‘Mannelijke’ bedrijven moeten snel aan de bak

Achterblijvers Van Ajax tot KPN, als de SER zijn zin krijgt, moeten bedrijven snel hun achterstand inhalen wat betreft vrouwen in topposities. Wie nog langer blijft treuzelen, wordt daar straks voor gestraft.

Tientallen bedrijven moeten nu aan de bak: zij hebben volgens de normen van de Sociaal-Economische Raad een tekort aan vrouwen in hun raad van commissarissen. En als zij geen actie ondernemen en meer vrouwen op topposities aanstellen om toezicht te houden op het bedrijfsbeleid, dreigen er mettertijd sancties.

Het legertje achterblijvers – bedrijven die nog altijd weinig tot geen vrouwen in topposities hebben – leest als een A tot Z van de effectenbeurs: van voetbalclub Ajax tot Signify, de voormalige lichtdivisie van Philips. Van industrieel concern Aalberts tot telecombedrijf KPN.

Bouwers en baggeraars

Als er al een rode draad is te ontwaren in deze groep achterblijvers is het deze: hoe meer de activiteiten van een bedrijf worden gepercipieerd als ‘mannelijk’, hoe groter de kans dat zij niet voldoen aan het streefcijfer voor minimaal 30 procent vrouwen in hun raad van commissarissen.

Denk aan bedrijven in sectoren als bouw en projectontwikkeling, baggeren, vervoer, industrie, technologie en profvoetbal. VolkerWessels (bouw), Adyen (fintech betalingsverkeer), Oranjewoud (ingenieurs), SBM Offhore en KPN.

Om met die laatste te beginnen. KPN (12.400 werknemers, 5,6 miljard euro omzet) loopt voorop met de benoeming van Dominique Leroy als voorzitter van de raad van bestuur. Maar het concern is een achterblijver bij het aantal vrouwen als commissaris. KPN heeft acht commissarissen, van wie twee vrouw: Jolande Sap (oud-partijleider GroenLinks) en Claudia Zuiderwijk (directievoorzitter Kamer van Koophandel). Gezocht: een derde vrouw.

Andere bedrijven, zoals Ajax, Luxaflexproducent Hunter Douglas en fintechmakelaar Flow Traders, staan voor een grotere ‘uitdaging’. Zij hebben nog geen enkele vrouw als commissaris.

Gemiste kansen

Hoe dat kan? Dat is een vraag waarop bedrijven inmiddels verplicht zijn in hun jaarverslag antwoord te geven. Bij Flow Traders (440 werknemers, 383 miljoen euro omzet) houdt dat antwoord niet over. Het bedrijf had dit jaar wel de kans om vrouwen te benoemen. Drie zittende commissarissen traden af. Zij werden ieder herbenoemd. Flow Traders geeft hoog op van diversiteit bij zijn personeel naar leeftijd, opleidingen en nationaliteiten (45), maar de mensen die nu aan de top staan „zijn het best geschikt voor hun rol”.

Voor Ajax, Hunter Douglas en Flow Traders geldt straks: ‘Gezocht, minimaal twee vrouwen per bedrijf’.

Onder de tientallen bedrijven met een tekort aan vrouwen als commissaris zijn nogal wat kleinere ondernemingen met een bescheiden invloed op de economie. Denk aan skibanen-exploitant Snowworld, investeringsmaatschappij Value8, kaartenmaker AND en Kiadis Pharma.

Maar het wemelt ook van de grotere ondernemingen. Verzekeraar NN (14.500 medewerkers, 13,3 miljard euro omzet) heeft acht commissarissen, onder wie twee vrouwen: hoogleraar Hélène Vletter-van Dort en de Duitse beroepscommissaris Clara Streit. VolkerWessels heeft zes commissarissen, onder wie één vrouw. Adyen benoemde dit jaar de eerste vrouw als commissaris. SBM Offshore heeft twee vrouwen in de achtkoppige raad van commissarissen. Voor hen geldt: gezocht: meer vrouwen.

Een kleine groep ondernemingen haalt het streefcijfer net niet. Baggeraar Boskalis, uitzendconcern Randstad, verzekeraar Aegon, de banken ABN Amro en NIBC en ingenieursbedrijf Arcadis hebben ieder twee vrouwen in een raad van zeven commissarissen. Ze komen 1,4 procentpunt tekort om het streefcijfer te halen. Tanden knarsen. Uit het verslag over 2018 van de commissarissen van Arcadis: „Hiermee heeft Arcadis zijn doelstelling van man-vrouwdiversiteit bereikt, of althans: bijna.”