Erdogan dreigt EU met nieuwe Syrische vluchtelingenstroom

Als Turkije zijn Syrische vluchtelingen niet naar de Syrische Koerdische gebieden mag sturen, zet zijn land de poort naar Europa voor de Syriërs weer open, dreigt president Erdogan.

De Turkse president Erdogan tijdens zijn rede, waarin hij Europese medewerking eiste aan de veiligheidscorridor in Syrië.
De Turkse president Erdogan tijdens zijn rede, waarin hij Europese medewerking eiste aan de veiligheidscorridor in Syrië. Foto Adem Altan/AFP

Turkije is van plan een miljoen vluchtelingen terug te sturen naar ‘veilige gebieden’ in het noorden van Syrië. En de Turkse president Erdogan dreigt de route voor vluchtelingen naar Europa weer te openen als het geen internationale steun krijgt voor dat plan. Als die steun uitblijft dan „zullen we de poorten moeten openen", aldus Erdogan.

Erdogan vindt dat Turkije niet genoeg internationale steun heeft gekregen voor de opvang van vier miljoen Syrische vluchtelingen.

„Sorry, maar als jullie geen steun geven, gaan we deze last niet alleen dragen. We hebben geen hulp gekregen van de internationale gemeenschap, met name de Europese Unie.”

Turkije sloot in maart 2016 een deal met de Europese Unie. Om de toestroom van migranten en vluchtelingen naar Europa te stuiten, kreeg Turkije miljarden euro’s aan steun van de Europese Unie. Maar volgens Erdogan heeft Turkije maar een fractie van de beloofde steun gekregen.

Veilige zone

Turkije onderhandelt met de Verenigde Staten over het opzetten van een veilige zone. Die is gepland in het noordoosten van Syrië in gebied dat nu in handen is van de Syrisch-Koerdische militie YPG. Amerikaanse militairen werken samen met de YPG in de strijd tegen de terreurbeweging Islamitische Staat. Turkije ziet de YPG als een terroristische organisatie omdat de strijdgroep nauwe banden heeft met de Turks-Koerdische terreurgroep PKK.

Lees ook: Syrische Fatima redt het niet in Turkije zonder haar bankpas van de EU

Het Turkse leger viel twee keer het noorden van Syrië binnen om de YPG te verjagen. Deze gebieden, Jarablus en Afrin, zijn door Turkije als ‘veilig’ bestempeld. Volgens Erdogan zijn er al 350.000 Syriërs vrijwillig teruggekeerd naar deze gebieden, waarvoor Turkije een speciaal terugkeerprogramma heeft opgezet. Dat moet nu worden uitgebreid naar het noordoosten, maar de VS en Turkije zijn het niet eens over de omvang van het ‘veilige gebied’.

Druk op Washington

„Ons doel is dat minstens een miljoen van onze Syrische broeders zullen terugkeren naar de veilige zone langs 450 kilometer van onze grens”, zei Erdogan donderdag in een toespraak in Ankara. Zijn dreigement lijkt ook bedoeld om druk te zetten op Washington om concessies af te dwingen over de lengte en diepte van de ‘veilige zone’. Tegelijkertijd staat Turkije onder druk in de noordwestelijke provincie Idlib, waar het twaalf observatieposten heeft om te voorkomen dat een groot regeringsoffensief een nieuwe golf vluchtelingen richting de Turkse grens stuurt.

Het aantal migranten en vluchtelingen dat aankomt op de Griekse eilanden is vorige maand sterk toegenomen. Een week geleden kwamen dertien boten met 650 migranten en vluchtelingen aan op Lesbos – de eerste keer in drie jaar dat er zoveel boten tegelijkertijd arriveerden op het eiland.

Slechts een kleine minderheid van de Syriërs in Turkije komt uit het gebied dat grofweg is voorgesteld voor hervestiging, zo blijkt uit cijfers van de Turkse regering.