Brexit, Brexit, Brexit. Ook voor Van Geest bij AFM

Nieuwe voorzitter AFM Laura van Geest stapt over van het Centraal Planbureau naar de Autoriteit Financiële Markten. Daar draait alles nu om het Britse EU-vertrek.

Laura van Geest wordt geroemd om haar vermogen snel kennis te vergaren.
Laura van Geest wordt geroemd om haar vermogen snel kennis te vergaren. Foto Bart Maat/ANP

Als Laura van Geest (1962) in februari aantreedt als voorzitter van de Autoriteit Financiële Markten, is het misschien al achter de rug: de Brexit. Of het inderdaad 31 oktober zover komt, of weer wordt uitgesteld tot wellicht volgend jaar, weet nog niemand. Zeker is wel dat door een uittreding van de Britten uit de Europese Unie het druk wordt voor haar nieuwe werkgever, de Autoriteit Financiële Markten (AFM).

Het kabinet maakte de benoeming van Van Geest vrijdag na de ministerraad bekend. De huidige directeur van het Centraal Planbureau (CPB) volgt Merel van Vroonhoven op, die de bijzondere overstap heeft gemaakt naar het speciaal onderwijs.

Van Geest zal een AFM aantreffen die al jaren druk is met de Brexit. Al tientallen financiële instellingen hebben vanwege het naderende vertrek van de Britten uit de EU een vergunning aangevraagd in Nederland, om zo actief te kunnen blijven op de Europese markt. Om goed op die partijen toezicht te kunnen houden, heeft de waakhond miljoenen extra budget gekregen en wordt extra personeel aangenomen. Of alle financiële instellingen waarover de AFM waakt zich goed voorbereiden op de Brexit, zal ook bij elk contact de afgelopen jaren onderwerp van gesprek zijn geweest.

Misschien wel het belangrijkste thema voor de AFM, wanneer de Brexit eenmaal een feit is, is het vertrek van de Britse evenknie FCA. De Britten zijn wat betreft de financiële markten nu de meest deskundige toezichthouder in Europa. Na hun vertrek zal de AFM die rol moeten overnemen, zodat in ieder geval één toezichthouder voldoende kennis in huis heeft om de Europese markten te reguleren.

Lees ook dit interview met Laura van Geest uit juli: ‘Data bedreigen sociale zekerheid’

Daarvoor moet de AFM meer kennis binnenhalen. Wat dat betreft is Laura van Geest een logische keuze. De voormalig thesaurier-generaal van Financiën begon haar carrière bij het ministerie op de afdeling Buitenlandse Financiële Betrekkingen. Ze wordt geroemd om haar vermogen om kennis te vergaren: ze schuwt het zelf doorakkeren van spreadsheets niet. Minister Wopke Hoekstra (Financiën, CDA) noemde haar na afloop van de ministerraad „buitengewoon gekwalificeerd”.

Van Geest zal iets moeten doen aan het personele verloop in het kantoor van de AFM aan de Vijzelgracht in Amsterdam. De afgelopen jaren is daardoor veel kennis bij de AFM weggevloeid. In een krappe arbeidsmarkt is het voor een toezichthouder sowieso moeilijk personeel te vinden. Marktpartijen zijn op zoek naar dezelfde kennis als de toezichthouder: ict’ers en dataspecialisten, en kunnen in sommige gevalen meer salaris bieden.

Bij de AFM speelde bovendien mee dat onder leiding van Van Vroonhoven de focus minder op de markten was komen te liggen, en meer op zaken die de gewone consument aangaan. Momenteel draait er bijvoorbeeld een project om problemen met aflossingsvrije hypotheken tegen te gaan. Consequentie daarvan was dat een aantal van de kapitaalmarkspecialisten van de AFM hun heil elders zochten.

Gunstig voor de AFM is verder dat Van Geest haar weg weet in Den Haag. Ze deinst daarbij niet terug om haar mening te ventileren, ook in het openbaar debat. Zo noemde ze recent het investeringsfonds van het kabinet een „interessante gedachte”, maar waarschuwde ze namens het CPB voor politici: die zijn maar moeilijk te vertrouwen als het om potten met miljarden gaat. Eerder dit jaar brak ze een lans voor het idee om zwakkeren in de samenleving beter te beschermen als het economisch tegenzit.

Met medewerking van Egbert Kalse