Rotterdam mag wat rozer worden

Eurovisie Songfestival De homo-acceptatie in Rotterdam moet ‘maximaal’ verbeteren. Het songfestival in 2020 kan daar misschien bij helpen.

Wethouder Said Kasmi (R) en NPO- voorzitter Shula Rijxman na de bekendmaking van Rotterdam als gaststad van het Songfestival 2020.
Wethouder Said Kasmi (R) en NPO- voorzitter Shula Rijxman na de bekendmaking van Rotterdam als gaststad van het Songfestival 2020. Foto Koen van Weel /ANP

Het Eurovisie Songfestival, omarmd door de roze gemeenschap in Europa, is geland in Rotterdam. Een hippe, multiculturele stad aan het water met een skyline die het goed doet als Holland-promo. Maar Rotterdam is ook een stad waar niet veel homostellen hand in hand lopen. De tweede stad van Nederland oogt niet zo roze.

Gay friendliness” was geen criterium in de locatiekeuze, zegt organisator Sietse Bakker van het songfestival. In vergelijking met eerdere locaties als Rusland en Azerbeidzjan is Nederland vrij tolerant.

Het Rotterdamse college heet het songfestival in ieder geval van harte welkom. In 2022 moet de acceptatie van LHBTI’ers (lesbische vrouwen, homoseksuele mannen, biseksuelen, transgenders en intersekse personen) in de stad „maximaal” zijn verbeterd, staat in het coalitieakkoord.

Moet Rotterdam ‘homovriendelijk’ of ‘homoveilig’ worden? Een reconstructie van de formatie.

Wethouder Bert Wijbenga (integratie en samenleven, VVD) noemt het songfestival „een leuke extra”. „Maar het is geen LHBTI-feestje”, relativeert Wijbenga, zelf hetero en songfestivalfan. „Het is vooral een leuk feest en goed voor de economie en marketing. Ik ken ook homo’s en lesbo’s in Rotterdam die het een vreselijk fenomeen vinden.”

Twee gezichten

Wijbenga’s Relax-beleid moet de stad toleranter maken, ook tegenover LHBTI’ers. De gemeente ondersteunt voorlichting, hulpverlening en weerbaarheidstrainingen, de bestrijding van seksuele straatintimidatie en de zesde Rotterdam Pride in september.

Discriminatie is lastig te kwantificeren, omdat de meldingsbereidheid laag is. De politie registreerde vorig jaar 56 meldingen over ‘seksuele gerichtheid’, het Meldpunt discriminatie 11. Het klimaat verbetert wel, denkt Sigrun Scheve van bureau RADAR.

Het aandeel homohuwelijken en –partnerschappen is in Rotterdam kleiner dan in veel andere grote steden, blijkt uit nieuwe CBS-cijfers. Het verschil met Amsterdam is groot, maar in ook 19 andere grote steden zijn naar verhouding meer verbintenissen tussen twee mannen of twee vrouwen dan in Rotterdam.

Wijbenga: „Met Amsterdam wil ik niet vergeleken worden. Amsterdam is een soort roze magneet.”

Het uitgaansleven voor de gayscene is in Rotterdam niet zo bruisend, al zijn er wat nieuwe tenten. Door de tijd heen telde de stad zeker 75 locaties, toont een expositie over honderd jaar homogeschiedenis in Rotterdam van erfgoedlab Dig it Up. Van de multiculturele Cosmo Bar (1937) tot het Gay Palace, in de volksmond ‘Het Glijpaleis’.

Nu is het aantal homobars op twee handen te tellen. Veel LHBTI’ers gaan dansen in Amsterdam, daten via apps als Grindr en PlanetRomeo, of gaan naar ‘gewone’ café’s. Speciaal voor jongeren is er The Hang-Out 010 – op een vertrouwelijke locatie.

De stad heeft twee gezichten rond homo-acceptatie. „Als internationale havenstad is Rotterdam juist gewend aan diversiteit”, zegt leider Evan van der Most van Dig it Up. De Rotterdamse politicus Pim Fortuyn bijvoorbeeld was kritisch over de islam, maar deed het wel met Marokkaanse jongens, zegt hij.

Tegelijk ligt homoseksualiteit gevoelig, vooral in wijken met veel moslims zoals in Rotterdam-Zuid. Scheve van RADAR wil dit beeld niet ontkennen, maar ook niet versterken, zegt ze. Ze kent transgenders in Zuid die zeggen dat ze nooit iets negatiefs meemaken. Maar ook wijkagenten die na een melding zeggen: „Ja, wat wilt u met al die Marokkanen en Turken hier?”

Redacteur Faayyaaz van Dijk stopte onlangs als columnist van buurtkrant De Havenloods na enkele homovijandige reacties. Het was genoeg na alles wat hij krijgt nageroepen. Hij mijdt ’s avonds bepaalde plekken vanwege de hangjongeren, zoals de Lijnbaan, de Beijerlandselaan en West-Kruiskade. „Je voelt je niet veilig.”

Het songfestival is een stap om de acceptatie te verbeteren, hoopt artistiek manager Nico Musebrink van de RotterdamPride. „Als ik mijn vriend in een restaurantje een kus wil geven, denk ik daar eerst twee keer over na dan en kijk ik over mijn schouder. Dat gevoel hebben denk ik veel mensen. Dan is het nog níet goed.”