Ze weten dat er verbouwd gaat worden. Ze weten dat de verbouwing met een jaar is uitgesteld. Ze weten dat de verbouwing zeker 5,5 jaar gaat duren, zo niet langer. Maar verder?

De renovatie van het Binnenhof is verzand door een conflict tussen de Tweede Kamer en architect Ellen van Loon, blijkt uit een reconstructie in NRC. Oorspronkelijk zou de verbouwing in 2020 beginnen, maar er is nog steeds geen definitief ontwerp

Lees ook de verbouwplannen werden opgesteld en afgewezen: Het doolhof van de democratie verbouw je niet zomaar

„Mondjesmaat komt er informatie”, zegt Arnoud Kapaan van de Binnenstad Ondernemers Federatie. „Omdat het definitieve ontwerp nog niet bekend is, zijn alle zaken die wij willen weten ook niet bekend”, zegt Ton Kroeze van het Overkoepelend Overleg Pleinkwartier.

„Hoe gaat de aan- en afvoer van bouwmateriaal? Hoe is de bereikbaarheid straks?”, vraagt Kapaan zich af. „Er schijnen vijfhonderd aannemersbusjes nodig te zijn voor alle bouwdisciplines. Hoe ga je dat handelen?”

„Wie kijkt er straks jarenlang tegen een metershoge schutting aan? Wie zit er in de herrie en het stof?”, vraagt Kroeze.

Onderwijl moeten huurcontracten verlengd worden en die hebben vaak een looptijd van vijf jaar, zeggen ze. De onzekerheid en onduidelijkheid baren „grote zorgen”.

Aan de ene kant van het Binnenhof, aan het Plein, liggen restaurants en cafés met terrassen. De eigenaren vrezen dat op het Plein het bouwmateriaal wordt opgeslagen, waardoor uitgaanspubliek in de herrie en het stof zal zitten. Aan de andere kant van het Binnenhof staat op woensdagen een boerenmarkt. De marktkooplui hebben een nieuwe locatie toegewezen gekregen tussen het stadhuis en het centraal station en zouden daar in het voorjaar gaan proefdraaien. Dat wordt wellicht uitgesteld, al weten ook zij dat niet zeker.

Aan de zijkant van de Tweede Kamer, aan de Lange Poten, liggen winkels die deels afhankelijk zijn van passanten tussen het station en de binnenstad, maar óók van Tweede Kamerleden die straks elders in de stad worden gehuisvest. Recep Isik van schoenmaker De Halve Zool schat bijvoorbeeld dat 8 procent van zijn omzet van Binnenhof-bewoners komt. „We krijgen er allemaal last van”, denkt hij.

„De hele dynamiek in de binnenstad verandert door de verbouwing”, voorspelt Kroeze.

De gemeente Den Haag is zich bewust van de zorgen van ondernemers. De economische betekenis van de binnenstad is groot, vorig jaar trok het centrum zo’n 34 miljoen bezoekers. Een bouwput van minimaal vijf jaar in het hart van de binnenstad zal impact hebben, zeker als het verbouwde object ook een toeristische trekker is.

Attractietoren voor alle toeristen

Het streven van het college is tijdens de verbouwing „minimaal net zoveel bezoekers” te trekken. Er moeten „ideeën worden opgehaald” voor „een stevig programma” waarmee „een stevige impuls” wordt gegeven aan de Haagse binnenstad.

Een van die ideeën is om op het Buitenhof, tegenover het Binnenhof, of op de Hofplaats, het pleintje naast de Tweede Kamer, een tachtig meter hoge attractietoren te zetten. Oliebollenbakker en kermisexploitant Jan Vermolen kwam ermee. Hij zegt: „Dat betaalt zichzelf dan terug. Als ik zie wat er hier aan toeristen uit Japan of Amerika komen …”

Maar hij zegt ook: „Ik heb al driekwart jaar niets meer gehoord.” Het laatste nieuws was dat de gemeente en Rijk keken naar de mogelijkheid van een loopbrug over het Binnenhof.

De gemeente Den Haag – ook de verlener van alle bouwvergunningen – is bij het bedenken van alternatieve attracties óók afhankelijk van het definitieve ontwerp, dat door het vertrek van de oorspronkelijke architecten op zich laat wachten. Onduidelijk is verder of het Rijk de gemeente gaat compenseren en om welk bedrag dat zou gaan. De verantwoordelijk wethouder, Richard de Mos, pleitte voor zo’n compensatie. Maar hij moest begin vorige maand afgetreden vanwege het corruptieonderzoek dat naar hem loopt.

„Wat wij vooral willen, is een doordacht plan voor de omgeving, zodat ondernemingen niet over de kop gaan”, zegt Arnoud Kapaan van de Binnenstad Ondernemers Federatie. „Laat de gemeente en het Rijk dat jaar uitstel daarvoor gebruiken.”

Luister ook naar deze aflevering van onze podcastserie NRC Haagse Zaken: Wat je niet mocht weten over de Binnenhofverbouwing

U kunt zich ook abonneren via Apple Podcasts, Stitcher, Spotify, Castbox of RSS.