Opnieuw vernietigt Raad van State gasbesluit van kabinet

Volgens de Raad van State heeft minister Wiebes onvoldoende onderbouwd waarom de gaskraan niet sneller dicht kan. De voor dit jaar geplande gaswinning mag wel doorgaan.

Het gasveld Loppersum. Foto Jerry Lampen / ANP
Het gasveld Loppersum. Foto Jerry Lampen / ANP

Voor de derde maal op rij is het kabinet over de gaswinning in Groningen teruggefloten door de Raad van State. De hoogste bestuursrechter heeft het gasbesluit van het kabinet voor komend jaar vernietigd. Wel mag de geplande gaswinning voor dit jaar doorgaan, oordeelde de Raad van State woensdag.

Volgens de Raad van State heeft minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat, VVD) onvoldoende onderbouwd waarom de gaskraan niet sneller dicht kan. De minister heeft „niet duidelijk gemaakt” wat ervoor nodig is om de gasvraag van industriële grootverbruikers, de glastuinbouw en de gasexport sneller af te bouwen.

In april vond de tweedaagse inhoudelijke behandeling plaats van het hoger beroep over het gaswinningsplan van minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat, VVD). In dat plan staat dat de Nederlandse Aardoliemaatschappij (NAM), een joint venture tussen Shell en ExxonMobil, dit jaar 19,4 miljard kubieke meter gas mag winnen in Groningen. Daartegen maakten 26 partijen, van regionale overheden tot aan burgers, bezwaar. Zij wilden dat de winning verder omlaag gaat of zelfs onmiddellijk wordt stopgezet.

De Raad van State moest daarover uiteindelijk een besluit nemen: weegt het veiligheidsbelang van de Groningers zwaarder dan de economische leveringszekerheid van het gas? Voor dit jaar heeft minister Wiebes die afweging voldoende onderbouwd, maar de komende jaren moet hij met zijn gaswinningsplan terug naar de tekentafel.

Kabinet weer teruggefloten

Tweemaal eerder werd het kabinet teruggefloten door de Raad van State. In 2015 wilde het kabinet 33 miljard kubieke meter aardgas winnen, maar moest van de Raad van State de gaswinning beperken tot 27 miljard kubieke meter. Twee jaar later vernietigde de Raad van State het jaarlijkse gaswinningsbesluit zelfs, omdat de risico’s voor de bewoners niet genoeg waren meegewogen.

Uiteindelijk wil het kabinet dat de gaswinning in 2030 is gedaald naar nul. Om de gevolgen van de productiedaling op te vangen wordt onder meer een stikstofinstallatie gebouwd in Zuidbroek waarmee hoogcalorisch (niet-Gronings) gas kan worden omgezet in laagcalorisch gas dat geschikt is voor onder meer Nederlandse woningen. Daarnaast moeten industriële grootverbruikers overstappen op niet-Gronings gas of op niet-fossiele brandstof. Ook woningen zullen in de komende jaren van het gas af moeten.