Opinie

Vliegen als veevervoer

Ilja Leonard Pfeijffer

Nu mijn invalbeurt op deze plek bijna ten einde loopt, moeten we het, alvorens ik weer plaats maak voor de vertrouwde stem van Frits Abrahams, toch nog even over vliegen hebben. Deze zomerreeks, die op verzoek van de redactie over toerisme ging, zou niet compleet zijn zonder een reflectie op de voornaamste oorzaak van het hedendaagse massatoerisme: goedkope vluchten. Tot de introductie van de lowbudgetvliegmaatschappijen waren de meeste locaties op deze aarde beschermd tegen de massa door hun afstand. Nu is elke plek op aarde even ver: één oncomfortabele, spotgoedkope vlucht gaans.

De desastreuze impact van al dit vliegverkeer op de klimaatverandering is bekend. Het is een schande dat vliegtuigbrandstof niet meer wordt belast. De trein is geen alternatief zolang treinreizen niet alleen langer duren dan vluchten, maar ook aanzienlijk duurder zijn. Voor iemand als ik, die met enige regelmaat op en neer moet reizen tussen de plek waar mijn onderwerpen zijn en de plek waar mijn lezers zich bevinden, is de trein werkelijk geen optie, waardoor mijn vliegschaamte de vormen aanneemt van de erfzonde: een zwarte vlek op je geweten waaraan je niets kunt veranderen.

Ik zou ook een zomerreeks voor deze krant hebben kunnen vullen met louter columns over vliegen, want er is veel over te vertellen en ik heb als handelsreiziger in mijn eigen woorden meer vlieguren dan ik ecologisch kan verantwoorden. Maar ik wil het over één aspect hebben waarover niemand het heeft.

U hebt al een tijdje de indruk dat u bij elke vlucht krapper zit en minder beenruimte hebt. Na de sneer van uw partner, dat de vliegtuigstoelen heus niet krimpen en dat u zelf bent uitgedijd, bent u er maar over opgehouden. Maar dit wil niet zeggen dat u geen gelijk hebt.

Verschillende luchtvaartmaatschappijen zoeken naar manieren om meer stoelen kwijt te kunnen in hun Airbussen, Boeings en Embraers. Adviesbureau Tronos Aviation Consulting heeft berekend dat elke stoel extra in een vliegtuig 400.000 dollar per jaar aan extra inkomsten genereert.

Als we het hebben over beenruimte, hebben we het over seat pitch, de afstand tussen twee rijen stoelen. Voor short haul economy class was die meestal tussen de 81 en 86 centimeter. Inmiddels is die teruggebracht tot 76 centimeter. RyanAir en easyJet hanteren een pitch van 73,7 centimeter. Ook in de breedte wordt ruimte gewonnen. Negen stoelen op een rij waren jarenlang de norm voor de grote vliegtuigen zoals de Airbus 330. Nu zijn dat er vaak tien. De stoelbreedte is gereduceerd van 48 tot 43 centimeter.

Een andere manier om ruimte te winnen ten koste van het comfort is het inkrimpen van de wc’s. Sommige maatschappijen reduceren de wc-ruimte met 75 procent, waardoor er ruimte is voor twaalf tot veertien extra stoelen, die een half miljard dollar per jaar extra aan inkomsten genereren.

De gemiddelde ruimte per passagier is in veel vliegtuigen inmiddels teruggebracht tot 75 bij 43 centimeter. Dit is onder de wettelijke norm die de EU hanteert voor veevervoer.

En we zijn er nog niet. RyanAir denkt na over de introductie van ‘SkyRiders’, een soort verticale hangstoelen, vergelijkbaar met de leunplek bij de bushalte.

Ilja Leonard Pfeijffer vervangt Frits Abrahams tijdens zijn vakantie