Opinie

Cultuur onder vuur

Lotfi El Hamidi

‘Bitterbal?”, vraagt de lieftallige dame met een schaal bitterballen bij de borrel. Het congres met de onheilspellende naam ‘Cultuur onder Vuur’ in het Philharmonie-gebouw in Haarlem is zojuist afgelopen. „Is het halal?”, vraagt Ronald Heister, eventmanager van het congres. Dat vraagt hij niet voor mij maar voor zichzelf, want hij eet geen vlees „waar dierenleed achter schuilt en geofferd is aan een andere God”.

Het is allemaal niet persoonlijk bedoeld, bezweert de charismatische Heister. In het gesprek dat we daarna voeren gaat het over hoe Nederlanders door de media misleid worden, dat Nederland geen soeverein land meer is en dat politici niet de belangen van het volk dienen. „We worden geregeerd door macht en geld”, aldus Heister.

Cultuur onder vuur, dus.

Die zaterdagmiddag treden verschillende conservatieve sprekers op in een bijna volle concertzaal, onder de rode banieren waarop het motto ‘Traditie, Familie, Privé-eigendom’ staan afgedrukt. De drie pijlers komen van Civitas Christiana, een reactionaire katholieke splintergroep onder leiding van Hugo Bos. ‘Cultuur onder Vuur’ komt uit zijn koker.

‘Mensen in het buitenland zien Nederland als verloren zaak, een land van socialisten”, zo opent Bos de middag. De vijanden zijn talrijk: de elite, anti-Zwarte Piet-activisten, socialisten, en de twee „nepreligies” islam en klimaatgekte. Maar Bos heeft hoop dat de conservatieve tegenbeweging het tij zal keren. Het boezemt linkse politici angst in, zegt hij, en „linkse journalisten slijpen hun pennen”.

De volgende spreker is Paul von Oldenburg, naast voorzitter van Civitas Christiana ook hertog en verre familie van koningin Juliana. Von Oldenburg ziet „een soort geestelijke aids” die ten grondslag ligt aan uiteenlopende crises in het Westen: de mentaliteit van de westerse mens. Van „de massieve en ongecontroleerde immigratie” tot de „kruisloze kruistocht van Greta Thunberg”, die de „traditionele levensstijl en consumptiepatronen van de westerse mens” wil kapotmaken; het zou allemaal liggen aan een eeuwenoude, innerlijke strijd van de westerse beschaving. Een strijd die nog altijd gaande is.

Het lijkt er als zoete koek in te gaan bij de honderden aanwezigen. Ook de bijdragen van journalist Arnold Karskens over „discriminatie en censuur” van de NOS (die het doelbewust gemunt zou hebben op christenen en joden, maar moslims, ‘gekleurden’ en links ontziet), en oud-hoofdredacteur van het Katholiek Nieuwsblad Henk Rijkers, over islamisering in het onderwijs, worden met applaus overladen.

De hele middag bezorgt me een déjà vu-gevoel. Civitas Christiana is een relatief kleine beweging, maar de ideeën die zij verkondigen komen me akelig bekend voor. Een randverschijnsel? Ik zou het niet onderschatten.

Lotfi El Hamidi (L.elHamidi@nrc.nl @Lotfi_Hamid) schrijft op deze plek een wisselcolumn met Tom-Jan Meeus.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.