Gewraakte film over fraude bij sushiketen nog niet op tv

Nederland Fraudeland KRO-NCRV stelt opnieuw een documentaire over fraude bij een sushiketen uit. De film moet geen rol spelen in de rechtszaak.

Filmmaker René Roelofs kreeg een inkijkje in de fraudezaak rond Sumo. Hier een Sumo in Haarlem.
Filmmaker René Roelofs kreeg een inkijkje in de fraudezaak rond Sumo. Hier een Sumo in Haarlem. Foto Olivier Middendorp

Omroep KRO-NCRV stelt opnieuw de uitzending van de documentaire Nederland Fraudeland uit. De film, waarin medewerkers van financiële opsporingsdienst FIOD worden gevolgd tijdens een vertrouwelijk strafrechtelijk onderzoek, zou op 11 november op NPO2 worden uitgezonden, maar is uit het uitzendschema geschrapt.

De film volgt een onderzoek naar mogelijk grootschalige belastingfraude bij de landelijke sushiketen Sumo. Eind oktober wordt in die zaak uitspraak verwacht. Omdat de verdachten twee weken de tijd hebben om tegen de uitspraak in beroep te gaan, besluit omroep KRO-NCRV de film niet voor het aflopen van die termijn uit te zenden. Een woordvoerder: „We willen niet dat de film alsnog een rol gaat spelen in de rechtszaak.”

Aanvankelijk zou de rechter al in juli van dit jaar uitspraak doen in de belastingfraudezaak. Tegen de oprichter van de sushiketen is 24 maanden cel en een boete geëist. Maar enkele dagen voor de zitting onthulde NRC dat het Openbaar Ministerie filmmaker René Roelofs achter de schermen had laten filmen, zonder de verdachten in die zaak erover te informeren, dat het OM druk legde op de makers, en de publieke omroep daaraan toegaf. De rechter besloot daarop het vonnis uit te stellen. Hij wilde eerst onderzoeken of de film van invloed is geweest op de zaak. Vorige maand verklaarde de rechter het OM ontvankelijk.

Opnamen niet gebruiken

Wanneer de film wel wordt uitgezonden, is niet bekend. In het ‘mediacontract’ dat in 2014 door het Openbaar Ministerie en productiehuis Selfmade Films werd getekend, zijn verregaande afspraken gemaakt over de inhoud van de film. Zo mogen de makers opnames niet gebruiken die volgens het OM de belangen „op het gebied van privacy, slachtofferbescherming, opsporing en vervolging, politietactiek en -techniek en/of risico op (ernstige) reputatieschade” schaden.

Het OM benadrukt bovendien dat uitzending van de film alleen kan plaatsvinden na hun goedkeuring. Een woordvoerder eerder tegen NRC: „Zolang FIOD en OM niet akkoord zijn met de inhoud van de documentaire wordt deze niet uitgezonden.”

De omroep gaat nu tegen een dergelijk veto in. In een reactie stelt de omroep dat zij de film hoe dan ook gaan uitzenden, en dat KRO-NCRV „beslist” wanneer. De film zou, aldus de omroep, inmiddels „gereed” zijn voor uitzending. Er zouden „aanpassingen” gedaan zijn „conform het mediacontract”. De omroep wacht af of het tot een hoger beroep komt, en gaat zich pas dan „opnieuw beraden” over het moment van uitzending.

Donderdag vindt nog een zittingsdag plaats in de fraudezaak. Twee weken erna volgt naar verwachting de uitspraak.