Schaamte over Brexit leidt tot jubileumthriller

John le Carré De Britse grootmeester werd depressief van de toestand waarin zijn land verkeert. In zijn nieuwe boek schrijft hij uitgebreid over Brexit en populisme.

John le Carré
John le Carré Foto Gregor Fischer/EPA

„Het Britse volk wordt linea recta naar een afgrond gemarcheerd door een stelletje rijke, elitaire zakkenvullers die zich voordoen als mannen van het volk.”

In zijn 25ste spionagethriller, Agent Running in the Field, die vrijdag tegelijk in Nederlandse vertaling verscheen als Spion buiten dienst, schrijft de Britse grootmeester John le Carré uitgebreid over de Brexit en opkomend populisme.

Hij moet wel, zei de 88-jarige schrijver vorige week in een vraaggesprek met de BBC: „Het zou onmogelijk zijn nu te schrijven zonder het over de huidige toestand van de natie te hebben – ik maak er deel van uit en ik ben er depressief van. Mijn schaamte communiceer ik met dit boek.”

Le Carré is het pseudoniem van David Cornwell. Tijdens de Koude Oorlog werkte hij als spion voor de Britse inlichtingendienst MI6 in West-Duitsland. De opgedane ervaringen gebruikte hij vanaf 1961 voor een legendarische reeks spionagethrillers.

Spion buiten dienst speelt in het huidige Groot-Brittannië. Hoofdpersoon is Nat, een veteraan van de Britse geheime dienst die in contact komt met Ed, een jongeman met scherpe politieke opvattingen. Tussen Brexit-fanaten en Trumpfanaten bestaat geen scheidslijn, volgens Ed. Beiden zijn „racistisch en xenofoob”. En Trump is volgens Ed de „pleeschrobber” van de Russische president Poetin. Citaat: „Hij doet alles voor die kleine Vladi wat de kleine Vladi niet zelf kan: pissen op de Europese eenheid, pissen op de mensenrechten, pissen op de NAVO.”

Zaterdag liep Le Carré mee met de anti-Brexitmars in Londen. In The New York Times legde hij uit waarom: „Na 47 jaar met de 27 Europese landen te hebben samengewerkt, probeert de regering ons het idee te verkopen dat we vijanden hebben. Neem me niet kwalijk, dat is geen patriottisme maar nationalisme.”