Kies je coole prullen of verantwoord speelgoed?

Groen doen Elke week gidst NRC je richting een duurzaam leven.

Foto Istock

Laatst was ik op het verjaarspartijtje van een 7-jarig vriendinnetje en ik had de tijd van mijn leven. We mochten met ballonnen overgooien en eetbare sieraden maken en alles zat onder de glitters – thema’s die naar mijn mening te weinig terugkomen op volwassen verjaardagen. Los van de activiteiten had ik me op één ding in het bijzonder verheugd: het kopen van het cadeau.

Mijn vriendinnetje heeft precies dezelfde smaak als ik op die leeftijd, en dus voelde ik me weer even 7 toen ze het pakje openmaakte. De ‘L.O.L. Surprise Ball’ die erin zat, bevatte een plastic roze babypopje met een flesje, waar de baby echt uit kon drinken, en waardoor het vervolgens ook echt kon spugen en plassen.

Een uurtje later, bij de taart, raakte ik in gesprek met een familielid van de jarige. Zij had haar óók een surprisebal gegeven, en daarnaast duurzaam houten speelgoed. „Je wilt natuurlijk het liefst iets geven waar ze blij mee is, en dat toch een tijd meegaat.” Mijn 34-jarige zelf voelde zich opeens bezwaard: ik had alléén maar plastic prullaria gegeven.

Zie daar het dilemma van de kindercadeaugever: kies je voor cool of kies je voor verantwoord? Die twee sluiten elkaar nogal eens uit. Houten speelgoed kan niet praten – een les die ik zelf ondervond toen mijn ouders me vroeger in plaats van de felbegeerde pratende knuffelpapegaai een houten exemplaar gaven– en zelfgehaakte knuffels hebben niet zulke mooie glitterogen als polyesterbeesten. Als je als gever op zoek gaat naar een duurzame tegenhanger van het gevraagde cadeau („Kijk, dit noem ik de ‘W.O.L. Surprise Ball’, gevuld met houten takjes die je met wat fantasie als Barbies kunt gebruiken”) loop je het risico om ‘duurzaam’ in het kinderbrein te koppelen aan ‘teleurstelling’.

Natuurlijk is het niet het plastic zelf waar ze enthousiast van worden. Kinderen zijn als geen ander in staat om te knutselen met klei, papier, modder, etensresten. Het is het imago van plastic speelgoed: het glimt, het praat, het maakt muziek. Duurzaam speelgoed lijkt dat alles te ontberen. Waarom is er niet wat meer kruisbestuiving? Een houten glitterezel die gaat balken als je aan z’n staart trekt, een vilten aapje dat kan zingen? Mijn neefje kreeg vorig jaar van Sinterklaas een superstoere duikboot van gerecycled plastic: duurzaam en cool kúnnen dus prima samengaan.

Lees ook: Nee, je bent nog niet te oud, ook volwassenen willen spelen

Zelf ben ik nu begonnen met het recyclen van mijn eigen kinderspeelgoed. Mijn plastic Barbies en Disney-prinsessen krijgen een tweede leven bij de kinderen van vrienden. En met kinderen uit de buurt ben ik een knikkercompetitie begonnen. Met knikkers die nog van mijn oma zijn geweest: goed speelgoed gaat eeuwenlang mee.