Vindicat moet accreditatie na excessen weer verdienen

Studenten In Groningen Studentencorps Vindicat wil na wangedrag en geweld van de schorsing door de Rijksuniversiteit Groningen af zien te komen.

Studentenvereniging Vindicat tijdens de KEI-week, de jaarlijkse introductieweek voor aankomende eerstejaars studenten in de stad Groningen. In vijf dagen tijd maken duizenden studenten kennis met de Rijksuniversiteit Groningen, Hanzehogeschool Groningen en andere onderwijsinstellingen.
Studentenvereniging Vindicat tijdens de KEI-week, de jaarlijkse introductieweek voor aankomende eerstejaars studenten in de stad Groningen. In vijf dagen tijd maken duizenden studenten kennis met de Rijksuniversiteit Groningen, Hanzehogeschool Groningen en andere onderwijsinstellingen. Foto ANP / Niels Wenstedt

Zeker vierhonderd mensen liepen maandag zwartgekleed door Groningen, voorgegaan door jongeren met vaandels. Het is een jaarlijks tafereel: de tocht van hoogleraren in toga en studentenverenigingen die van het academiegebouw naar de Martinikerk lopen, waar de opening van het academisch jaar van de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) plaatsvindt. Alleen ontbreekt de afgelopen twee jaar de kop van de stoet: de oudste studentenvereniging van Nederland, Vindicat. Die is geschorst. Gaat dat volgend jaar veranderen?

Sinds 2016 kwam Vindicat meerdere malen in opspraak, onder meer door geweldsincidenten onder leden en een zogenaamde bangalijst, waarbij 22 studentes een seksuele beoordeling kregen met daarbij hun naam en telefoonnummer.

Vorig jaar trok de Rijksuniversiteit Groningen de accreditatie van het Groningse corps in. De studentenbeurzen, rond de 33.000 euro, voor het Vindicatbestuur kwamen te vervallen en de vereniging mocht niet langer officiële gelegenheden bijwonen, zoals de opening van het academisch jaar. De accreditatiecommissie oordeelde dat Vindicat na een reeks incidenten te weinig had veranderd.

Vooral het „excessieve alcoholgebruik” woog zwaar om de vereniging niet te accrediteren, zegt Martin Sitalsing, voorzitter van de accreditatiecommissie. „Overmatig alcoholgebruik wordt normaal gevonden en daar zijn ernstige geweldsincidenten aan gerelateerd. Het was voor ons niet klip en klaar hoe ze daar serieus verandering in wilden brengen”, zegt Sitalsing. Uit een interne enquête bleek vorig jaar dat 34 procent van de respondenten vindt dat alcohol een te grote rol speelt binnen de vereniging.

Ook het interne rechtssysteem was een doorn in het oog van de toezichthouders. „De afhandeling van de incidenten verliep niet transparant”, zegt Sitalsing. Zo werd mishandeling van een lid dat verwondingen aan het gezicht opliep, niet gemeld bij de universiteit. De toenmalig rector van de vereniging, Marc Mohr, gaf vorig jaar toe „nalatig” en „stom” te zijn geweest.

Dit jaar gaat het anders, kondigt Vindicat aan in een introductiefilmpje. De focus ligt meer op de intellectuele ontwikkeling van studenten: „Zonder studeren en leren ben je immers geen student”, zegt een voice-over. Daarnaast ondertekende Vindicat met de zeven grootste studentenverenigingen, de RUG en de gemeente Groningen een alcoholconvenant.

Twintig maatregelen moeten ervoor zorgen dat excessief alcoholgebruik wordt teruggebracht. Leden mogen niet langer gedwongen worden alcohol te drinken, er moet altijd minstens één persoon nuchter zijn in het pand van de sociëteit en iedereen krijgt voorlichting over verantwoord alcoholgebruik.

De afspraken zijn niet bindend. Toch heeft het convenant nut, verwacht burgemeester Peter den Oudsten (PvdA), want „Vindicat weet dat de gemeente de horecavergunning van de vereniging kan intrekken”.

Sociëteit als goed voorbeeld

Maar wat als het alcoholmisbruik plaatsvindt in (dispuuts)huizen? Die vallen toch buiten de afspraken? „Dat is een moeilijk punt”, zegt rector Cappi Wefers Bettink. „In eerste instantie richten we ons vooral op de sociëteit en hopen we daar het goede voorbeeld te kunnen geven voor de huizen.” Ook voor het toezicht vallen de huizen „buiten onze opdracht”, zegt Sitalsing van de accreditatiecommissie. Een gemiste kans? „In feite wil je een cultuurverandering. Bewustwording dat het gedrag niet normaal is en de samenleving dat ook niet normaal vindt.”

Ook gaat het oude rechtssysteem op de schop, kondigt Wefers Bettink aan. Waar voorheen de interne rechtspraak niet altijd prioriteit had bij de commissieleden, ligt de bal nu bij het bestuur en ervaren rechtenstudenten.

Ondertussen is de introductietijd voor het nieuwe studiejaar weer begonnen. Op een maandagochtend in augustus verlieten honderden aspirant-leden de stad om onder meer onkruid te plukken op de Drentse hei. Wat er verder tijdens de ontgroening gebeurde, blijft traditiegetrouw binnenskamers. Naarmate de week vorderde, vingen Groningers er glimpen van op: zingende aspirant-leden in de stad, vermoeid, met wallen onder de ogen, de overhemden vol vlekken.

Op 1 oktober dient Vindicat een nieuwe accreditatieaanvraag in. Ook voor het imago van de vereniging is het belangrijk die te halen. Waar het aantal aanmeldingen van aspirantleden al jaren rond de 450 schommelt, is dat bij concurrent Albertus Magnus in twee jaar tijd gestegen van 390 aanmeldingen in 2017 naar 684 dit jaar.

De veranderingen stemmen volgens Sitalsing hoopvol: „Afhankelijk van hoe de introductie is verlopen, verwacht ik dat Vindicat een kans van slagen heeft op accreditatie dit jaar.”