Een topbaan in Londen, maar nog steeds vrijgezel

Redacteur Margot Poll bespreekt zes recent verschenen boeken. Deze week: de 32-jarige ambitieuze Giulia scoort een baan bij een zakenbank in Londen. Naast rijk worden verlangt zij naar liefde. Maar gaat dat wel samen met heel hard werken?

1. Fokke Obbema: De zin van het leven

In september 2018 schreef Volkskrant-journalist en schrijver Fokke Obbema een aangrijpend verhaal over de hartstilstand die hij het jaar daarvoor had gehad. Hij overleefde het ternauwernood en beschrijft hoe dankbaar hij is, maar ook hoe hij antwoorden zoekt op existentiële vragen. Hoe kan dit gebeurd zijn? Waartoe dient het allemaal, wat is de essentie van het leven, van het zijn? Hoe verwerk je een trauma? Hij zocht naar antwoorden in veertig interviews met, in de woorden van Nietzsche, ‘broeders in de dood’. Deze door het onderwerp heel persoonlijke interviews zijn nu gebundeld in De zin van het leven. Heeft Obbema hiermee antwoorden gevonden op zijn levensvragen? Geen eenduidig antwoord maar wel vele inzichten waarmee hij voorlopig uit de voeten kan en met hem wellicht vele anderen. Adembenemend, meer dan inspirerend en wijs bovendien.

Fokke Obbema: De zin van het leven. Gesprekken over de essentie van ons bestaan. Atlas Contact, 368 blz. € 22,99

2. Joris Luyendijk, Mark Geels en Tim van Opijnen: Hoop

Een andere verzamelbundel is Hoop, de nieuwste editie van de ‘Nederland in ideeën’-reeks, een initiatief van Mark Geels en Tim van Opijnen. In deze serie beantwoorden wetenschappers, kunstenaars en ondernemers jaarlijks één vraag. Dit jaar stelde schrijver en journalist Joris Luyendijk de vraag: Wat geeft jou hoop? En dan bedoelt hij: hoop op een betere wereld voor ons allemaal. Hoe persoonlijk de antwoorden soms ook mogen zijn, het palet van antwoorden, de verscheidenheid aan vooruitzichten op een betere wereld, is ontegenzeggelijk hoopgevend en aanstekelijk om te lezen. Voorbeelden hiervan zijn het verhaal over het ‘virtueel simuleren van de grote stad’ zoals in Singapore om oplossingen te vinden in grootstedenbeleid (Peter Sloot, hoogleraar Complexe Adaptieve Systemen), de liefde voor het archief om schatten aan informatie te vinden (hoogleraar Volkenrechtsgeschiedenis Louis Sicking) of de conclusie van Bastiaan Geleijnse, van Fokke&Sukke dat ‘angst voor de toekomst juist een goede raadgever is’ want angst zal ons aanzetten een oplossing te zoeken. Dat is tevens de algemene deler van deze antwoorden: er gloort meer licht aan de horizon dan het sombere scenario dat ons dagelijks wordt voorgehouden. Een goede afwisseling zou zijn: elke dag een antwoord, een handreiking tot hoop.

Joris Luyendijk, Mark Geels en Tim van Opijnen: Hoop. 100 wetenschappers, kunstenaars en ondernemers vertellen wat hun hoop geeft. Maven Publishing, 288 blz. € 19,99

3. Letizia Pezzali: Altijd

In haar semi-autobiografische roman Altijd beschrijft de Italiaanse schrijfster Letizia Pezzali, die zelf jaren in het financiële hart van Londen werkte, het leven van de 32-jarige ambitieuze Giulia die na haar studie in Milaan een baan heeft gekregen bij een zakenbank in Canary Wharf in Londen. Naast heel veel geld verdienen, de etentjes, het aanzitten bij Brexit-discussies, verlangt Giulia naar liefde. Naar de veel oudere Michele met wie ze tien jaar geleden een geheime verhouding had. Die verliefdheid laait weer op als Giulia terugkeert naar Milaan. Een van tijd tot tijd filosofische roman over loyaliteit aan collega’s, het missen van ouders en, natuurlijk, over de verboden liefde van toen. En Michele? Wil hij haar nog zien of was het voor hem destijds slechts een flirt met een studente van 22 terwijl hij zelf 41 was. Toen was hij de snelle Italiaanse bankjongen die werkte in Londen maar af en toe voor zaken in Milaan moest zijn. De vraag is of heel hard werken samengaat met echte liefde.

Letizia Pezzali: Altijd. Oorspronkelijke titel: Lealtá. Vertaald uit het Italiaans door Manon Smits, Wereldbibliotheek, 206 blz. € 20,99

4. Joris-Karl Huysmans: De pensionering van meneer Bougran

De tragikomische novelle De pensionering van meneer Bougran van de Franse schrijver Joris-Karl Huysmans (Nederlandse vader, Franse moeder) zou wat stijl betreft een voorloper kunnen zijn van Het Bureau van J.J. Voskuil; ook hier wordt het kantoorleven, nu op (briefpapier van) het ministerie van Binnenlandse Zaken, van minuut tot minuut beschreven, al begint de novelle met de vervroegde pensioenaanzegging van de vijftigjarige meneer Bougran. De Franse pensioenwet uit 1835 bepaalde dat staatsambtenaren met vervroegd pensioen gestuurd konden worden wegens geestelijke onbekwaamheid zonder dat deze door deskundigen was vastgesteld. Wat volgt is een bevlogen betoog over het verval van taal, stijl en nuance. Wanneer zeg je ‘mijnheer’, en wanneer ‘meneer’? Wanneer schrijf je ‘met de meeste hoogachting’ en wanneer alleen ‘hoogachtend’? Een aanrader voor taalliefhebbers dus. De invulling van de eerste pensioendagen van meneer Bougran in Parijs is zowel geestig als hartverscheurend.

Joris-Karl Huysmans: De pensionering van meneer Bougran. Oorspr. Titel La retraite de Monsieur Bougran (1888) Vertaald uit het Frans door Walter van der Star. De Wilde Tomaat, 38 blz. € 7,90

5. George Orwell: Animal Farm

Het beroemde Animal Farm van de Britse schrijver George Orwell (1903-1950) is bewerkt tot graphic novel door de Braziliaanse illustrator Odyr (1967). Het in de Tweede Wereldoorlog geschreven en in 1945 gepubliceerde allegorische verhaal gaat over dieren op een boerderij die in opstand komen tegen hun meester – de Mens – en de macht overnemen. Na deze revolutie ontstaat een dierengemeenschap die goed lijkt te draaien totdat de varkens op hun achterpoten gaan staan, met dictatoriale gevolgen. De met acrylverf geschilderde illustraties geven een extra lading aan Orwells kritiek op de totalitaire staat.

George Orwell: Animal Farm. Bewerkt en geïllustreerd door Odyr. Vertaald door Anthony Ross. Arbeiderspers, 175 blz. € 22,50

6. Boudewijn Bakker, Helmi Goudswaard en Nicolaas Matsier (samenstellers): Weer en Wind

Voor de bloemlezing Weer en wind kozen samenstellers Boudewijn Bakker, Helmi Goudswaard en Nicolaas Matsier honderd schilderijen bij honderd gedichten over het weer. Zo staat naast het sonnet ‘De appelboom’ van C.O. Jellema (Je zag hem op die zondagmorgen pas./ Bloeiend. Knopzetting, ’t zwellen van de knoppen,/ gemist.) het olieverfschilderij Perenbloesem van Charley Toorop, en naast het gedicht ‘Regen’ van L.Th. Lehman (De blikjes/ onder de lekken/ zeggen Pak, pek, peung) de houtsnede Rimpeling van Maurits Cornelis Escher. De bundel is gelieerd aan de tentoonstelling ‘Weer en wind: Avercamp tot Willink’ waar ruim honderd kunstwerken te zien zijn van Nederlandse kunstenaars uit de afgelopen 400 jaar.

Boudewijn Bakker, Helmi Goudswaard en Nicolaas Matsier (samenstellers): Weer en Wind. 100 gedichten en 100 gezichten. THOTH, 240 blz. met 100 illustraties in kleur, € 19,95