Uit alle windrichtingen, maar China?

Inklimmers Migranten die via trucks de oversteek proberen te maken, daar zijn ze wel mee bekend in Zeebrugge. Maar Chinezen, dat is nieuw.

De politie op de plek waar lichamen werden ontdekt in een vrachtwagencontainer.
De politie op de plek waar lichamen werden ontdekt in een vrachtwagencontainer. Peter Nicholls/Reuters

Langs de N31, die eindigt in de haven van Zeebrugge, klinkt het geraas van motoren. Vrachtwagens rijden in een constante stroom af en aan. Ladingen worden afgezet, nieuwe opgehaald. Containers, net als het exemplaar dat hier afgelopen dinsdag passeerde: om 14.49 uur aangekomen, een paar uur later weer vertrokken, en om 01.00 uur aangekomen in het Britse Purfleet. Nog geen twee uur later bleken er 39 lijken in te zitten: migranten die Groot-Brittannië probeerden te bereiken.

Voor de ingang van een Zeebrugse truckersparking – op de achtergrond zijn ferry’s te zien die volgeladen worden – waarschuwt een bord: ‘Camerabewaking. Enkel toegankelijk voor vergunde personen.’ Op plekken als deze proberen sommige migranten de containers in te komen. „Ik heb er zelf geen ervaring mee”, vertelt de 41-jarige Roemeense trucker Nechita Ciprian vanuit zijn cabine, „maar ik heb het wel gezien. Mijn bedrijf is het laatst nog overkomen. Toen de container in Engeland aankwam, bleken er vijf mensen in te zitten.”

Chinezen kwamen nog niet langs

„Ze doen er alles voor”, vertelt pastoor Fernand Maréchal in zijn huiskamer in Zeebrugge, niet ver van de parking. Sinds ongeveer vijf jaar vangt hij migranten op. In zijn kerk krijgen ze bad, brood, en soms bed. Tien tot vijftien ‘transmigranten’, zoals ze in België genoemd worden, elke dag. „Soms kunnen ze via mensenhandelaren in een container komen. Soms kopen ze zelf truckers om. Vaak breken ze niet eens in: ze gaan onder een truck hangen. Levensgevaarlijk. Maar voor hen is het Engeland of de dood, vertellen ze me.” Zeebrugge is niet uitzonderlijk: lukt het hier niet, dan proberen ze het via een andere Belgische, Franse of Nederlandse haven. En uiteindelijk lukt het ze bijna altijd, vertelt Maréchal.

Lees ook: Chinezen zijn als groep uit zicht

Dat deze 39 migranten Chinezen waren, verbaast. Trucker Ciprian zag onder meer Syriërs voorbijkomen. Maar Chinezen? „Die kunnen hier toch gewoon legaal komen, waarom zouden ze dat doen?” Ook rechtbankverslaggever Adriaan Clynckemaillie, die het onderwerp voor persbureau Belga al langer volgt, zag nooit Chinezen voorbijkomen in een dossier.

Bij pastoor Maréchal komen mensen uit alle windrichtingen: Syrië, Noord-Afrika, Eritrea, Indiërs. Van Chinezen weet hij dat ze het weleens proberen, maar bij hem kwamen ze nog nooit langs.

Binnen de haven van Zeebrugge kwamen deze migranten waarschijnlijk niet de container in, aldus Dirk De fauw, burgemeester van Brugge en voorzitter van het havenbedrijf Zeebrugge. „Er zijn hoge afsluitingen, camera’s, er is dag en nacht beveiliging. Met zo’n grote groep binnenraken, is quasi onmogelijk.”

Warmtecamera werkt niet

Waarschijnlijker is dat het gebeurde voor de trucker de haven van Zeebrugge bereikte, weet journalist Clynckemaillie. Misschien zelfs al over de grens. „Vroeger haalden vluchtelingen containers leeg en klommen ze er zelf in. Nu zie je dat er meer zogenaamde gegarandeerde transporten zijn. Chauffeurs vragen 1.000, 2.000 euro, en ze smokkelen mensen zo de grens over. Ze kunnen er dan dus waar en wanneer je wil inklimmen.”

Als dat eenmaal gebeurd is, kan controle in de haven lastig zijn. Bij koeltransport zoals dit werkt een warmtecamera niet. En hoewel de verzegeling van de container bij aankomst in Zeebrugge intact zou zijn geweest, laten experts weten dat die maatregelen goed te omzeilen zijn en dat criminelen soms zelfs met reservezegels rondlopen.

De truckers op de parking, haast allen Roemenen, hebben net als Ciprian allemaal wel gehoord van de migranten. Sommigen hebben zien gebeuren dat ze probeerden op containers te komen. Ze hebben ook gehoord dat hier mensensmokkelaars rondlopen die oversteken organiseren. Maar hen is het nooit overkomen, glimlachen ze. „Ik heb in de vijf jaar dat ik hier werk nooit een voorstel gehad”, zegt Daniël Schiopu. Eén collega, iets verderop, begint: „Mij is het wel gebeurd.” Dan stopt hij met praten. „Sorry.” Hij wil niets meer zeggen.