Extra maatregelen tegen smokkel in gevangenissen

Investeringen in speurhonden, hekwerk, netten en camera’s moet smokkelen tegengaan en de veiligheid verbeteren. Ook wil minister Dekker zwaarder straffen.

Dekker wil dat de vondst van smokkelwaar bij gedetineerden vaker bestraft wordt.
Dekker wil dat de vondst van smokkelwaar bij gedetineerden vaker bestraft wordt. Foto Bart Maat/ANP

Minister Sander Dekker (Rechtsbescherming, VVD) stelt jaarlijks drie miljoen euro extra beschikbaar voor de strijd tegen smokkel en zogenoemd „voortgezet crimineel handelen” binnen gevangenissen. Dat geld wordt geïnvesteerd in meer speurhonden, hekwerk, netten en camera’s, schrijft Dekker donderdag in een brief aan de Tweede Kamer.

De minister brengt de komende tijd verder in kaart hoe smokkelwaar naar binnen gebracht wordt in een gevangenis. Dat gebeurt bijvoorbeeld via de luchtplaats, relatiebezoek of gedetineerden die terugkeren van verlof. De minister kiest voor een „risicogestuurde aanpak” waarbij per penitentiaire inrichting gekeken wordt wat de risicovolle plekken en momenten zijn.

Gevangenissen registreren sinds begin dit jaar hoeveel en wat voor smokkelwaar aangetroffen wordt. In de eerste vier maanden van 2019 werden in 9.500 cellen in totaal 1.760 vondsten geregistreerd. In 60 procent van de gevallen ging het om drugs, overwegend softdrugs, en bij 30 procent om telefoons of andere informatiedragers. Verder ging het om alcohol, rookwaar, geld en wapens. Er werden geen vuurwapens gevonden.

De smokkel moeten omlaag worden gebracht door preventieve maatregelen, vindt Dekker. Zo kan muurdetectie worden geïnstalleerd, waarmee smokkelwaar die over muren wordt gegooid kan worden gesignaleerd. Ook wil de minister het gebruik van drones tegengaan en technologie inzetten voor het verstoren en lokaliseren van mobiel telefoongebruik.

Meer straffen

De vondst van smokkelwaar bij gedetineerden moet daarnaast vaker bestraft worden. De maximale straf is nu veertien dagen eenzame opsluiting, maar Dekker wil verder gaan en onderzoekt of het mogelijk is om aangetroffen smokkelwaar in sommige gevallen te vernietigen. Personeelsleden voelen zich bovendien aangetast in hun gezag doordat zij in beslag genomen telefoons na het einde van de detentie weer moet teruggeven. Daarop staat soms gevoelig beeld- of geluidmateriaal dat is opgenomen binnen de gevangenis. Andere sancties waaraan wordt gedacht is het intrekken van verlof en het verbieden van bezoek.

De nieuwe maatregelen moeten het personeel van gevangenissen ondersteunen. Zij ontberen nu vaak de mogelijkheid om smokkelwaar te onderscheppen of kunnen niet optreden tegen crimineel gedrag. Naast een veilige werkomgeving wil Dekker dat gedetineerden zich volledig richten op terugkeer naar de samenleving. „Incidenten met smokkelwaar, zoals filmpjes van feestende gedetineerden die in de media zijn verschenen, en crimineel gedrag horen daar absoluut niet bij”, aldus Dekker in de Kamerbrief.