Aanval op mormonen toont onmacht Mexicaanse regering

Criminelen richtten een bloedbad aan onder leden van een mormoonse sekte in Mexico. Met gemiddeld bijna honderd moorden per dag beleeft het land een ongekend dodelijk jaar.

Bij een bloedbad in het noorden van Mexico zijn maandag zeker zes kinderen en drie vrouwen op brute wijze vermoord. De slachtoffers maken allen deel uit van een bekende mormoonse sekte die oorspronkelijk uit de VS komt, maar al decennia aan de Mexicaanse kant van de grens woont. De moordpartij vindt plaats nu crimineel geweld hoog oplaait: met gemiddeld bijna honderd moorden per dag beleeft Mexico een ongekend dodelijk jaar.

Drie vrouwen van de LeBarón-gemeenschap reisden maandagochtend met een schare kinderen, verdeeld over drie minibusjes, tussen de deelstaten in Chihuahua en Sonora. Op een verlaten bergweggetje belandden ze vermoedelijk in een hinderlaag van een van de bendes in het gebied. De criminelen openden het vuur en staken minstens een van de auto’s in brand, met in de kinderzitjes onder anderen een baby. Vijf oudere kinderen wisten te ontkomen en veilig een landgoed van de familie te bereiken.

Polygamie

Met enkele honderden leden vormt de LeBarón-commune al decennia een machtige familie in dit deel van Noord-Mexico. Hun verre voorouders splitsten zich in de 19de eeuw af van de moederkerk omdat ze wilden blijven vasthouden aan polygamie. Ze vluchtten naar Mexico, waar veelwijverij niet werd vervolgd. In het buurland wisten de onderling nog altijd Engelssprekende christen-fundamentalisten een imperium op te bouwen rond landbouw en veeteelt. Omdat veel van de LeBaróns ook de Amerikaanse nationaliteit hebben, volgen de VS de moordzaak op de voet.

Tien jaar geleden haalden de LeBaróns al het nieuws toen een 17-jarige telg van de familie ontvoerd werd. In plaats van de kidnappers het geëiste losgeld van 1 miljoen dollar te betalen, zochten zijn ouders de lokale, landelijke en ook internationale pers. De jongen kwam ongedeerd vrij en enkele familieleden groeiden uit tot activisten tegen de bloeiende ontvoeringsindustrie in het land.

Lees ook deze reportage over de Mexicaanse kidnappingindustrie: Golf ontvoeringen maakt boos en bang

Twee maanden later sloegen de criminelen echter terug. Een bende viel een van de nederzettingen van de familie binnen en ontvoerde Benjamín LeBarón, voorman van de anti-kidnap-beweging. Met zijn zwager werd hij later vermoord teruggevonden. Ook na deze intimidatiepoging bleven de LeBaróns zich uitspreken tegen het criminele, vaak drugsgerelateerde geweld in hun regio.

Of dit activisme de familie nu opnieuw tot doelwit heeft gemaakt, is onduidelijk. Volgens Julían LeBarón, broer van Benjamín en activist, was het bloedbad „niet tegen ons gericht”. „Het was een fout. Een kruisvuur. We weten de oorzaak niet”, zei hij op tv. In de regio zijn verschillende bendes actief die elkaar bevechten.

Hoewel het motief en de achtergrond van de daders daarmee nog onduidelijk zijn, is de moordpartij een zoveelste tegenslag voor president Andrés Manuel López Obrador. De linkse politicus won in juli 2018 de verkiezingen met de belofte de drugsoorlog niet verder te laten escaleren. AMLO, zoals hij wel heet, wilde onder meer de rol van het leger beperken, corruptie aanpakken en slachtoffers en nabestaanden gerechtigheid bieden. Geen van deze punten heeft hij vooralsnog ingelost.

Lees ook deze analyse: kan de nieuwe president Mexico wel verzoenen?

Autoriteiten hebben het nakijken

In oktober escaleerde het drugsgeweld in het land juist op spectaculaire wijze. In Michoacán liepen dertien agenten in een hinderlaag van Cártel de Jalisco Nueva Generación, nu het machtigste kartel. Een dag later vielen in de buurdeelstaat Guerrero bij een schietpartij tussen leger en criminelen vijftien doden.

Een week later ging het mis in Culiacán, hoofdstad van de deelstaat Sinaloa. De politie probeerde een zoon van de aan de VS uitgeleverde drugsbaron El Chapo op te pakken. In reactie sloeg het kartel gelijk terug door een kleine stadsguerrilla te ontketenen tegen ordetroepen in Culiácan. Daarop lieten de autoriteiten de opgepakte zoon fluks vrij.

AMLO verdedigde dit besluit met het argument dat er anders veel meer dodelijke slachtoffers waren gevallen. De vrijlating is echter breed bekritiseerd als bewijs dat de georganiseerde misdaad op veel plekken in het land de baas is. De regering heeft ook nog niet geloofwaardig kunnen uitleggen waarom deze arrestatiepoging zo slecht was voorbereid.

Ook bij het bloedbad van maandag hadden autoriteiten het nakijken. Lokale media meldden dat de schutters de weg urenlang geblokkeerd hielden, waardoor de politie pas aan het eind van de dag bij de plaats delict kon komen. Inmiddels heeft de regering versterkingen gestuurd.

Correctie (5/11) : In eerdere versie stond dat een meisje van acht nog werd vermist. Zij is inmiddels gevonden.