Een onverzadigbare schaakhonger

Vorige week sloot ik me aan bij mensen die de jonge Rus Daniil Doebov, wereldkampioen rapidschaak, om zijn avontuurlijke stijl vergelijken met de tovenaar Michail Tal (1936-1992). De nieuwe Tal, dat klinkt prachtig, maar eerlijk gezegd is er wel een verschil in niveau. Doebov is 23 jaar en Tal was wereldkampioen op die leeftijd.

Doebov wil natuurlijk ook wereldkampioen worden, maar het zal nog even duren voor het zo ver komt. Op het ogenblik speelt hij in een Grand Prix toernooi in Hamburg, waar hij donderdag Teimour Radjabov uitschakelde, de winnaar van de recente World Cup. Het toernooi in Hamburg is een etappe naar het kandidatentoernooi van volgend jaar, maar in het algemeen klassement ligt Doebov te ver achter om daar nog hoop op te hebben. Af en toe is hij Tal, maar niet altijd.

Hij werd grootmeester toen hij veertien was en naar eigen zeggen heeft hij toen jaren verloren doordat hij dacht dat daarna alles vanzelf zou gaan. Als ik toen drie uur per dag had gestudeerd, had ik meer geleerd dan met de zeven uur die ik nu werk, zei hij.

Hij is openhartig in zijn interviews. Kritisch over collega’s die speelden in het wereldkampioenschap rapidschaak van 2017 in Saoedi-Arabië, een land waar hoofden worden afgehakt. Op een Russische website noemde hij de inname van de Krim een kleine schandvlek voor Rusland. Hij zei dat hij niet van Poetin hield. Zou hij hem willen ontmoeten als het hem werd gevraagd? Misschien, als het goed was voor het Russische schaak, maar liever niet.

Wat hij met Tal gemeen heeft is zijn onverzadigbare schaakhonger. In 2018 was hij secondant van Carlsen en toen speelden ze samen honderden vluggertjes in de keuken, waarschijnlijk met een minuut bedenktijd per partij. Carlsen krijgt er ook niet gauw genoeg van.

„In het schaken is het beste resultaat dat je langzaam krankzinnig wordt, maar ondertussen geld verdient”, zei Dubov eens. Maar ook: „Altijd als ik schaken zie, begin ik me beter te voelen.”

Jonas Buhl Bjerre - Daniil Doebov, EK landenteams, Batumi 2019

1. e4 e5 2. Pf3 Pc6 3. Lb5 a6 4. La4 Pf6 5. 0-0 Le7 6. Te1 b5 7. Lb3 0-0 8. a4 Om het gambiet 9...d5 te verhinderen. 8...d5 Maar het komt toch. Hier is het een zeldzame zet. 9. exd5 Een moeilijke keuze. Wit kon ook 9. Lxd5 of 9. axb5 dxe4 10. bxc6 doen, met onoverzichtelijk spel. 9...Pa5 Dit is een nieuwtje. 10. Pxe5 Pxb3 11. cxb3 Op het eerste gezicht lijkt 11. Pc6 sterk, maar dan is 11...Lg4 goed voor zwart. 11...Lb7 12. Pc6 Lxc6 13. dxc6 Lc5 14. d3 Juist was 14. d4 Lxd4 15. axb5 Pe4 16. Le3 Lxe3 17. fxe3 met misschien een klein voordeel voor wit. 14...Lxf2+ Na een minuut nadenken. Waarschijnlijk had Doebov dit thuis voorbereid.

Zie diagram

15. Kxf2 Dd4+ 16. Le3 Een fatale fout. De computers zeggen dat het na 16. Kf1, 16. Kf3 of 16. Kg3 remise moet worden, maar aan het bord was dat erg moeilijk te zien. 16...Pg4+ 17. Kf3 Pxe3 18. Txe3 Tae8 Wit heeft geen verdediging meer. 19. Te2 Een belangrijke variant was 19. De2 Txe3+ 20. Dxe3 Dxb2 en zwart wint de toren. 19...Df6+ 20. Kg3 g5 Wits koning zit klem. 21. Tf2 Dd6+ 22. Kh3 Dh6+ 23. Kg4 Dh4+ Wit gaf op, want na 24. Kf5 Dd4 gaat hij snel mat.