Opinie

In de rij voor je bucketlist

Ilja Leonard Pfeijffer

Toen ik een tijdje geleden in Florence was, kreeg ik van de receptionist aan de balie van mijn hotel op de Piazza del Duomo bij het inchecken een plattegrondje van het stadscentrum uitgereikt, waarop de voornaamste toeristische attracties van de stad – het museum van de Uffizi, de Academia met de David van Michelangelo en de Duomo – met makkelijk herkenbare, driedimensionale tekeningetjes waren aangegeven. Hoewel ik de attente geste van de baliemedewerker op prijs stelde, bleek de plattegrond totaal overbodig. Ik hoefde de deur van het hotel maar uit te gaan en mij te vervoegen op Piazza del Duomo en ik vond het begin van drie kilometerslange rijen die naar de respectievelijke hoogtepunten voerden.

De rij hoort bij massatoerisme zoals diarree bij avontuurlijk dineren hoort. Het is een beetje een kwestie van eigen schuld. Een rij toeristen schokt ons niet meer. Maar toen verscheen er een foto van de Mount Everest in de media, die op 22 mei van dit jaar was gemaakt door de Nepalese klimmer Nirmal Purja, waarop vlak onder de top een file van zo’n tweehonderd mensen te zien was. Allemaal op zoek naar hun eigen, individuele, authentieke en unieke ervaring. Allemaal geobsedeerd door hun eigen bucketlist. Dit schokte ons omdat het de Mount Everest was en omdat we vernamen dat er doden bij gevallen waren. Maar vooral omdat het de Mount Everest was.

Een rij voor de Duomo zijn we als min of meer normaal gaan beschouwen, maar de top van de hoogste berg ter wereld hoort een onherbergzame, onbereikbare en verlaten plek te zijn. Sterker nog, dat is precies de reden waarom al die toeristen ervoor in de rij gaan staan. Ze willen allemaal een voor een die onherbergzame verlatenheid ervaren.

Ik moest er weer aan denken toen ik vandaag in een Italiaanse krant een artikel las over Ayers Rock, de magische, fotogenieke, rode berg in de woestijn van het Northern Territory in Australië. Ook daar staan toeristen in de rij om de berg te beklimmen. In zekere zin is het probleem daar nog groter, omdat Ayers Rock een heilige plek is voor de Aboriginals. Ze noemen hem Uluru en beschouwen het als heiligschennis om hem te beklimmen.

Ik stel me de heiligschennende bergbeklimmers voor. Wereldreizigers ongetwijfeld, die uit hun voegen barsten van trots op hun brede horizon en begrip voor vreemde culturen. Waarschijnlijk denken ze ook nog dat ze in contact komen met de geest van de Aboriginals als ze bovenop Uluru hun selfies op Instagram zetten.

De Aboriginals hebben borden neergezet om uit te leggen dat de berg niet beklommen moet worden en dringen al sinds 2010 bij de overheid aan op een formeel verbod. Dat komt er nu eindelijk. Vanaf 26 oktober aanstaande zal het klimverbod van kracht zijn.

De aankondiging van het verbod heeft echter een averechts effect. De rijen zijn nu langer dan ooit, want al die verlichte globetrotters willen nog naar boven voordat het niet meer mag.

Ooit was ook de Duomo van Florence een heilige plek, maar daar moeten we misschien maar niet al te lang bij stilstaan.

Ilja Leonard Pfeijffer vervangt Frits Abrahams tijdens de vakantie