Oppositie laat Johnson liever bungelen

Britse Lagerhuis Na premier Johnsons nederlaag bij het Britse Supreme Court kwam het Lagerhuis vandaag weer bijeen. Een motie van wantrouwen vanuit de oppositie bleef uit.

De Britse premier Boris Johnson spreekt de Verenigde Naties toe, 24 september 2019.
De Britse premier Boris Johnson spreekt de Verenigde Naties toe, 24 september 2019. Foto Craig Ruttle / AP Photo

Als televisiehelikopters hun arendsogen richten op iedere beweging van de dienstauto van de Britse premier over natgeregende Londense straten, is het een teken dat de chronische politieke crisis van de afgelopen drie jaar weer een acute fase ingaat. Dat was woensdag het geval. De aankomst van premier Johnson uit New York, zijn rit naar 10 Downing Street, alles werd gevolgd. De belangrijkste vraag: hoe zou Boris Johnson zich gedragen in het Lagerhuis?

Lees ook: Het Britse parlement mag weer aan de slag: een reuzeblamage voor premier Johnson

Om half twaalf liet speaker John Bercow de parlementaire schorsing wissen uit het verslag van handeling, met als gevolg dat het debat hervat kon worden. Pas in de loop van de avond was Johnson aan het woord. Wat bleek? Geen schaamte, deemoed of nederigheid. De elf hoogste rechters van het land oordeelden dat Johnson de koningin had misleid met zijn advies het parlement vijf weken te schorsen. Toch vond Johnson, twee maanden ervaring in het hoogste politieke ambt, dat de rechters, 56 jaar collectieve ervaring bij het Supreme Court, „fout” zaten. Boris Johnson zegt geen sorry.

Geen motie van wantrouwen

Oppositieleider Jeremy Corbyn zei dat „het tijd is dat Johnson opstapt”. Toch is de Labourvoorman niet bereid een motie van wantrouwen tegen de regering-Johnson in te dienen. Dan volgen er snel verkiezingen. Labour staat achter in de peilingen en Johnson kan die stembusgang kort na de Brexit-deadline van 31 oktober laten plaatsvinden, waardoor de premier alsnog zijn zin krijgt en zonder inmenging van het parlement richting de Europese uitgang kan opstomen.

De Conservatieven voelen zich ingesnoerd. Tot een wetswijziging in 2011 was het de bevoegdheid van de premier om wanneer dan ook vervroegde verkiezingen uit te schrijven. Sindsdien heeft de regering instemming van het Lagerhuis nodig.

Pas als de peilingen zijn bijgetrokken zal de oppositie instemmen met nieuwe verkiezingen

Daar maakt de oppositie nu handig gebruik van. Johnson is zijn meerderheid al lang kwijt. Labour, de Schotse nationalisten en de Liberal Democrats laten hem bungelen. Ze kunnen hem nederlaag na nederlaag toebrengen. Pas als zij de tijd rijp achten, als de peilingen zijn bijgetrokken en de EU half oktober nieuw uitstel van de Brexit heeft goedgekeurd, zullen zij instemmen met verkiezingen.

Joelen, klappen en beschimpen

De weigering van Corbyn om door te zetten en een vertrouwensstemming aan te vragen, was voor de Tories reden om te joelen, te klappen en de oppositie te beschimpen. „Dit parlement is een dood parlement”, sneerde Geoffrey Cox, de hoogste regeringsjurist. „Dit parlement heeft het morele recht niet op deze groene banken te zetelen.”

Moeilijk kregen Johnson en Corbyn het niet in het debat. Dat moet nog komen. De komende weken praten Britse onderhandelaars verder met de EU over een mogelijk alternatieve regeling om de grens op het Ierse eiland onzichtbaar te houden na de Brexit.

Lees ook: Lady Hale brengt de beschaving terug in het Brexit-debat

Er zal een punt komen waarop Johnson moet kiezen: wil hij echt, zoals hij beweert, een Brexit-deal en is hij dus bereid compromissen met de EU te smeden? En mocht hij inderdaad instemmen met een deal, dan wordt onmiddellijk Labour voor het blok gezet. Durven zij akkoord te gaan, om na drie jaar een einde te maken aan de crisis? Er komt een moment dat het zelfs in het Lagerhuis aankomt op keuzes die het dagelijkse politieke steekspel overstijgen.