Ineens verandert het Malieveld in een grote bouwplaats

Reportage De demonstratie van bouwers woensdagochtend op het Malieveld begon met oorverdovend toeterprotest. Kort na het middaguur dumpen de bouwers in een ‘ludieke actie’ duizenden tonnen grond op het gras. „De politie houdt zich ook niet aan de afspraak.”

Op het Malieveld staan honderden vrachtwagens, kranen, betonmolens en shovels voor de demonstratie.
Op het Malieveld staan honderden vrachtwagens, kranen, betonmolens en shovels voor de demonstratie. Foto David van Dam

Ze hadden nog één verrassing in petto, de bouwers. Aan de zijkant van het veld stonden zo’n veertig vrachtwagens in een rechthoek opgesteld, achterkanten naar elkaar toe. Het plan was de grond in de machines op het Malieveld te kieperen als er geen toezeggingen werden gedaan. Jos van der Camp uit Uden, werkzaam in het transport en de veehandel, heeft „duizend ton” in zijn vrachtwagen meegenomen. „Ik hoop dat we het zo mogen omkieperen. En dan ben ik weg.”

Plots, vlak na het middaguur, is het zover. Ineens verandert een deel van het Malieveld in een bouwplaats. Vrachtwagens storten grond, overigens gemeten en schoon bevonden, een precisieplaatser met de naam Ultra Stone Slinger begint zijn zand te lozen, kranen en graafmachines storten zich op de molshopen grond.

Alles wordt vastgelegd met telefoon, bouwers in oranje hesjes klimmen vrolijk de hopen grond op. „Als het zo doorgaat, laten we het liggen”, zegt organisator Arnold Tuytel. Hij is boos dat de politie de A12 heeft afgesloten. „Er kunnen hier nog makkelijk machines bij”, zegt hij, „maar de politie houdt zich niet aan de afspraak.” En dus, vindt hij, hoeven de bouwers zich ook niet aan de belofte te houden het Malieveld netjes achter te laten.

Werkloos thuis

Tuytel stond dinsdagavond al op het Malieveld en vroeg zich af: komt dit veld wel vol? Maar nu kan hij tevreden vanaf een podium uitkijken over een veld waar honderden vrachtwagens, kranen, betonmolens, shovels en ander materieel staan. In tegenstelling tot het boerenprotest, waarbij trekkers met militaire precisie waren ingeparkeerd, staat nu alles dwars door elkaar.

De bouwsector protesteert tegen de regels omtrent stikstof en PFAS. Daardoor liggen veel werkzaamheden stil en zitten bouwers werkloos thuis. De sector schat de geleden schade op 1 miljard euro en wil dat er binnen twee weken ‘werkbare’ regels komen.

Lees ook: Minister Schouten: dit land gaat niet op slot

Om de demonstratie publieksvriendelijk te houden had de organisatie Grond In Verzet demonstranten opgeroepen zelf geen materieel mee te nemen. Aan die oproep werd deels voldaan – woensdagochtend ontstonden er toch files op de A12 en A28. De politie liet in de loop van de ochtend weten dat het Malieveld vol was voor machines. Daarom sloot de politie het laatste deel van de A12 in Den Haag af met shovels om zo tientallen bouwers die nog op weg waren tegen te houden, volgens de organisatoren tegen de afspraken in.

‘Van drie kanten geraakt’

Grond In Verzet zette zelf, met behulp van collega’s uit het hele land, in de nacht van dinsdag op woensdag materieel op het veld neer. Peter Postema, een grondverzetter uit het Groningse Oldehove, vertrok met zijn vrachtwagen al dinsdagavond om 23.00 uur vanuit zijn werk naar Den Haag. Net als veel collega’s om hem heen is hij de enige die namens zijn bedrijf is gekomen. „Het werk gaat gewoon door.”

Maar als er niet snel wat verandert, zegt Postema, dan heeft hij straks geen werk meer. Hij toetert een paar keer hard. „Het is belangrijk dat we gehoord worden.” Volgens Postema wordt het bedrijf waarvoor hij werkt van „drie kanten geraakt”. „We mogen geen grond vervoeren vanwege de PFAS, geen transport doen vanwege stikstof en omdat ook de boeren getroffen worden, hebben wij nog minder werk.”

Dat de boeren en bouwers solidair zijn, blijkt wel uit een flink aantal trekkers dat op het terrein staat. Jos van der Camp uit Uden heeft een kalveren- en transporthandel en noemt de stikstofregels, waardoor niet gebruikte ruimte van fosfaatvergunningen vervalt, „stelen van de boeren”.

De demonstratie, die begon met één minuut oorverdovend toeterprotest, verliep verder beschaafd. Ministers Erik Wiebes en Carola Schouten en staatssecretarissen Stientje van Veldhoven en Raymond Knops krijgen beleefd applaus. Maar als Schouten zegt dat de bouwers wel aan de slag kunnen als de stikstofemissie nul is, valt hoongelach haar ten deel.