Welke optredens mag je niet missen op North Sea Jazz Festival 2019?

Tips North Sea Jazz In het het overvloedige driedaagse programma van North Sea Jazz zijn er veel optredens die niemand moet missen. Niet alleen van internationale sterren – van Robert Glasper en Burt Bacharach tot Lauryn Hill – maar ook van Nederlandse artiesten.

Illustratie Enkeling

De Nederlanders op North Sea Jazz

Staan er dit jaar werkelijk minder Nederlandse acts op North Sea Jazz dan andere jaren? De eerste festivaldag zijn ze in elk geval dungezaaid, met jazzpianisten Rembrandt Frerichs en Jasper van ’t Hof, het Noordpool Orkest met soulzanger José James en een interessante debutant als jazzvioliste Myrthe van de Weetering.

Myrthe van de Weetering Foto VPRO

Illustratie Enkeling

Nederlandse jazzmusici willen graag op het grote festival staan, maar kennen de programmeurs hun recente project wel? Op NSJ spelen vergroot je naam als artiest. En zoveel prominente speelmogelijkheden zijn er niet in Nederland. Nieuwe festivals als Transition, Rockit, So What’s Next en Mondriaan Jazzfestival kiezen meer voor buitenlandse namen.

Voor het overvloedige driedaagse programma wordt eerst de internationale top zeker gesteld. Wie uit het rondreizende aanbod kunnen de programmeurs vastleggen, zoals de pianisten Chick Corea, Abdullah Ibrahim, zangeres Diana Krall of de saxofonisten Henry Threadgill en Joshua Redman. Daarna komen de Nederlanders.

Iedere zaal op het festival heeft zijn eigen karakter. Van straight ahead, experimenteel, funky dansbaar tot – steeds vaker – een confrontatie van genres. Bepaalde onderdelen, zoals de Nederlandse artiesten, blijven daarin qua budget beschermd. De gemiddeld ruim 35 Nederlandse namen per editie worden zorgvuldig gekozen op stijl.

Maar komen er dit jaar nou inderdaad minder? Nee, telt de organisatie na. „25 tot 30 procent is of geheel Nederlands of er spelen Nederlanders mee.” NSJ rekent dan wel de studentenbands en de buitenlandse studenten mee die hier blijven en carrière maken.

Beloftes als gitarist Reinier Baas en saxofonist Ben van Gelder treden in elk geval meerdere keren op. Nieuwsgierig maakt de vrije compositieopdracht voor de zich steeds weer verder ontwikkelende tenorsaxofonist Maarten Hogenhuis.

Diverse artiesten gaven het afgelopen muziekjaar glans en dat heeft waarschijnlijk geholpen bij hun selectie. Pianist Jasper van ’t Hof kreeg zijn Boy Edgarprijs en toerde. Benjamin Herman bracht drie albums uit rond zijn vijftigste verjaardag. Het improduo Niels Broos en Jamie Peet imponeerde op zowel pop- als jazzfestivals. Yuri Honing haalde voor jazz enorme streamingscijfers met ‘After All’. The Preacher Men sleepten de Edison Publieksprijs binnen.

Passend zal ook het afscheid worden van Rein de Graaff, de nestor van de Nederlandse bebop. Welke grote Amerikaanse naam begeleidde hij niet? Het festival drééf vroeger op vaardige huismusici als hij, die soms wel twee, drie keer op een avond een overzeese jazzster begeleidden. Een inmiddels lang vervlogen traditie. (AK)

Poptips van Saul van Stapele

Tank and The Bangas. Soul en spoken word, hiphop, jazz, gospel en blues – Tank and The Bangas uit New Orleans oogsten wereldwijd lof met aanstekelijke en rijke live-optredens. Zaterdag 19.30 uur, Darling.

Gladys Knight. Gloedvol, krachtig en vol nuances: poplegende Gladys Knight maakte twee jaar geleden op North Sea Jazz veel indruk met haar sublieme soulshow vol klassiekers. Zondag, 18.45 uur, Maas.

Janelle Monáe. De loeistrakke concerten van Janelle Monáe zijn kleurrijk, wervelend, eigenzinnig en theatraal. Een van de boeiendste popartiesten die in dit tijdperk live te zien zijn. Zondag 20.00 uur, Nile.

Lauryn Hill bracht twee van de succesvolste albums van de jaren 90 uit – het tweede album The Score (1996) van haar toenmalige groep The Fugees, en haar solodebuut The Miseducation of Lauryn Hill (1998). Lauryn Hill was de eerste vrouwelijke artiest die in één uitreiking van de Grammy Awards tienmaal genomineerd werd en vijf prijzen won – waaronder Beste Album van het Jaar – en bereikte als eerste vrouwelijke hiphop-artiest in Amerika ooit solo de top van de single-lijst. Nog een primeur: ze staat op zondag 14 juli voor het eerst op North Sea Jazz, als afsluitende headliner. Zondag 22.15, Nile.

Jazztips van Amanda Kuyper

John Zorn. Krankzinnig, maar interessant: de vijf uur durende jazzmarathon van John Zorn (1953). Hij brengt er stukken van met steeds weer wisselende ensembles, veertien in totaal. Vrijdag 16.30 uur, Darling.

Burt Bacharach. Hij voorzag Aretha Franklin, Dionne Warwick en Patti LaBelle van liedjes. ‘Anyone Who Had a Heart’, ‘Walk on By’ en ‘Do You Know the Way to San Jose?’ – stuk voor stuk onweerstaanbaar en sprankelend tijdloos. Dat Bacharach (91) nog concerten geeft maakt deze show een mustsee. Vrijdag 19.30 uur, Amazon.

Maisha. De Londense jazzscene is ook dit jaar weer present. Zeker het zestal Maisha, met drummer Jake Long en saxofonist Nubya Garcia, is de moeite waard. Spirituele jazz op afrobeat. Zondag 15.15 uur, Darling.