Adresgebonden afvalpas Arnhem niet in strijd met privacywet

Privacyjurist Michiel Jonker vindt dat zijn privacy wordt aangetast als hij een afvalcontainer moet openen met een adresgebonden pas. De rechter oordeelt van niet.

De gemeente Arnhem wil met een speciale pas voorkomen dat mensen van buiten de stad afval dumpen.
De gemeente Arnhem wil met een speciale pas voorkomen dat mensen van buiten de stad afval dumpen. Foto Luuk van der Lee/Hollandse Hoogte

De gemeente Arnhem mag inwoners een adresgebonden afvalpas laten gebruiken om afvalcontainers te openen. Dat oordeelde de bestuursrechter in Arnhem donderdag, blijkt uit het vonnis dat is ingezien door NRC. De pas is niet in strijd is met de Nederlandse privacywet.

De zaak was aangespannen door Michiel Jonker, die eiste dat de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) maatregelen zou nemen tegen de gemeente. Volgens Jonker - een Arnhemmer die vaker naar de rechter stapt voor privacybescherming - worden onterecht zijn persoonsgegevens bewaard als hij afval weggooit. De gemeente Arnhem wil met de pas, net als diverse andere gemeenten, voorkomen dat mensen van buiten de stad afval dumpen.

Volgens de rechter is „de verwerking noodzakelijk voor de vervulling van een taak van algemeen belang”. De gemeente heeft de wettelijke plicht afval op te halen. De gemeente Arnhem heeft verwerking van persoonsgegevens „zoveel als mogelijk beperkt” en handelt daarom niet in strijd met de privacywet.

In 2017 won Jonker nog een rechtszaak om een eerdere versie van de afvalpas. De gemeente Arnhem werd gedwongen om nieuwe software in te voeren. Voorheen bleven gegevens langer bewaard, nu wordt het adres gecontroleerd en na minder dan een seconde omgezet in een anoniem nummer. Dat is niet genoeg, zei Jonker in een interview met NRC. „Het gaat erom dat gegevens worden verzameld. Daarna kan er ook in die halve seconde van alles mee worden gedaan.”

Lees ook dit interview met Michiel Jonker: ‘Iemand moet af en toe een grens trekken om de burger te beschermen’

Ov-chipkaart

Jonker eiste ook maatregelen tegen de ov-chipkaart van de Nederlandse Spoorwegen. De vervoerder maakte volgens hem inbreuk op privacy van passagiers bij de verwerking van bijvoorbeeld het voordeelurenabonnement. Ook dit is niet in strijd met de privacywet, oordeelde de rechter donderdag. Eerder deze week deed een bestuursrechter in Utrecht in een vergelijkbare zaak dezelfde uitspraak.

In een reactie laat Jonker weten dat hij „teleurgesteld” is. „Dit is een vrijbrief voor bijna totale willekeur bij het verwerken van persoonsgegevens. De AVG wordt op deze manier gereduceerd tot een wassen neus.” Hij overweegt in elk geval in de verloren zaak om de ov-chipkaart in beroep te gaan.