De voetbalsters hadden op meer belangstelling van de NOS gerekend

Vrouwenvoetbal De KNVB vertelde aan de eredivisieclubs dat de NOS wekelijks een samenvatting zou uitzenden van de eredivisie vrouwen. Dat bleek niet te kloppen. Tot verbijstering van de clubs.

Waar blijft die camera nou? VV Alkmaar had op zondag 25 augustus, voor de thuiswedstrijd tegen Ajax, flink wat voorbereidingen getroffen om de cameraploeg van de NOS te kunnen ontvangen op het sportpark van AFC ’34. Maar toen de wedstrijd begon, was het cameraplatform leeg.

De KNVB verzekerde een paar dagen voor de wedstrijd nog dat de NOS écht naar Alkmaar toe zou komen. De omroep had weliswaar nog geen contact opgenomen met VV Alkmaar, maar afspraak is afspraak. De club had om die reden zelfs reclameborden verkocht aan partijen die via dit duel enige exposure hoopten te bereiken. „Het is onbegrijpelijk wat er allemaal is gebeurd”, zegt Patrick Tenthof, algemeen manager van VV Alkmaar.

Eindelijk was het zover. Clubs rekenden zich al rijk nu vaststond dat ze veel vaker op televisie zouden komen. Toch gebeurt dat ook dit jaar niet. Hoe is dit misverstand ontstaan?

Wijziging in speelschema

Het is vrijdag 5 juli, twee dagen voordat 5,5 miljoen Nederlandse tv-kijkers inschakelen voor de WK-finale tussen de Verenigde Staten en Nederland (2-0). De KNVB presenteert het nieuwe speelschema voor de eredivisie vrouwen. Er is een belangrijke wijziging: voortaan wordt per speelronde één wedstrijd niet op vrijdagavond, maar op zondagmiddag gespeeld.

Het omgooien van de speelkalender wekt enthousiasme op bij de acht eredivisieclubs. Wie op zondag speelt, krijgt ’s avonds tussen 18.00 en 19.00 uur een samenvatting in de reguliere uitzending van Studio Sport, meldt de KNVB in een nieuwsbericht op zijn website.

Bovendien worden die wedstrijden eerlijk verdeeld. Dat is vooral goed nieuws voor kleinere clubs als VV Alkmaar en Excelsior Barendrecht, die op evenveel zendtijd kunnen rekenen als landskampioen FC Twente, of Ajax.

De wekelijkse samenvatting wordt gezien als een stap in de goede richting, ook al gaat het om nog geen vijf minuten zendtijd. Die paar minuten op televisie zijn altijd beter dan géén aandacht voor de eredivisie voor vrouwen. Terwijl het Nederlands elftal in uitverkochte stadions speelt, blijft de hoogste nationale competitie onzichtbaar. Ook het EK van 2017 in Nederland, dat door Oranje werd gewonnen, kon daar geen verandering in brengen.

Door het gebrek aan mediabelangstelling blijft het grote geld uit, waardoor de eredivisie voor veel clubs om overleven draait. Sinds de oprichting in 2007 trokken zeven van de vijftien teams zich uit financiële nood terug. De competitie is al twee keer hervormd, en een in 2017 opgerichte belangenclub om sponsorgeld op te halen, is eerder dit jaar in stilte opgeheven. Een jaarlijkse subsidie van de KNVB, 50.000 euro per club, blijft nodig om de eredivisie overeind te houden.

Lees ook de reconstructie over de opgeheven coöperatie: Aantrekkingskracht Oranje zit eredivisie in de weg

Hoog potentieel publiek

Maar na de verrassende tweede plaats van Oranje, afgelopen zomer bij het WK in Frankrijk, ontstaat weer goede hoop. Kijkcijferrecords werden verbroken, Franse stadions kleurden oranje en grote bedrijven afficheerden zich maar al te graag met de nationale ploeg. Nu kan toch niemand meer om de eredivisie heen, zeker nu die wekelijks bij de NOS te zien zal zijn?

De NOS zond eerder samenvattingen uit, maar dat was op zaterdag, vaak tegen middernacht. Nu zullen de vrouwen op zondagavond, voorafgaand aan de samenvattingen van de eredivisie voor mannen, te zien zijn. Daarmee ligt het potentiële publiek hoger, en dat zou de competitie weer interessanter maken voor sponsors.

Van dit optimisme is eind augustus weinig over als VV Alkmaar en Ajax aan hun eerste competitiewedstrijd beginnen. „Ik heb niet eens een telefoontje gehad van de KNVB of NOS dat ze niet komen”, zegt algemeen manager Tenthof. Hij is nog altijd met sponsors in gesprek over een tegemoetkoming. Het uitblijven van de hoogtepunten op televisie gaat geld kosten, zoveel lijkt vast te staan.

Twee dagen na de wedstrijd zou hij van de voetbalbond alsnog te horen krijgen dat de NOS had besloten de wedstrijd niet uit te zenden. „En dat er geen harde afspraken waren om daar wat van te kunnen zeggen.” Verder blijft het stil vanuit Zeist.

Maar vanwaar dan het nieuwsbericht op de KNVB-website en de wijziging van het speelschema? Op de website van de voetbalbond is niets meer terug te vinden. De informatie is nog op de dag van plaatsing verwijderd, laat een KNVB-woordvoerder weten. „Afspraken over het uitzenden van die samenvattingen [bleken] toen nog niet definitief.” De clubs, die buiten de onderhandelingen werden gehouden, waren daarvan niet op de hoogte.

Lees ook: Grootste bedrijven slaan niet aan op de eredivisie vrouwen

Discussie op Twitter

De competitie is twee weken bezig als Tenthof in een tweet van NOS-presentatrice Rivkah op het Veld tot zijn verbazing leest dat er volgens de omroep geen sprake is van een belofte aan de KNVB om elke zondag aandacht te besteden aan de competitie. In de discussie op Twitter stelt Jan Dirk van der Zee, directeur amateurvoetbal bij de KNVB, dat de bond nog in gesprek is met de NOS en dat hij positief gestemd is op een goede afloop.

Het lijkt ook die kant op te gaan. In de tweede en derde speelronde is de NOS aanwezig bij Ajax - sc Heerenveen en FC Twente - PSV. Beide duels krijgen zo’n vier minuten zendtijd, inclusief interviews. Dat het twee zondagse wedstrijden betreft, blijkt toeval. De NOS koos afgelopen vrijdag voor Ajax - FC Twente, waarvan de samenvatting de uitzending niet haalt, en liet zondag Excelsior Barendrecht - sc Heerenveen links liggen.

De NOS laat in een reactie aan NRC weten dat er nooit een afspraak is gemaakt met de KNVB om op een vast tijdstip wedstrijden uit te zenden, en dat die er dit seizoen ook niet zal komen. „We zenden uit wat interessant en relevant is en binnen het programma past.”

Vorige week heeft de KNVB de clubs laten weten dat de op zondag gespeelde wedstrijden géén garantie zijn voor televisie-aandacht. Tenthof: „Daar moesten we het mee doen.” De kleinere clubs vrezen dat de televisie-aandacht nu beperkt zal blijven tot de bovenste ploegen.

VV Alkmaar brengt met een eigen camera de thuiswedstrijden maar zelf in beeld en zendt de beelden uit via een livestream, laat Tenthof weten. „En die wordt echt wel bekeken.”