De Mol spreekt de rechtbank toe: ‘Facebook wil het niet’

Rechtszaak Nepadvertenties Facebook houdt vol dat het niet alle advertenties kan weren waarin het portret van BN’ers misbruikt wordt door bitcoinoplichters. Wel komt er een meldknop.

John de Mol met zijn juridisch directeur Maaike van Urk na de rechtszaak.
John de Mol met zijn juridisch directeur Maaike van Urk na de rechtszaak. Foto Robin van Lonkhuijsen/ANP

Facebook gaat het makkelijker maken frauduleuze advertenties op het platform te melden. Dat zei de advocaat van Facebook, Jens van den Brink, maandag bij de voortzetting van een kort geding bij de rechtbank in Amsterdam, aangespannen door mediaondernemer John de Mol.

De Mol vindt dat Facebook te weinig doet om misleidende advertenties voor bitcoininvesteringen met zijn naam en foto te verwijderen. De advocaten van het platform zeggen dat Facebook allerlei stappen onderneemt om de nepadvertenties te weren, zoals de nieuwe meldknop. Tegelijk zeggen zij dat het „écht technisch onmogelijk” is om alle nepadvertenties te weren.

De partijen stonden opnieuw tegenover elkaar omdat het niet is gelukt er samen uit te komen, zoals na een eerdere zitting in juni werd gepoogd.

De Mol was dit keer zelf in de rechtbank aanwezig. De mediaondernemer begon de zaak omdat de nepadvertenties onschuldige mensen treft „die geloven dat ik ze aanbeveel ergens in te investeren”, aldus De Mol. „Ik vind dat daar iets aan gedaan moet worden en daar kan ook iets aan gedaan worden, maar ze willen niet.” Sinds 2017 is er 2,2 miljoen euro schade gemeld bij de Nederlandse Fraudehelpdesk als gevolg van frauduleuze bitcoinadvertenties. Ook de namen en foto’s van tientallen andere BN’ers worden op platforms als Facebook gebruikt om mensen over te halen in bitcoins te investeren.

Lees ook: Wat zit er achter de bitcoinadvertenties? Lees ons onderzoeksartikel ‘Toen zei die man tegen ons: Ik ga jullie rijk maken’

Aanzienlijke inspanningen

Facebook probeert in de zaak aan te tonen „aanzienlijke inspanningen” te leveren om misleidende advertenties tegen te gaan. Internetplatforms zijn volgens de geldende regels niet verantwoordelijk voor berichten die gebruikers en adverteerders plaatsen. Maar ze kunnen die bescherming verliezen als blijkt dat ze zich niet inspannen om overtredingen tegen te gaan.

Dat het techbedrijf te weinig onderneemt tegen de advertenties is volgens De Mols advocaat Jacqueline Schaap zonneklaar, „want de nepadvertenties verschijnen nog in groten getale op het platform”.

Het probleem is dat de oplichters in sommige gevallen de detectiemethoden weten te omzeilen, zegt Facebook. Ze zouden onder meer gebruik maken van ‘cloaking’, een techniek waarbij kwaadwillenden bij controles door Facebook de achterliggende website waar een advertentie naar verwijst, weten te verhullen.

Schuin achter De Mol zat in de Amsterdamse rechtszaal een andere gedupeerde BN’er: Jort Kelder. De presentator wil met een groep BN’ers techbedrijven die nepadvertenties publiceren civielrechtelijk aanpakken. De groep, onder wie Matthijs van Nieuwkerk, Marco Borsato en Humberto Tan, verzocht deze vrijdag Facebook in een open brief op te treden tegen bitcoinadvertenties. De oproep laat zien dat ook als Facebook de zaak tegen De Mol wint, de problemen voor het platform veroorzaakt door misleidende advertenties nog niet voorbij zijn.

De rechter doet op 11 november uitspraak.