Oekraïne en Rusland werken aan grote gevangenenruil

Onderhandelingen Volgens een naderend akkoord tussen de presidenten Poetin en Zelensky zouden tientallen gevangenen vrijkomen, onder wie de Oekraïense regisseur Oleg Sentsov. Onduidelijk is nog wanneer.

De in 2014 gearresteerde Oekraïense regisseur Oleg Sentsov behoort mogelijk tot de gevangenen die vrijkomen.
De in 2014 gearresteerde Oekraïense regisseur Oleg Sentsov behoort mogelijk tot de gevangenen die vrijkomen. Sergey Pivovarov/Reuters

Oekraïne en Rusland zijn bezig met het afronden van een grote gevangenenruil, met tientallen gedetineerden. Onder hen bevindt zich mogelijk de Oekraïense regisseur Oleg Sentsov, die een straf van twintig jaar uitzit in Rusland wegens ‘terrorisme’.

Vrijdagmiddag was er nog geen duidelijkheid over wanneer de gevangenen worden vrijgelaten. Berichten als zouden Sentsov en anderen al op weg zijn naar Kiev werden vrijdagmorgen tegengesproken door de staf van de Oekraïense president Zelensky. „Het proces van wederzijdse vrijlating van de gevangenen gaat door”, aldus een persbericht. „Informatie over de afronding daarvan klopt niet.”

Ook de Oekraïense geheime dienst SBOe liet vrijdag weten dat de ruil nog niet had plaatsgevonden. „Er is nog geen definitieve datum”, zei een woordvoerder tegen de krant Obozrevatel. Het Russische persbureau Interfax meldde op basis van een anonieme bron binnen de SBOe dat de gevangenenruil in ieder geval niet op vrijdag zou plaatsvinden.

Kiev en Moskou onderhandelen al weken over de vrijlating. Eind juni deed president Zelensky een verzoek aan de Russische president Poetin om 24 Oekraïense marinemensen vrij te laten. Zij werden in november aangehouden nadat Rusland Oekraïense marineschepen in de Zeestraat van Kertsj had geënterd.

Nieuwe onderhandelingen

De afgelopen maand belden Zelensky en Poetin elkaar om de uitruil te bespreken. Volgens de Russische nieuwssite RBK werd overeenstemming bereikt tijdens een ontmoeting tussen Poetin en de Franse president Macron, op 19 augustus. Na afloop spraken beide leiders ook over een nieuwe ronde onderhandelingen om het slepende conflict in Oost-Oekraïne definitief te beëindigen. Mogelijk wordt er de komende weken al gesproken in de ‘Normandië-formatie’ van Duitsland, Frankrijk, Rusland en Oekraïne.

Het is niet de eerste keer dat Rusland en Oekraïne gevangenen ruilen. Eerder werd op basis daarvan de Oekraïense pilote Nadia Savtsjenko vrijgelaten.

Oleg Sentsov werd in het voorjaar van 2014 aangehouden op de Krim omdat hij aanslagen zou voorbereiden, onder meer op een standbeeld van Lenin in Simferopol. Zowel in Rusland als in het Westen kwam er kritiek op zijn veroordeling, in 2015. Mensenrechtenorganisatie Amnesty International sprak van een ‘showproces’.