Pak je een huilende baby meteen op?

Opgevoed Elke week legt Annemiek Leclaire een lezersvraag voor aan deskundigen.

Oma: „Ik heb een kleindochter van vijf maanden op wie ik regelmatig pas. Moet ik haar als ik haar neerleg en ze begint wat te mopperen en te huilen nu meteen oppakken of toch even laten liggen? Haar ouders pakken haar doorgaans meteen op.

„Ik twijfelde daar al over toen mijn eigen dochters zo klein waren. Mij werd destijds gezegd: ‘Laat ze toch liggen, het is goed als een kindje zelf de rust vindt om in slaap te vallen.’ Maar dat vond ik toen ook al moeilijk. Ik vind het zielig als een kind huilend in slaap valt, dat is toch niet leuk?

Maar ik wil natuurlijk ook niet dat ik mijn kleinkind als oma zodanig verwen dat de ouders straks een lastige peuter krijgen die steeds haar zin wil. Ik merk dat ik het met mijn kleinkind nog beter wil doen dan bij mijn eigen kinderen.”

Naam is bij de redactie bekend. Deze rubriek is anoniem, omdat moeilijkheden in de opvoeding gevoelig liggen. Wilt u een dilemma in de opvoeding voorleggen? Stuur uw vraag of reacties naar opgevoed@nrc.nl

Veiligheid bieden

Marga Akkerman: „Vanuit uw grootouderlijke intuïtie wilt u het kleintje uw koestering bieden, ga daar vooral op af. Uw kleinkind van 5 maanden is voor haar verzorging en emotionele behaaglijkheid nog honderd procent afhankelijk van haar omgeving. Dat ze al in staat zou zijn om haar eigen ongenoegen te reguleren, is een schromelijke overschatting van haar capaciteiten. Baby’s willen opgroeien in de ervaring: ‘het is hier veilig’.

„Er kunnen in de ontwikkeling van de baby tot dan toe heftige gebeurtenissen zijn geweest die aan dat gevoel van veiligheid afbreuk hebben gedaan. Als het gecompliceerd ter wereld is gekomen bijvoorbeeld, met een heftige bevalling, of als het in de couveuse heeft gelegen, of pijn heeft gehad door ziekte. Trauma’s in het leven van de baby of zeer stressvolle gebeurtenissen in het leven van de ouders kunnen ertoe leiden dat een baby een extra beroep doet op die nestwarmte. Dat kan allemaal leiden tot protest bij het opheffen daarvan, zodra je het neerlegt.

„Dus pakt u het lekker op. Behoefte hebben aan nestwarmte is heel wat anders dan als peuter altijd maar je zin willen hebben. Een peuter kan leren met frustraties om te gaan. Maar zover is het nog lang niet.”

Tot rust brengen

Carolina de Weerth: „Een kind van vijf maanden kan zichzelf nog niet reguleren, dat is nog in de maak. Om pijn, honger, angst of verveling op te heffen heeft het een andere persoon nodig. Idealiter gaat het zo: het kind ervaart ongemak en iemand van buiten geeft het signaal ‘er is niks aan de hand’.

Tegen een kind van 2 kun je al zeggen: ‘Ik kom er zo aan’, maar een baby snapt dat nog niet.

„Dat betekent niet dat u het bij het allereerste kreetje als een speer moet oppakken, soms maakt een baby een paar geluidjes voor het in slaap valt, maar zodra het echt gaat huilen is het raadzaam het op te pakken.

„Een baby laten huilen, zoals in sommige slaaptrainingen gebeurt om een kind de nacht door te laten slapen, vind ik geen goed idee. Het geeft een verkeerd signaal. Het leert een kind dat het hulpeloos is, dat er op zijn signalen niet gereageerd wordt. Het kind wordt nog even vaak wakker ’s nachts, maar geeft alleen geen signalen meer. Dat lijkt me niet de bedoeling. Het valt dan misschien wel uiteindelijk uit pure vermoeidheid in slaap, maar het heeft zich dan wel in de stress gewerkt, en dat is niet goed voor een kind.”

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.