Talentrijk AZ houdt stand tegen grootkapitaal

Reportage | AZ-Manchester United AZ hield in Den Haag stand (0-0) tegen Manchester United, een afgetakelde ploeg die inmiddels alleen in naam nog groot is.

Manchester United-middenvelder Fred (links) in duel met AZ-aanvaller Myron Boadu.
Manchester United-middenvelder Fred (links) in duel met AZ-aanvaller Myron Boadu. Foto John Thys/AFP

Een zwarte, luxe Mercedes-touringcar draait het voorterrein op van het Cars Jeans-stadion, begeleid door vier politiemotoren. Het logo van Manchester United, klein afgedrukt op zwart papier op het voorraam van de bus, met enkel de tekst: ‘First team’. Het is donderdag, halfzes, en circus Manchester United is gearriveerd in Den Haag.

Tientallen telefoontjes gaan de lucht in als de United-spelers, in pak, het stadion binnenlopen. „Rashford!” „Lingard!” Daarachter parkeren een reservetouringcar, beschikbaar voor ‘onvoorziene’ gebeurtenissen en nog twee kleinere personenbusjes, waarvan één voor de directie van United.

Het is een vreemd, warrig decor, op bedrijventerrein Forepark. Het groen-geel van ADO, vermengd met het AZ-rood, afstekend tegen de verplichte zwart-gouden Europa League-uitingen van de UEFA.

De speaker bedankt de gemeente Den Haag en ADO voor het gebruik van het stadion, waar AZ naar is uitgeweken na het instorten van een deel van het dak in het eigen stadion. Het oogt wat geforceerd, maar het is wat het is onder deze omstandigheden: de stoelen op de hoofdtribune met overtrek in AZ-stijl, de AZ-klassieker ‘Retteketet’ die klinkt.

Voor het eerst met AZ als gastheer is het stadion uitverkocht: 13.800 toeschouwers. Onder hen oud-United-coach Louis van Gaal, zittend naast Co Adriaanse, beiden in het verleden werkzaam bij AZ. Hopend op een heerlijke voetbalavond. AZ-United: de confrontatie tussen de jeugd barstensvol talent en het grootkapitaal.

De eerlijkheid is dat Manchester United hier liever niet had gespeeld. Een afbrokkelend A-merk, in een B-competitie. Het dedain voor de Europa League is zichtbaar bij United, in het grote aantal basisspelers dat rust krijgt. Onder wie sterspeler Paul Pogba, die mede thuis bleef uit angst voor verdere escalatie van een opspelende enkelblessure, omdat het duel op kunstgras wordt gespeeld.

Maar het voetbal van United, och, zo schraal, zo benepen, ook in Den Haag

United-coach Ole Gunnar Solskjaer, met dat vriendelijke cartoonachtige hoofd, foeterde een dag voor de wedstrijd over de kunstsprieten in het ADO-stadion. „Het is een van de slechtste kunstgrasvelden die ik de laatste jaren heb gezien” zei hij. Hij mag het zeggen, hij kan het zeggen – coach onder druk – maar een makkelijke sneer was het wel, tegen dakloos AZ, tegen hulpvaardig ADO.

De waarheid die Solskjaer onder ogen moet zien: dit is een van de slechtste United-teams in tijden. Diep gevallen is Manchester, sportief. De neergang begint dit decennium structurele vorm te krijgen. Slechts één keer eindigde de club in de topdrie van de Premier League sinds 2013, in het tijdperk na Sir Alex Ferguson.

Een turbulent jaar, met het vertrek van José Mourinho, leidde vorig seizoen tot een zesde plek. Nu staat United tiende met negen punten, de slechtste seizoensstart na zeven duels in dertig jaar tijd. Sinds maart won de ploeg geen uitduel meer.

Wie kijkt er nog van op? Na Ferguson probeerde David Moyes het, daarna Van Gaal, Mourinho. Nu Solskjaer – hoelang hij nog?

Het is een dieper, systematisch probleem, met de commercie die leidend is in het voetbalbedrijf United. De mondiale, commerciële waarde is nog altijd enorm én groeiende. Afgelopen boekjaar had United een recordomzet van zo’n 705 miljoen euro. Tien nieuwe en vernieuwde mondiale sponsordeals werden afgesloten. Het aantal fans en volgers steeg wereldwijd naar 1,1 miljard.

Maar het voetbal, och, zo schraal, zo benepen – ook hier in Den Haag.

Lees ook: Manchester United is ‘verrot tot op het bot

Groots in naam, in aanhang. Het uitvak donderdag vol, met vooral mannen van middelbare leeftijd, onverstoorbaar zingend. „Ruudy, Ruudy van Nistelroooy”, klinkt het. Groots in historie. ‘We’ve won it all’, staat op een van de spandoeken.

Maar afgelopen seizoen won het niks. Deze zomer haalde het voor 160 miljoen euro aan nieuwe spelers. Met onder hen de 87 miljoen voor Harry Maguire, die daarmee de duurste verdediger ter wereld werd – hij bleef donderdag op de bank.

Het was prettig om te zien hoe de rasvoetballers van AZ zich manifesteerden tegen dit United – zonder naïeve trekjes. Aanvaller Calvin Stengs (20), zo makkelijk voetballend, zette zich Europees op de kaart. Het gevoel dat hij legt in zijn balbehandeling, in zijn passing, in zijn acties: formidabel.

Oussama Idrissi (23) evenzeer: de vrijheid, het plezier, de effectieve trucjes, de durf. Het mocht allemaal, het kon allemaal, tegen dit United.

Het enige wat ontbrak was een goal. Het ‘Haags Kwartiertje’ was net ingezet, toen Idrissi in korte tijd twee keer met vuur schoot – één keer net voorlangs, één keer op de vuisten van David de Gea. Het mocht niet zo zijn. Al mocht AZ zich de morele winnaar noemen na deze 0-0.