Nieuw licht voor oude lampenmaker

Lampenfabriek Het Duitse Osram komt in handen van Amerikaanse investeerders. De al lang kwakkelende lichtsector staat voor een transitie.

Medewerkers van Osram, dat in Amerikaanse handen gaat komen, in het Duitse Augsburg.
Medewerkers van Osram, dat in Amerikaanse handen gaat komen, in het Duitse Augsburg. Foto Michaela Handrek-Rehle/Getty

Het is een schrale troost voor het handjevol grote lichtfabrikanten van de wereld, de afgelopen maanden: de koers mag dan misschien dalen en de omzet lager uitkomen dan verwacht, maar bij concurrent Osram Licht gaat het in ieder geval altijd slechter. De beurswaarde van Osram daalde in 2018 al met bijna 50 procent, en het bedrijf moest de afgelopen tijd meer dan vijf winstwaarschuwingen afgeven.

Heel verrassend is het dan ook niet dat het nu hoogstwaarschijnlijk de eerste lampenfabrikant is die gekocht wordt door private equity-investeerders. Het Amerikaanse Bain Capital en Carlyle brachten woensdag samen een bod van 3,4 miljard euro uit op de aandelen van het meer dan honderd jaar oude Duitse lichtbedrijf (26.000 werknemers), dat het management donderdag accepteerde. Het gaat om een prijs van 35 euro per aandeel: de koers steeg woensdag direct van 29 euro naar 33 euro. Alleen de aandeelhouders moeten nu nog instemmen. De directie van Osram was al enige tijd in overleg met de twee investeringsmaatschappijen, wiens interesse bekend was.

Met het bod lijkt het er steeds meer op dat twee van de drie grootste spelers op de verlichtingsmarkt binnenkort in private handen komen. Het Amerikaanse General Electric werkt op dit moment aan de verkoop van zijn verlichtingstak aan een private partij. En hoewel Siemens in eerste instantie Osram in 2013 naar de beurs bracht, komt dat bedrijf nu alsnog in handen van private investeerders. Zo dreigt, naast enkele kleinere spelers, alleen Signify nog publiek te blijven. Na lang wikken en wegen besloot Philips die dochter in 2017 níét te verkopen.

Heel verrassend is deze ontwikkeling niet. De markt voor verlichting transformeert snel en private equity ruikt kansen bij de worstelende, wat trage grote spelers. LED-verlichting is aan een opmars bezig terwijl de vraag naar oudere lichtvormen als halogeenlampen snel afneemt. Maar groeien met LED is lastig: er is bij dit product veel goedkope concurrentie uit China. Bovendien gaan de lampen lang mee, waardoor een consument niet snel terug naar de winkel hoeft.

Osmium en wolfraam

En dan heeft Osram – de naam komt van de scheikundige elementen osmium en wolfraam – nog een probleem: gevestigd in München is het bedrijf sterk verweven met de Duitse autoindustrie. Maar die draait slecht, terwijl bijna de helft van de opbrengsten van 3,8 miljard van de lichtfabrikant hier vandaan komen.

Net als Signify, dat flink inzet op internetverbindingen via het lichtnetwerk, zoekt Osram nu ook naar groei in lichtdienstverlening en flitsende nieuwe technologieën. Zo heeft het forse verwachtingen van bijvoorbeeld sensors voor zelfrijdende auto’s, of toepassingen als autointerieurverlichting die zich aanpast aan je stressniveau. Maar de resultaten daarvan blijven voorlopig achter.

Bij Signify in Eindhoven, waar de koers na een dip in 2018 nu al weer enkele maanden stijgt, zullen ze de nieuwe ontwikkelingen met interesse in de gaten houden. Vooral op het gebied van professionele LED-verlichting is het een grote concurrent van Osram. De consumentenverlichtingstak, waar Signify nog wel voor produceert, deed het Duitse bedrijf in 2016 al eerder grotendeels van de hand aan een Chinese koper. De koers van Signify steeg licht na het nieuws over Osram.