Hongkong laat moordverdachte vrij wiens zaak leidde tot protesten

De zaak van Chan Tong-kai, die verdacht wordt van de moord op zijn vriendin in Taiwan, was de aanleiding voor de omstreden uitleveringswet in Hongkong.

Chan Tong-kai, die verdacht wordt van de moord op zijn vriendin in Taiwan, heeft aangeboden om zichzelf aan te geven bij de Taiwanese autoriteiten. Hij zat in Hongkong vast voor witwassen.
Chan Tong-kai, die verdacht wordt van de moord op zijn vriendin in Taiwan, heeft aangeboden om zichzelf aan te geven bij de Taiwanese autoriteiten. Hij zat in Hongkong vast voor witwassen. Foto Jerome Favre/EPA

De Hongkongse moordverdachte, wiens zaak de aanleiding was voor de omstreden uitleveringswet en de maandenlange protesten die daarop volgden, is woensdag vrijgelaten nadat hij zijn straf had uitgezeten voor witwassen. Dat melden internationale persbureaus woensdag.

Chan Tong-kai, die vastzat in Hongkong en daarnaast wordt verdacht van de moord op zijn vriendin in Taiwan, heeft aangeboden om zichzelf aan te geven bij de Taiwanese autoriteiten. Taiwan zegt echter dat Chan niet welkom is en heeft hem de toegang tot het land ontzegd. Hongkong en Taiwan zijn het niet met elkaar eens over wat er met Chan moet gebeuren.

De autoriteiten in Hongkong konden Chan niet zelf vervolgen voor moord. Ze vonden alleen bewijs voor witwassen. Ook is er geen uitleveringsverdrag tussen Hongkong en Taiwan, waardoor de zaak van Chan niet aan Taiwan overgedragen kon worden. In februari deed de regering van Hongkong een voorstel voor een omstreden uitleveringswet, die zou toestaan dat verdachten ook uitgeleverd zouden kunnen worden aan Taiwan.

Lees ook: Organisator protesten Hongkong in elkaar geslagen

Grootschalige protesten

De wet zou uitlevering van verdachten aan het vasteland van China echter ook mogelijk maken. Veel mensen in de voormalige Britse kolonie vreesden dat door de uitleveringswet andersdenkenden in Hongkong die het niet eens zijn met de Communistische Partij in China daar uitgeleverd en vervolgd zouden kunnen worden. Honderdduizenden mensen gingen daarom bijna wekelijks de straat op om te protesteren tegen de wet. De overheid heeft meerdere keren geprobeerd met geweld de protesten te beëindigen.

Hongkong heeft een speciale status binnen China onder de noemer ‘één land, twee systemen’. Ook heeft het sinds de afscheiding van het Verenigd Koninkrijk een ander politiek systeem dan eenpartijstaat China, met een eigen bestuur, eigen begroting en eigen rechtssysteem. Het rechtssysteem van Hongkong is onafhankelijk ten opzichte van dat van China. Beijing stelt daarnaast dat Taiwan ook onderdeel is van China, maar Taipei zegt onafhankelijk te zijn.

De leider van Hongkong, Carrie Lam, die gezien wordt als een marionet van China, kondigde vorige maand aan de wet in te trekken en deze woensdag is de wet ook formeel ingetrokken. Toch gaan de protesten nog altijd door. De demonstranten eisen namelijk niet alleen meer het intrekken van de wet. Ze hebben in totaal vijf eisen die Chinese inmenging moeten voorkomen. Een daarvan is dat Carrie Lam moet opstappen. Lam mocht echter van China niet opstappen. Inmiddels zouden er volgens berichtgeving van de Financial Times Chinese plannen zijn om haar te vervangen.