Opinie

Wie wordt de flop van deze aandelenhausse?

Menno Tamminga

Geen top zonder flop. Het regent topkoersen en records op de Amerikaanse beurs. Daar wel, op de Nederlandse beurs niet. De hoogste slotstand van de AEX-beursgraadmeter was op 4 september 2000: bijna 702 punten. Nu schommelt de index rond 585 punten.

Topkoersen komen niet vanzelf. De ultralage rente geeft beleggers extra energie om voor rendement naar aandelen te kijken. Om optimistisch te zijn: over de economie, handelsoorlogen, de Brexit, de belofte van nieuwe technologie.

De keerzijde: elk tijdperk van vrolijk optimisme, gemakkelijk krediet en ‘gratis geld’ gaat gepaard met versoepeling van financiële en bedrijfsmatige normen. De vraag ‘maakt dit bedrijf wel winst?’ wordt weggewuifd. Commissarissen die toezicht moeten houden, knikken ja zonder ongemakkelijke vragen te stellen. De wisdom of crowds slaat om in de madness of the masses.

Elke beurstop heeft zijn beursflop. Het bedrijf waarin beleggers zich vergissen. De charismatische ondernemer die de opgeklopte verwachtingen niet waarmaakt. Het bedrijf dat beleggers een lelijke scheur in hun broek oplevert. En dat iedereen die scheur kan zien.

Welk bedrijf wordt de flop van deze beurshausse? Eerdere prijswinnaars waren internet-belofte World Online, dat in 2000 naar de beurs ging. Een andere winnaar: ABN Amro, dat in oktober 2007 juist ván de beurs werd gehaald met een formidabel bod van ruim 70 miljard euro. De verkopende aandeelhouders kregen de prijs van hun leven. De drie kopers, (toen nog) gerenommeerde banken, geloofden in hun eigen overmoed. Twee van de drie gingen een jaar later in de kredietcrisis feitelijk bankroet.

Dé internationale kanshebber nu is WeWork, een bedrijf dat flexibele kantoorruimte exploiteert. WeWork had alles waar beleggers van watertanden: een concept, een ambitie voor marktleiderschap (met kans op buitenissige opbrengsten), een visionaire leider en een groep doorgewinterde financiers die zich geen knollen voor citroenen lieten verkopen. Toch wel.

Bij de voorbereiding van de beursgang bleek dat nieuwe beleggers geen trek hadden in WeWork. Te duur. Te slecht geleid. WeWork moest gered worden om een bankroet te vermijden. Wat in het echec beangstigt, is dat juist de bestaande aandeelhouders niet hoefden te letten op het grillige beurssentiment of de volgende kwartaalresultaten. Nee, ze konden een vaste koers varen op basis van een solide ondernemingsstrategie. Anders gezegd: als het slimme geld al niet oplet en van luchtkastelen droomt, staat de markt dan niet op punt van overkoken?

Lees ook: Te koop: een snipper van het grootste oliebedrijf ter wereld

Nog een aanwijzing daarvoor: de zondag aangekondigde beursgang van Saudi Aramco. Zeg maar: de grootste oliepomp ter wereld. De verkoper is de Saoedische staat. Privatiseringen zijn doorgaans aantrekkelijk voor nieuwe beleggers. De verkoper wil vertrouwen wekken. Er moeten later meer aandelen worden verkocht. Dus de overheid schept niet meteen het onderste uit de kan.

Maar je ziet de risico’s met hoofdletters geschreven. Economisch, geopolitiek, militair en qua moraliteit van de machthebbers. Als gekoesterde kroonjuwelen à la Saudi Aramco op een veiling komen, want dat is een beursgang, al zijn het maar snippers, dan is dat geen teken van kracht. De berichten dat lokale zakenfamilies onder druk worden gezet om aandelen te kopen en dat lokale banken klanten royaal krediet zullen geven om aandelen te kopen bij de beursgang, duiden op een kunstmatige markt.

Opgepompte vraag en een opgepimpte beurskoers.

Menno Tamminga schrijft op deze plaats elke dinsdag over ondernemingsbeleid en economie.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.