Stilte voor de storm op megabeurs Gamescom

Gamescom Sony (PlayStation) en Microsoft (Xbox) hielden hun kruit droog in Keulen. Zij werken aan de nieuwe generatie hardware. Kleine makers konden daarom schitteren met nieuwe games op oude computers.

Op Gamescom in Keulen konden bezoekers nieuwe spellen uitproberen.
Op Gamescom in Keulen konden bezoekers nieuwe spellen uitproberen. Foto’s Ina Fassbender / AFP, Wolfgang Rattay / Reuters

Is het stil in gameland? De kleurrijke stands op Gamescom worden nog steeds drukbezocht, de muziek dreunt, trailers flitsen voorbij. Elf afgeladen zalen. Toch mompelen gamejournalisten, PR-mensen en marktonderzoekers tegen elkaar: het is wel érg rustig dit jaar.

Dat is niet te wijten aan Gamescom. De beurs in Keulen is in tien jaar uitgegroeid tot kolos; zelfs de Amerikanen kunnen er niet meer omheen. Met 350.000 bezoekers was Gamescom vorige week groter dan de gezichtsbepalende E3-beurs in Los Angeles. Dat werd benadrukt met een pre-show vol aankondigingen door de beroemde game-journalist Geoff Keighley.

Nee, Gamescom is rustig omdat iedereen zich opmaakt voor een storm. PlayStation 4 en Xbox One zijn inmiddels oud in spelcomputertermen, hun opvolgers komen in 2020. Langverwachte prestigetitels, de Oscar-kandidaten van de gamewereld, volgen pas eind dit jaar. „Vólgend jaar”, stopt men elkaar toe. „Volgend jaar, dan gaan we knallen!” Ondertussen bereiden Sony (PlayStation) en Microsoft (Xbox) zich voor op de volgende akte. Het zal geen toeval zijn dat schetsen van de nieuwe PlayStation uitlekten. Microsoft lichtte op Gamescom de journalisten in over wat komen gaat.

Lees ook: Google komt dit jaar met Stadia, een Netflix voor games (NRC, 19 maart 2019)

Trend 1: Streamingdiensten: overal gamen

Ook Google stond op de beurs. Het techbedrijf wil de gamesmarkt ontregelen met Stadia, een streamingdienst waarmee je straks overal, op elk scherm games kunt spelen zonder hardware. Het techbedrijf kondigde deze dienst vorig jaar met veel bombarie aan.

Oudgedienden Sony en Microsoft lijken al een antwoord te hebben. „Gamers moeten op ieder moment kunnen spelen op de manier waarop zij dat willen”, aldus een vertegenwoordiger van Microsoft. Laat Google maar roepen, bedoelt de softwaregigant – wij van Xbox kennen de markt beter. Gamers kunnen zich bij Microsoft reeds op een Netflix-achtige manier abonneren, sinds kort ook via de pc. Een cloudversie is in de maak. Maar daarnaast levert het bedrijf ook een nieuwe, krachtige spelcomputer. Geen domme zet: veel gamers zijn stiekem aartsconservatief.

Trend 2: Artgame met superbudget

De aankomende technologie maakt nieuwsgierig. Maar gamers snakken ook naar iets nieuws voor nu. Al geruime tijd wachten zij op de laatste grote games van dit tijdperk. Daarin werden zij in Keulen slecht bediend. Sommige makers lieten het helemaal afweten. Fans die van heinde en verre waren afgereisd om Cyberpunk 2077 en Death Stranding te spelen, moesten het doen met trailers. Vooral Death Stranding leidde tot verbijstering.

De Japanse maker Hideo Kojima is een legende. Hij vocht voor creatieve onafhankelijkheid bij zijn vorige werkgever Konami – en won. In zijn games gaat hij nu, als zelfstandige, helemaal voor hyperrealisme, met rolletjes voor zijn vrienden uit de filmwereld. Dat lag ook wel in de lijn der verwachting. Toch baren zijn laatste artistieke uitspattingen opzien. Hier en daar zijn die wel heel vreemd. De wereld moet in zijn nieuwe game Death Stranding worden gered met gebruik van baby’s in flessen. Een 3D-versie van filmregisseur Guillermo del Toro (‘Deadman’) legt uit dat die uit hersendode vrouwen zijn gehaald en af en toe terug naar hun moeder moeten. Actrice Margaret Qualley speelt een moeder die nog met een onzichtbare navelstreng vastzit aan een baby. Nogal wat gamers bleven in verwarring achter. Kojima is een legende, ja: je moet vertrouwen hebben. Maar Death Stranding – weliswaar met superheldenbudget – lijkt zo meer op een bizarre artfilm.

Trend 3: Grote uitgevers nemen geen risico’s

In deze late fase van de huidige spelcomputers spelen de meeste giganten op safe. Bij Electronic Arts was het aanbod het magerst: het bedrijf hield het bij een nieuwe Fifa en een nieuwe editie van racegame Need for Speed.

Bethesda levert in november een nieuwe Doom-game, Doom Eternal, die zich netjes houdt aan de regels van de reeks. Je jakkert door science-fictionwerelden en helse ruïnes. Overal wachten demonen. Je kunt je vijand ook te lijf met een kettingzaag: zo spaar je kogels. Doom is adrenaline in pure vorm – en wil niks meer zijn.

Ook het derde deel van Borderlands, van 2K, doet in de preview vertrouwd aan. Het absurdisme, de bizarre wapens, de speciale krachten, niks leek nieuw. Enkel de humor kreeg een update. Gears of War heeft nu wél een interessante premisse: in deze testosteronbommenreeks speelt voor het eerst een vrouw de hoofdrol. Maar op Gamescom was het verhaal niet te spelen, alleen een teamversie waarin de breedgeschouderde soldaten als vanouds door een apocalyptisch landschap hollen. Heerlijk om te spelen, maar niet heel vernieuwend.

Alleen het Franse Ubisoft experimenteert wat. Watch Dogs: Legion introduceert een wereld waarin je elk personage dat je ziet kan spelen. Je bestudeert eerst de voorbijgangers in het prachtig nagebootste Londen en vervolgens overtuig je er één tot je team toe te treden. De vraag is of het Ubisoft lukt om elk individu als een eigen karakter neer te zetten. Elke scène is op verschillende manieren opgenomen, zodat personages kunnen wisselen in de manier waarop zij gesprekken of confrontaties aangaan. Het spel wordt anders met zoveel speelbare personages. Kies je een oud vrouwtje dan kun je minder hard wegrennen van de politie dan wanneer je een jonge hacker bent. Interessant concept dat in de spelsessie interessant bleef.

Trend 4: Nintendo en kleintjes profiteren

Het Japanse Nintendo mag zich dit jaar gelukkig prijzen. Terwijl de concurrenten afbouwen, zit de jongere Nintendo Switch-spelcomputer nog in de bloei van zijn leven. Het was dan ook druk bij de Nintendo-stand. De Switch krijgt haar eerste volwaardige Pokémon-game, en geeft de reeks eindelijk de visuele kwaliteit die je van een grote spelcomputer verwacht. Pokémon Sword en Shield spelen als vanouds – je lost puzzels op, vecht met charmante beestjes en in dit deel kan je je Pokémon ook groter maken: dan zijn ze sterker.

Verder paste Nintendo de klassieke Zelda-game Link’s Awakening aan voor de nieuwe generatie. Met lieve poppetjes in de hoofdrol: de charme spat er vanaf. Ook puzzelgame Luigi’s Mansion krijgt een slim nieuw deel, hoewel de besturing wat onwennig aanvoelt. Verder haalt Nintendo klassiekers van concurrenten naar de Switch, zoals The Witcher 3: hét gamemeesterwerk van dit decennium.

Bij gebrek aan blockbusters, kregen de kleintjes meer ruimte in Keulen. Zo stond de opvolger van ruimtevaartsimulator Kerbal Space Program opeens in de schijnwerpers met een trailer van cinematische allure. Uitgever Private Division wierp er nog een paar games achteraan: evolutiegame Ancestors, het strategische actiespel Disintegration en het hilarisch-dystopische The Outer Worlds kregen alle aandacht.

En dan zijn er nog Humankind, een strategiespel over de geschiedenis van de mensheid, Vampire: The Masquerade 2, een opvolger van een legendarisch oud rollenspel over vampieren, en nog veel meer. Pas op de plaats? Niet voor de kleintjes der game-industrie.