Angstcultuur binnen Partij voor de Dieren | IS-kinderen niet hopeloos verloren, zeggen wetenschappers

De Haagse Stemming Met Met Mark Harbers, Sebastiaan Wolswinkel en Jesse Klaver. Ook elke ochtend De Haagse Stemming in je inbox? Schrijf je in!

De Haagse Stemming

Tijdens het reces werd er volop doorgeruzied over het terughalen van IS-strijders. Het bestuur van de Partij voor de Dieren is overvallen door interne oppositie. En het kabinet sloeg waarschuwingen van provincies over het stikstofbeleid in de wind.

(ON)RUSTIGE WEEK: Geen Kamerdebatten, geen ministerraad: door het herfstreces was er afgelopen week niet de dagelijkse reuring op het Binnenhof. Maar rustig was het zeker niet. Een overzicht van een levendige recesweek:

  • Met de dood van IS-leider Al-Baghdadi is de strijd tegen IS nog niet afgelopen, waarschuwde minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD). Wat ook nog niet is afgelopen: de discussie over het terughalen van Nederlandse IS-strijders. De Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra voerde de druk nog eens op door te zeggen dat het terughalen van IS-strijders "de enige realistische optie" is. Het Openbaar Ministerie wil juist meer Syriëgangers naar Nederland halen. En Jeanine Hennis, oud-minister van Defensie en nu hoofd van de VN-missie in Irak, ziet niks in het huidige beleid van het kabinet, dat pogingen doet om IS-strijders in Irak te berechten. “Die kampen staan op springen en Irak kan het er gewoon niet bij hebben.” En vandaag stellen wetenschappers: kinderen van IS-ouders zijn heus niet hopeloos verloren.

  • Mark Harbers kan een gevoel dat zijn aftreden een opzetje was, soms moeilijk onderdrukken. De VVD’er stapte in mei op als staatssecretaris van Justitie en Veiligheid na een rel over incomplete misdaadcijfers van asielzoekers. Zijn ambtenaren wisten vooraf al dat de data onvolledig waren. Later werd een evaluatie opgesteld, waarin werd geconcludeerd dat de ambtenaren geen blaam trof. Met Harbers werd niet gesproken, terwijl pijnlijke aspecten omfloerst of niet in het stuk staan. Binnen het ministerie van Justitie en Veiligheid leidde dat tot vernieuwd wantrouwen en nervositeit. Gaat minister Ferdinand Grapperhaus (CDA) de hoogste ambtenaar offeren?

  • Oud-minister Ivo Opstelten van Veiligheid en Justitie geeft toe dat hij fouten heeft gemaakt in de bonnetjesaffaire die hem, zijn staatssecretaris Fred Teeven en zijn opvolger Ard van der Steur hun baan kostten. “Ik probeerde de boel te bezweren met het mantra dat het dit bedrag ongeveer moest zijn. Toen heb ik ook nog gezegd dat het een kwestie van vertrouwen was.” De ‘bekentenis’ maakte geen indruk op journalist Bas Haan, die de kwestie aan het licht bracht. “Het toont aan hoe de waarheid in de politiek helaas vaak geen uitgangspunt is, maar slechts een optie.”

  • Jesse Klaver en Bram van Ojik van GroenLinks maakten van het weekje reces gebruik om op werkbezoek in Ethiopië te gaan. In de buurt van hun hotel ontstonden protesten die zo heftig werden dat minister Stef Blok en de ambassade ingrepen: zij lieten de Kamerleden onder begeleiding van de Ethiopische autoriteiten in veiligheid brengen.

ONBETROUWBAAR EN LEUGENACHTIG: Onderling wantrouwen, een angstcultuur. Het blijft broeien in de Partij voor de Dieren na het royement van partijvoorzitter Sebastiaan Wolswinkel. Hij is een telg van  PINK!, de jongerenafdeling van de partij, die nu de kern van de oppositie tegen het partijbestuur lijkt te worden. PINK! had afgelopen weekend een besloten vergadering. Daar werd het bestuur onbetrouwbaar en leugenachtig genoemd, laten aanwezigen weten aan NRC. Eerder kreeg de partijtop al een mail, ondertekend door vijftig ‘verontruste partijleden’, waarin het royement van Wolswinkel werd afgekeurd. Die mail kwam voor de partijtop totaal onverwacht, maar het verzet groeit nog altijd: inmiddels hebben vierhonderd leden zich achter de brief geschaard. Het bestuur weet niet wie dat zijn, de initiatiefnemers van de brief wel. Het zou gaan om steun breed uit de partij, van gemeenteraadsleden tot fractiemedewerkers. Het partijbestuur heeft tot het snel ingelaste partijcongres in januari de tijd om de interne crisis te bezweren. En vooral om te achterhalen hoe groot de oppositie nu echt is.

STIKSTOFCRISIS: De onrust over het stikstofbeleid is nog lang niet afgelopen. Bij een protest van boeren bij het provinciehuis in Brabant moest de ME vrijdagavond ingrijpen. En na de grote boeren protesten kunnen de bouwvakkers niet achter blijven. Want de realiteit is: als de boeren wat extra wordt gegund, zal dat ten koste moeten gaan van een andere sector, en dan wordt er al snel aan de bouwwereld gedacht. En dus komen bouwvakkers woensdag naar Den Haag om te demonstreren. Overigens niet alleen tegen het stikstofbeleid, maar ook tegen volgens bouwers te lage normen van chemische stoffen. Een van de demonstratieleiders: Maxime Verhagen van Bouwend Nederland, én oud-minister van Economische Zaken en Landbouw. Het was op dit ministerie en onder zijn bewind dat de nu afgeschoten stikstofaanpak werd uitgewerkt.

Stikstofcrisis II: Ondertussen lopen de spanningen tussen de provincies en het kabinet op. De provincies vrezen dat de maatregelen van het kabinet niet ver genoeg gaan om alsnog te voldoen aan de stikstofeisen. Dat wantrouwen wordt ongetwijfeld gevoed door dat het ministerie twijfels eerder aan de kant schoof. De Volkskrant schrijft hoe de provincies zich al lange tijd zorgen maakten over de rechtszaak die rond het stikstofbeleid liep. De landsadvocaat stelde de provincies gerust: geen nood, dit is allemaal wettelijk verantwoord. Kritische juridische analyses van de provincies werden in de prullenbak gegooid.

HELPENDE HAND: De Nederlandse overheid hield pulsvissers de hand boven het hoofd, treedt nauwelijks op tegen frauderende kustvissers en ook mestfraude wordt volgens sommigen gedoogd. Nu blijkt uit onderzoek van NRC dat de overheid ook de glastuinbouw actief heeft geholpen om zich te onttrekken aan het Europese emissiehandelssysteem ETS, waar vervuilende bedrijven moeten betalen voor hun CO2-uitstoot. Daardoor hoefden zij tientallen miljoenen euro’s minder te betalen. Eerst moesten honderd tuinbouwbedrijven via het ETS-systeem betalen voor hun uitstoot, dat zijn er nu nog maar vijftien. De bedrijven maakten gebruik van nieuwe regels van de Nederlandse overheid: ze konden bijvoorbeeld hun gasketels als ‘reserve’ aanmerken, waardoor hun installaties te klein waren om mee te moeten doen aan ETS. Dat werd gedaan via een Algemene Maatregel van Bestuur, die niet door de Tweede Kamer hoeft worden goedgekeurd. Gevolg: de tuinbouw gaat de door dezelfde Nederlandse overheid opgelegde klimaatdoelen niet halen.

QUOTE VAN DE DAG

Wil je echt niet zonder, dan doe je een montuurloze bril op. Kijk maar naar Mark Rutte, wiens bril steeds onzichtbaarder is geworden sinds zijn tijd als JOVD-leider.

Rob Jetten heeft zijn ogen laten laseren en hoeft daarom geen bril meer op. NRC-columnist en oud-Tweede Kamerlid Zihni Özdil snapt wel waarom: een bril is niet handig op beeld - het schept afstand.