Acht instellingen zijn de basis van het kunst- en cultuuraanbod in Rotterdam

Cultuur Het college verandert de kunstsubsidies. Acht instellingen zijn de ‘culturele basis’, en nieuwkomers zouden ruimte moeten krijgen.

Foto ANP
Foto ANP

Rotterdam krijgt een zogenoemde Culturele Basis. Acht culturele instellingen zijn daarmee tussen 2021 en 2024 verzekerd van een subsidie. Het gaat om De Doelen, Theater Rotterdam, Luxor Theater, Theater Zuidplein, Museum Boijmans van Beuningen, Maritiem Museum, Kunsthal en het Rotterdams Philharmonisch Orkest. Zij krijgen gezamenlijk ruim 42,6 miljoen euro per jaar, ongeveer de helft van het totale cultuurbudget van bijna 84 miljoen euro.

Het voordeel van deze ‘culturele basis’ – het jaarlijks budget voor deze acht instellingen – is dat er meer duidelijkheid komt over het resterende bedrag, meldt cultuurwethouder Said Kasmi (D66) in de brief die hij eerder deze maand stuurde aan de commissie. Voor de overige instellingen is nog een bedrag van bijna 38 miljoen euro beschikbaar. Voor culturele nieuwkomers komt er een tweejarige ‘impulsregeling’ van 750.000 euro per jaar.

Toch moeten ook de acht instellingen van de ‘culturele basis’ nog steeds een aanvraag indienen voor hun subsidie. Daarbij moeten ze ook duidelijk maken hoe zij talent in de stad gaan ondersteunen en hoe zij gaan innoveren. „Van een aantal specifieke culturele instellingen met een zekere draagkracht, ervaring en capaciteit kan verwacht worden dat zij in staat zijn verantwoordelijkheid voor de gehele sector te nemen”, schrijft Kasmi.

Wat verandert er dan voor deze acht instellingen? Ze moeten nog steeds hun plan indienen bij de Rotterdamse Raad voor Kunst en Cultuur, maar deze doet vervolgens geen uitspraak over de hoogte van de subsidie, zoals bij de andere culturele instellingen wel gebeurt. Het college bepaalt de hoogte van het subsidiebedrag voor deze acht, onder meer op grond van de hoogte van de huidige subsidie en de kwaliteit van de plannen.

In de praktijk ligt ook het resterende cultuurbudget al deels vast

Kasmi spreekt in een persbericht over een „doorbraak”. „In de huidige en vorige cultuurplanperiodes konden kleine organisaties zich moeilijk staande houden. Nieuwe organisaties kregen moeilijk toegang tot subsidie. Door ons subsidiestelsel vanaf 2021 breder in te richten, sluit het beter aan bij de dynamiek van de sector waardoor cultureel potentieel niet langer onbenut blijft. Nieuwe makers en nieuwe genres krijgen de ruimte.”

Dat is maar de vraag, vinden D66 en GroenLinks, die beide de hoogte van het totale cultuurbudget ter sprake brachten. „Dat is nog niet op het niveau van voor de crisis”, zegt D66-raadslid Elene Walgenbach. „De sector heeft het zwaar.” GroenLinks-raadslid Jimmy Smet noemde het SKVR. „Die valt niet binnen de Culturele Basis, maar er gaat wel, terecht, een groot bedrag naar toe. Er blijft dus nog minder over voor de andere instellingen.”

Leefbaar Rotterdam heeft moeite met de criteria waardoor andere grote instellingen buiten de Culturele Basis vallen, zoals Lantaren Venster en het Fotomuseum. „Waarom moeten zij door meer administratieve rompslomp worstelen omdat zij nét niet aan de criteria voldoen”, vroeg raadslid Geert Koster woensdag aan Kasmi toen zijn voorstel door een raadscommissie werd besproken. Die benadrukte dat deze instellingen weliswaar buiten de criteria vallen, maar dat hun budgetten niet ter discussie staan.

Het directeurenoverleg van Rotterdamse Kunstinstellingen staat achter deze Culturele Basis. „Zo ontstaat er transparantie en worden we verlost van een vooraf dichtgetimmerd budget waarin vervolgens alle ambities worden gepropt”, schrijft voorzitter Ocker van Munster van het Landelijk Kennisinstituut Cultuureducatie en Amateurkunst aan het college. Het directeurenoverleg vindt echter dat de lijst van acht instellingen niet volledig is. Een aantal andere instellingen met langlopende verplichtingen is niet in deze basis opgenomen, zodat in de praktijk ook het resterende cultuurbudget al deels vastligt. „De concurrentie binnen de resterende verdelingsruimte neemt toe.”

Ook mist het directeurenoverleg extra budget van de gemeente. „Er wordt ons nu gevraagd om plannen te ontwikkelen om de ambities van het college te realiseren, maar zonder perspectief op honorering van die plannen.”

Culturele instellingen kunnen vanaf 16 december tot 1 februari een aanvraag indienen voor het Cultuurplan 2021-2024. In het huidige cultuurplan worden ruim tachtig Rotterdamse instellingen gesubsidieerd.