Opvarenden migrantenschip Open Arms van boord in Lampedusa

De opvarenden van een reddingsschip van Open Arms zijn dinsdagnacht van boord gegaan in Italië.

De Audaz zal over drie dagen het Italiaanse eiland Lampedusa bereiken. Vanaf daar zal het marineschip de Open Arms naar Mallorca begeleiden.
De Audaz zal over drie dagen het Italiaanse eiland Lampedusa bereiken. Vanaf daar zal het marineschip de Open Arms naar Mallorca begeleiden. Foto Pedro Sánchez/Twitter

Het negentigtal overgebleven opvarenden van het migrantenschip van de Spaanse reddingsorganisatie Open Arms is dinsdagnacht aan land gebracht in het Italiaanse eiland Lampedusa, meldt persbureau AFP. Dit gebeurde op last van een Italiaanse officier van justitie, die met dit besluit een einde maakte aan een patstelling die dagen heeft geduurd.

Het schip was, op last van een rechter, toegelaten tot de territoriale wateren van Italië, maar minister van Binnenlandse Zaken Matteo Salvini weigerde toestemming om de migranten aan land te brengen. Luigi Patronaggio, officier van justitie in Agrigento (Sicilië), besloot na een inspectie van het schip tot de evacuatie. Hij liet ook beslag leggen op de boot van Open Arms, vanwege een justitieel onderzoek dat zich in eerste instantie richt op de weigering om het schip toe te laten.

Open Arms lag al meer dan twee weken voor de kust van Lampedusa voor anker. Het wachtte daar negentien dagen vergeefs op toestemming van de Italiaanse overheid om de overwegend Afrikaanse opvarenden van boord te laten. Italië kent sinds enkele weken een wet die het illegaal maakt om migranten aan land te brengen.

„Eindelijk is de nachtmerrie voorbij en krijgen de 83 mensen aan boord onmiddellijk hulp aan land”, tweette Open Arms. „Na negentien dagen zullen we vandaag van boord gaan in Lampedusa,” schreef Oscar Camps, aan boord van Open Arms en oprichter van de gelijknamige stichting, op het sociale netwerk. „Het schip zal tijdelijk in beslag worden genomen, maar dat is een prijs die we bereid zijn om te dragen. We gaan er vanuit dat de mensen aan boord kunnen worden geholpen.”

Twitter avatar campsoscar Oscar Camps Tras 19 días, desembarcaremos hoy en Lampedusa. Se incautará el barco temporalmente, pero es un costo que @openarms_fund asume para asegurar que las personas a bordo puedan ser atendidas. Consideramos indispensable priorizar su salud y seguridad en esta emergencia humanitaria. https://t.co/mXePPemObz

Omstandigheden aan boord verslechterden tijdens de negentien dagen dat het schip bij Lampedusa voor anker lag: opvarenden zouden volgens de bemanning suïcidaal zijn en er zouden vechtpartijen zijn uitgebroken. Zondag en dinsdag sprongen meerdere migranten overboord, in een poging om het nabijgelegen eiland dan maar zwemmend te bereiken. Sommigen werden teruggehaald, anderen werden door de Italiaanse kustwacht aan wal gebracht.

Marineschip

De beslissing van Patronaggio volgde kort nadat Spanje had besloten om een marineschip naar het in nood verkerende migrantenschip te sturen om deze te ontlasten. Volgens de Spaanse premier Pedro Sánchez ging dit schip Open Arms naar Mallorca begeleiden. „Met deze maatregel zal Spanje dit humanitaire noodgeval deze week oplossen”, tweette Sánchez.

De Spaanse regering verklaarde dinsdag dat het marineschip, de Audaz, over drie dagen het eiland Lampedusa zal bereiken. Daarna wordt gezamenlijk koers gezet naar de haven van Palma, op het eiland Mallorca. „De overheid beschouwt dit als de beste oplossing die deze week een einde zal maken aan de humanitaire noodsituatie aan boord van de Open Arms.” De Spaanse regering heeft nog niet gereageerd op de Italiaanse inbeslagname van Open Arms.

In een eerdere poging de patstelling op te lossen, stelde de Spaanse premier zondag de haven van Algeciras open voor het schip. Open Arms zette echter geen koers naar de haven. De bestemming – op nog zo’n vijf dagen varen – was volgens de hulpverleners, gelet op de situatie aan boord, „onhaalbaar”.

Spanje bood – samen met zes andere Europese landen – daarvoor al aan om de migranten op te nemen. Maar minister Salvini, die bekendstaat om zijn anti-immigratiekoers, bleef sceptisch en weigerde het schip aan land te halen. Wel haalde Salvini zaterdagavond, onder druk van premier Conte, minderjarigen zonder ouderlijke begeleiding van boord. Ook migranten die acute medische hulp nodig hadden werden aan wal gehaald.

De oplopende crisis rond Open Arms leidde tot verdere spanningen in de instabiele Italiaanse regeringscoalitie. Premier Conte zag zich dinsdag genoodzaakt zijn ontslag aan te bieden. President Mattarella gaat nu kijken of er nog een andere coalitie mogelijk is, of dat vervroegde verkiezingen de enige oplossing zijn.

Dit bericht is op 21 augustus 2019 herschreven. In een eerdere versie van dit artikel werd de nadruk gelegd op de inbeslagname van het schip van Open Arms, in deze versie is ingestoken met de evacuatie van de migranten.