Hoop voor bouwprojecten door nieuw rekenmodel stikstof

Dankzij een nieuwe rekentool gaat een aantal projecten dat stil is komen te liggen door de veelbesproken stikstofuitspraak, misschien toch door.

Minister Schouten op het Binnenhof.
Minister Schouten op het Binnenhof. Foto Sem van der Wal/ANP

Mogelijk gaat een aantal bouwprojecten dat stil is komen te liggen door de stikstofuitspraak van de Raad van State, toch door. Minister Carola Schouten (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, CU) schrijft vrijdag in een brief aan de Tweede Kamer dat vanaf maandag een nieuwe rekenmethode beschikbaar zal zijn. Projecten die volgens de nieuwe methode voldoen aan de stikstofregels, kunnen toch een vergunning krijgen. Het is volgens een woordvoerder „niet te kwantificeren” om hoeveel projecten het gaat.

Het kabinet denkt dat niet bij alle 18.000 stilgelegde bouwprojecten daadwerkelijk te veel stikstof wordt uitgestoten. De nieuwe rekenmethode moet duidelijker in kaart brengen hoeveel stikstof precies vrijkomt. Als de uitstoot van een project onder de (relatief lage) bovengrens ligt, kan het toch vergund worden.

De woordvoerder legt uit dat er vermoedelijk ook projecten stilliggen waarbij überhaupt geen stikstof wordt uitgestoten, of niet op plekken waar dit verboden is. „Als je niet kan aantonen dat je geen uitstoot hebt, dan kan het vergunningsproces ook niet in gang worden gezet. Met de calculator kan je aantonen dat je door mag.”

Lees ook: Stikstofregels raken 18.000 projecten

Veestapel of verkeer

Opvallend is dat Schouten in haar brief schrijft dat alle opties op tafel liggen en er bij het vinden van een oplossing voor de 18.000 projecten „geen taboes” bestaan. Haar woordvoerder legt uit dat Schouten eventueel bereid is „grote veranderingen” door te voeren, zoals het laten krimpen van de veestapel of het wijzigen van verkeersregels om de uitstoot van stikstof elders te doen afnemen. Eerder deze week stelde D66 dat de veestapel moet worden gehalveerd om ruimte te maken voor de bouw van nieuwe woningen.

In de Miljoenennota, die vrijdag uitlekte via NRC, schrijft het kabinet dat er een fonds van 1 miljard euro voor de woningbouw komt waar gemeenten uit kunnen putten. Dat geld kan door gemeenten onder meer worden gebruikt voor „het opvangen van de potentiële gevolgen van de stikstofuitspraak voor de woningbouw”.

De Raad van State, de hoogste bestuursrechter van Nederland, oordeelde in mei dat het zogenoemde Programma Aanpak Stikstof (PAS) in strijd is met Europese natuurbeschermingsregels. Het PAS werd jarenlang gebruikt om toestemming te verlenen voor projecten die schadelijke stikstof uitstoten in de buurt van beschermde Natura 2000-gebieden.

De nieuwe rekenmethode is voor het kabinet „een eerste stap” om de bouwprojecten weer op gang te krijgen. Vermoedelijk zal echter maar een klein gedeelte van de stilgelegde projecten een vergunning krijgen dankzij de nieuwe rekentool. Minister Schouten erkent in haar brief dat er geen „makkelijke oplossingen” bestaan voor het grotere probleem. Een commissie onder leiding van oud-minister Johan Remkes zal eind september een advies uitbrengen over mogelijke oplossingen.