Vogelpopulatie Noord-Amerika sinds 1970 met 30 procent gedaald

Een omvangrijke studie in Science stellen onderzoekers dat er bijna drie miljard vogels minder rondvliegen in Canada en de VS dan bijna vijftig jaar geleden.

Een zwerm eenden vliegt weg bij het natuurgebied Bosque del Apache in de Amerikaanse staat New Mexico.
Een zwerm eenden vliegt weg bij het natuurgebied Bosque del Apache in de Amerikaanse staat New Mexico. Foto iStock

Het aantal vogels in Canada en de Verenigde Staten is in de afgelopen 48 jaar met ongeveer drie miljard afgenomen, een daling van bijna 30 procent. Dat concluderen onderzoekers bij een uitgebreide vogeltelling die wordt beschreven in het wetenschappelijke tijdschrift Science.

Volgens de onderzoekers komt de sterke daling van het aantal vogels door toedoen van de mens. Zo wordt onder andere het leefgebied van vogels steeds kleiner door toenemende bebouwing. Ook het gebruik van landbouwgif heeft zijn weerslag op het aantal vogels. De insectenpopulatie, een belangrijke voedselbron voor veel vogelsoorten, neemt hierdoor sterk af. Daarnaast blijken pesticiden sommige trekvogels te verzwakken en in hun tocht te vertragen.

Van een miljard naar nul in vijftig jaar: de uitgestorven trekduif was een ‘sprinkhaan met veren’

In de studie is niet zozeer gekeken naar het aantal soorten dat uitstierf, maar juist naar het totale aantal vogels dat over het continent vliegt. Zo bleek uit de tellingen dat niet alleen kleinere, maar ook grotere vogels als spreeuwen en kraaien in aantal dalen. Onderzoekers vrezen dan ook dat de bekendere vogelsoorten het lot van de trekduif staat te wachten; deze vogel bevolkte ooit in zwermen van miljoenen de VS, maar stierf in de laatste helft van de negentiende eeuw volledig uit.

‘Kanarie in de koolmijn’

Voor de telling werden data van verschillende langlopende onderzoeken en vogeltellingen vergeleken. Volgens Science is het de meest omvangrijke studie naar vogelaantallen die ooit is uitgevoerd. In totaal werden 529 vogelsoorten bestudeerd, die samen ruim driekwart van alle broedvogels in Noord-Amerika uitmaken.

De uitkomsten verrasten hoofdonderzoeker Ken Rosenberg van Cornell University, die vooraf verwachtte dat de meer zeldzame vogelsoorten in aantal zouden afnemen terwijl de bekendere soorten het juist beter zouden doen. Maar uit de tellingen bleek juist dat 90 procent van de afname kan worden toegeschreven aan twaalf vogelfamilies, met daarin veel bekende soorten als spreeuwen, merels en vinken. Met name weidevogels (-53 procent) en kustvogels (-30 procent) namen flink af in aantal.

Volgens Peter Marra, onderzoeker van de universiteit van Georgetown en co-auteur van de studie, passen de onderzoeksresultaten in een breder patroon: de „enorme daling” van het aantal insecten, amfibieën en andere diersoorten. „Vogels zijn typische indicatoren die de conditie van het milieu aangeven. Ze zijn de kanarie in de koolmijn”, aldus Marra tegenover persbureau Reuters.

Correctie (20 september): in een eerdere versie van dit bericht werd geschreven dat 90 procent van de vogelsoorten onder de onderzochte groep valt. Dit moet ruim driekwart zijn en is hierboven aangepast