EU-chef: de Irandeal kan nog slagen

De ministers van Buitenlandse Zaken concludeerden maandag dat het land een kans moet krijgen om weer om de tafel te gaan zitten.

Mogherini maandagmiddag na afloop van de ministerraad in Brussel.
Mogherini maandagmiddag na afloop van de ministerraad in Brussel. Foto John Thys/AFP

Voor het opzeggen van het nucleaire pact met Iran, is vooralsnog geen reden. Dat laten de ministers van Buitenlandse Zaken van de Europese Unie-lidstaten weten bij monde van EU-buitenlandchef Federica Mogherini. Maandag na een top in Brussel gaf ze te kennen dat de deal er wel slecht aan toe is, „maar nog wel in leven”, zo citeert persbureau Reuters.

Die maandag spraken de ministers over meerdere onderwerpen, maar Iran was daarvan het belangrijkste. Dat land verrijkt sinds vorige maand meer uranium dan de internationale atoomafspraak uit 2015 toestaat. Dat akkoord werd ook ondertekend door de Verenigde Staten, maar sinds dat land vorig jaar uit de deal stapte, vindt Iran dat het zich niet langer aan de afspraken hoeft te houden.

Daarmee is Iran weliswaar in overtreding van het verdrag, maar nog niet dusdanig dat ook maar één van de EU-lidstaten uit het bestand wil stappen. De Britse minister Jeremy Hunt van Buitenlandse Zaken liet maandag weten dat hij en zijn collega’s Iran nog een kans willen geven om zich alsnog aan de afspraken te houden.

De crisis rond Iran escaleert gevaarlijk, ziet Midden-Oostenexpert Carolien Roelants. Trump kondigt nieuwe sancties aan, Iran wil niet buigen en Europa kijkt toe.

Spanningen

Het door zijn voorganger Barack Obama opgestelde pakket met afspraken werkt volgens de Amerikaanse president Donald Trump vooral in het voordeel van Iran. Hij stelde een aantal sancties opnieuw in, in de hoop Iran zover te krijgen de nucleaire activiteiten te staken. De spanningen tussen beide landen zijn sindsdien hoog opgelopen.

Mogherini zei maandag dat het Europese blok inzet op een diplomatieke oplossing voor het conflict met Iran. Concrete stappen in die richting formuleerde ze nog niet. Mogelijk belegt ze op termijn een bijeenkomst met vertegenwoordigers van Iran en de Europese ondertekenaars van het verdrag. De Franse, Duitse en Britse ministers van Buitenlandse Zaken pleitten eerder deze maand al voor zo’n spoedoverleg.

Israël

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu noemde maandag de Europese inspanningen om het akkoord te redden een fout. Netanyahu heeft een warme verstandhouding met de regering-Trump, en is net als de Amerikanen fel gekant tegen het Iraanse regime. „Er zijn kennelijk mensen in Europa die pas wakker worden als de Iraanse raketten op Europese bodem landen”, zei Netanyahu in een video die hij op Twitter plaatste. „Maar dan is het al te laat.”