Brieven

Brieven

Landbouw

Boer, of eiwitproducent?

Boer Mark van den Oever vindt dat boeren al twintig jaar „de sigaar” zijn (‘Wij boeren krijgen altijd de schuld’, 26/9). Hij waarschuwt dat de boeren de voedselvoorziening plat zullen leggen als ze hun zin niet krijgen. Van de Oever heeft „van oudsher” een gemengd bedrijf, met fruit, kerstbomen en vleesvarkens. Van oudsher, daar zit hem de kneep. In menig interview met boeren lezen we dat zijn – of haar – bedrijf al stamde van zijn overgrootvader. Met trots wordt verteld hoe men al generaties varkens, koeien, geiten of kippen houdt. En de boer houdt van zijn dieren, zelfs als die maar een korte tijd bij hem zijn. Hij ziet zichzelf als varkensboer, of kippenboer, etc. De boer ziet zichzelf niet als: producent van (dierlijke) eiwitten die geschikt zijn voor menselijke consumptie. Zou hij of zij dat wel doen en wat afstand nemen van zijn of haar varkens, dan zou de boer misschien op het idee komen dat, gezien de veranderende wereld, het misschien praktischer, leuker en winstgevender is om eens andere vormen van boeren te proberen. Insecten of wormen, ik noem maar wat. Waar het om gaat, is dat boeren moeten inzien dat er geen waarde te ontlenen is aan decennialang stug hetzelfde kunstje herhalen, maar dat ook boeren mee moeten gaan met de tijd. Innoveren. Moderne prietpraat van Wageningse ingenieurs? De Amerikaanse spoorwegen gingen ten onder aan het vliegverkeer, omdat ze dachten treinen te moeten laten rijden in plaats van passagiers te vervoeren. Een eigentijdse boer zal de nieuwe randvoorwaarden vóór moeten blijven en actief zijn kansen zoeken. Dan heeft hij de grootste kans dat hij ook nog trots kan zijn op zijn boerende kleindochter.

Gasvoorziening

Hoezee voor houtkachel

In de zaterdagkrant een uitgebreid artikel over aardgas: 1,5 miljoen woningen van het gas af, dat is best lastig (28/09). Een goede kop en gelukkig een kritisch artikel, want ik wóón in een optimaal geïsoleerd huis uit 2012 en beschik over een elektrische warmtepomp, gecombineerd met een kleine cv voor warm water, en ik heb bijverwarming als het koud is. Ik mag me dus al zes jaar ervaringsdeskundige noemen, en die ervaring wil ik graag delen: het werkt namelijk prima, zolang het niet koud is! Zakt de temperatuur onder de nul graden, dan is het huis met geen mogelijkheid warm te krijgen. Wel is de gasrekening relatief laag, maar daar staat dan weer een elektriciteitsverbruik tegenover dat veel hoger is dan wat voor mijn huishouden normaal zou zijn. Ik verwarm nu noodgedwongen bij met een elektrisch kacheltje... Bij mij en mijn buren, die noodgedwongen houtkachels of open haarden installeerden, werkt het dus niet; hoe het dan wél moet gaan werken in oudere huizen, is mij een raadsel. Voor ons kan de opwarming van de aarde niet snel genoeg gaan!

Platte aarde

Nieuwe Monty Python

Mensen die niet geloven dat de aarde rond is, hielden zaterdag een conferentie in Amsterdam (Ronde aarde is ‘een product van wiskundige fantasie’, 30/09). Daar werden vrolijk allerlei samenzweringstheorieën uitgewisseld. Eeuwig verdrietig dat Monty Python er ooit mee gestopt is natuurlijk, maar gelukkig hebben we altijd nog de Flat Earth Society.

Klimaatneutraal

Papier is geschiedenis

Hoe kan NRC bijdragen aan een beter klimaat (Niemand mag met het klimaat doen wat hij wil, 23/09)? Niet meer op papier verschijnen, maar volledig digitaal.