Gerechtshof stelt uitspraak over Krimschatten uit

Zowel Rusland als Oekraïne maakt aanspraak op het Krimgoud, honderden kunstvoorwerpen die sinds 2014 in het bezit zijn van het Allard Pierson Museum.

De Krim-collectie bestaande uit onder meer een gouden zwaardschede, een pronkhelm en talloze juwelen in het Allard Pierson Museum.
De Krim-collectie bestaande uit onder meer een gouden zwaardschede, een pronkhelm en talloze juwelen in het Allard Pierson Museum. Foto Bart Maat/ANP

Het gerechtshof in Amsterdam heeft een uitspraak in het hoger beroep over de Krimschatten uitgesteld. Het Amsterdamse Allard Pierson Museum mag de schatten, die het sinds 2014 in haar bezit heeft, in bewaring houden in afwachting van de definitieve uitspraak, zo bepaalde het hof dinsdag. Het Hof zegt „nadere inlichtingen” nodig te hebben om tot een uitspraak te komen.

De Krimschatten hebben aanleiding gegeven tot een zaak van geopolitiek belang: zowel Rusland als Oekraïne maakt aanspraak op de kunstvoorwerpen. Een rechter oordeelde eind 2016 dat de kunstschatten naar Kiev moesten worden teruggestuurd en niet naar de Krim. Volgens de Amsterdamse rechtbank behoren de voorwerpen namelijk tot het cultureel erfgoed van Oekraïne. Vier musea op de Krim gingen in beroep tegen die uitspraak.

Omdat de Krim niet wordt erkend als soevereine staat, heeft het ook geen recht op de kunstschatten, was de gedachtegang van de rechter drie jaar geleden. Rusland dreigde vervolgens iedere samenwerking met Nederlandse musea op te zeggen, als de voorwerpen niet terug naar de Krim zouden komen.

Onduidelijkheid over rechtmatige eigenaar

Vier musea op de Krim en één museum in Kiev leenden in 2014 honderden kunstschatten, voornamelijk gouden voorwerpen en sieraden, uit aan het Amsterdamse Allard Pierson Museum voor de tentoonstelling ‘De Krim. Goud en geheimen van de Zwarte Zee’. Na die tentoonstelling werden de kunstschatten niet teruggestuurd omdat ten tijde van de tentoonstelling de Krim werd ingelijfd door Rusland.

Voor het Allard Pierson was het onduidelijk wie op dat moment de rechtmatige eigenaar was van de kunstvoorwerpen. Gevreesd werd dat indien de kunst werd teruggezonden dat deze onterecht in de handen van Rusland zou vallen. Tot op de dag van vandaag houdt het museum de kunstschatten daarom in bewaring.