Protest in Amsterdam tegen kappen van honderd jaar oude bomen

Talk of the Town Onrust onder bewoners van de Amsterdamse Rozengracht: wegens herinrichting moeten alle bomen wijken. „En dat voor een groene gemeenteraad.”

De iepen aan de Rozengracht die gekapt moeten worden bij herprofilering van de, nu onveilige, straat.
De iepen aan de Rozengracht die gekapt moeten worden bij herprofilering van de, nu onveilige, straat. Foto Thomas Schlijper

„Red mij” staat op witte plakkaten op de bomen langs de Rozengracht, en „Handen af van de Bomen. Partij voor de Dieren”. Onder bewoners langs en rondom de Rozengracht is onrust en protest ontstaan tegen de voorgenomen kap van 33 beeldbepalende iepen. Enkele bomen zijn bijna honderd jaar oud. Sommige zijn nog voor de oorlog geplant en overleefden zelfs de Hongerwinter.

De straat moet opnieuw ingericht worden: hij is onveilig en te gevaarlijk voor fietsers en voetgangers. Er gaat veel verkeer doorheen, waaronder trams, auto’s, hulpdiensten en vrachtwagens. De laatste jaren gebeurden er meerdere ongelukken. „Het verkeer zit elkaar in de weg”, aldus de gemeente. „Auto’s rijden hard.”

Lees ook Zijn de beroemde groene longen van Amsterdam in gevaar?

Zoals de plakkaten laten zien, verzet de Partij voor de Dieren zich tegen de beoogde kap. Raadslid van die partij Anke Bakker schrijft op de website: „Enkele weken geleden werden bewoners in Oost al verbluft door de voorgenomen kap van alle bomen in de Eerste van Swindenstraat. De fractie van de Partij voor de Dieren vindt dat bomen bescherming verdienen en niet achteloos gekapt moeten worden. Bij herinrichtingen zou het uitgangspunt niet moeten zijn om bij voorbaat alle bomen te willen kappen, maar om zoveel mogelijk bomen te behouden.” En: „Past het kappen van zoveel bomen bij de groene ambities van het college?”

‘Tram is heilig’

In reacties, onder meer op Landelijk Meldpunt Bomenkap, stellen omwonenden diezelfde vragen: is de kap noodzakelijk en zijn alternatieven bestudeerd? Mensen vinden dit „ongelooflijk, en dat voor een groene gemeenteraad”.

Bart Dart is oprichter van de werkgroep Bomen Bescherming Amsterdam (2017) en onderzocht de plannen. Vorige week belegde de gemeente een informatieavond in de Onze Lieve Vrouwekerk aan de Keizersgracht, bezocht door 120 belangstellenden die bezorgd waren om de bomen, maar ook uit bezorgdheid voor de verkeersveiligheid.

Nieuwe bomen ‘zijn vaak sprietjes met een doorsnee van 12 centimeter. Het duurt nog decennia voordat dit volwaardige bomen zijn’

Volgens Dart maakt de gemeente met de herprofilering de Rozengracht juist onveiliger. „In het concept is de tram heilig en komt er een verhoogde trambaan. Die gaat 6 meter breedte in beslag nemen. Dan blijft er in mijn berekeningen aan weerszijden slechts 4,50 meter over, waarvan 3 meter autorijstrook en 1,50 meter voor fietsers. Hoewel dit het wettelijke minimum is, staat ook in de gemeentelijke leidraad Hoofdnet Fiets dat 2 meter breedte ‘gewenst’ is. Als de gemeente de fietsers veiligheid en ruimte wil bieden, dan moet ze inzetten op die 2 meter.” Volgens de gemeente is nu het streven een fietsstrook van 1,80 meter.

Foto Kester Freriks

Schade aan boomwortels

In een reactie zegt de gemeente dat het waarschijnlijk niet mogelijk is de veilige rijbaan aan te leggen, zonder schade te berokkenen aan de boomwortels die verweven zijn met kabels en leidingen. „Als uit de Boom Effect Analyse (BEA) blijkt dat de bomen de aanleg van de herprofilering goed zouden doorstaan, mogen ze blijven”, aldus de belofte. Dit onderzoek vindt op dit moment plaats. „Ook kijken we naar de mogelijkheid bomen te herplanten elders in de stad”, aldus de woordvoerder. „Pas nadat de gemeenteraad heeft besloten over de plannen, worden er besluiten genomen over de kap.”

Lees ook Al die gekapte bomen, is dat echt nodig?

In het concept-plan voor de Rozengracht staat ook dat de gemeente nieuwe bomen plant. Daar is Bomen Bescherming niet gerust op: „Vaak zijn dat sprietjes met een doorsnee van 12 centimeter. Het duurt nog decennia voordat dit volwaardige bomen zijn. De huidige zijn effectiever bij tegengaan van hittestress, afvangen CO2 en het opnemen van water na hevige regenval.”

Bewoners en gebruikers suggereren van de straat een „fietsstraat” te maken, met meer ruimte voor fietsers en minder voor tram en auto’s. Dart ziet een mogelijkheid: „Maak van de dubbele trambaan een enkele, een ‘strengelspoor’, zoals in de Leidse- of Utrechtsestraat. Dat betekent dat je één trambaan hebt in plaats van twee. En kun je de bomen sparen.” De gemeente zegt deze optie te hebben overwogen, maar er rijden op dit traject te veel trams: 36 per uur, tegen 24 in de Leidsestraat.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.