Bolsonaro noemt voor marteling veroordeelde kolonel ‘nationale held’

Carlos Alberto Ustra leidde tussen 1970 en 1974 een inlichtingendienst die verantwoordelijk wordt gehouden voor 502 martelingen en tientallen doden.

De Braziliaanse president Jair Bolsonaro tijdens een persconferentie.
De Braziliaanse president Jair Bolsonaro tijdens een persconferentie. Foto Eraldo Peres/AP

Een „nationale held”, zo noemde de Braziliaanse president Bolsonaro donderdag een kolonel onder wiens leiding in de jaren zeventig honderden linkse politieke tegenstanders werden gemarteld. Dat meldt persbureau Reuters.

De in 2015 overleden Carlos Alberto Ustra leidde tussen 1970 en 1974 de inlichtingendienst DOI-CODI. De nationale commissie die de militaire dictatuur onderzoekt, houdt DOI-CODI verantwoordelijk voor 502 martelingen en 45 doden of verdwijningen ten tijde van Ustra’s bewind. Tijdens het proces tegen Ustra in 2008 zeiden getuigen dat de kolonel de martelingen persoonlijk overzag. Ustra werd veroordeeld maar hoefde niet naar de gevangenis vanwege een amnestiewet uit 1979.

Ondanks deze veroordeling omschreef de ultrarechtse president Bolsonaro Ustra donderdag, kort voor hij diens weduwe ontmoette, als „een nationale held die heeft voorkomen dat Brazilië is vervallen tot een toestand waarin links ons land vandaag de dag graag zou zien”.

Het was niet de eerste keer dat Bolsonaro zich complimenteus uitsprak over de kolonel. In 2016 werd Ustra ook geprezen door de president nadat die had gestemd voor afzetting van de toenmalige president Dilma Rousseff. De linkse Rousseff was zelf vastgezet en gemarteld tijdens de dictatuur.

Lees ook dit stuk over Bolsonaro en de ontbossing van de Amazone

Oud-legerkapitein Bolsonaro

Sinds Bolsonaro in januari van dit jaar president werd, heeft hij veelvuldig de erfenis van de militaire dictatuur, die van 1964 tot 1985 duurde, verdedigd. Ook nam Bolsonaro, zelf een voormalige legerkapitein, meerdere gepensioneerde generaals op in zijn kabinet.

Vorige week verving de president vier van de zeven leden van een commissie die verdwijningen onderzoekt van linkse militanten tijdens de dictatuur. Hij stelde uitsluitend militairen en rechtse politici aan. Door verslaggevers gevraagd waarom, antwoordde hij volgens Reuters: „Er is een nieuwe president; nu is het Jair Bolsonaro. Punt uit.”