Spectaculaire kunstruimte Het Hem opent met tentoonstelling vol hiphopcultuur

Het Hem In Zaanstad opent vrijdag Het Hem, een reusachtig cultuurcentrum in een oude munitiefabriek.

Interieur van de lange zaal van Het Hem met links de badmeesterstoel om naar de scheepvaart in het Noordzeekanaal te kijken.
Interieur van de lange zaal van Het Hem met links de badmeesterstoel om naar de scheepvaart in het Noordzeekanaal te kijken. Foto Walter Herfst

Onderuit op een bank naast een houtkachel een boek lezen, een video kijken of een goed gesprek voeren. Van een dj genieten in een muziekbar. Tot middernacht dineren. Of op een badmeesterstoel naar de voorbijvarende schepen turen. Als ontspanningsruimte is Het Hem, het nieuwe cultuurcentrum in een voormalige munitiefabriek in Zaanstad, alvast een schot in de roos.

Het Hem is een initiatief van Alex Mulder (72), een ondernemer die op grote schaal in kunst en cultuur investeert en onder meer verantwoordelijk is voor het megasucces van de musical Soldaat van Oranje. In een vraaggesprek met NRC beloofde hij vorig jaar een platform voor jonge, het experiment zoekende kunstenaars, een „Tate Modern aan het Noordzeekanaal”. Per seizoen zou hij steeds een andere gastcurator de kans gunnen om met een reeks kunstwerken zijn of haar kijk op de wereld met een groot publiek te delen.

‘Anxiety Rabbit’ van Piet Parra stond eerder in het Amsterdamse Flevopark.Foto Walter Herfst

Mulder heeft woord gehouden. ‘Chapter 1’ van Het Hem is samengesteld door Edson Sabajo en Guillaume Schmidt, de ondernemers achter het Amsterdamse streetwear-label Patta. Met een groepstentoonstelling van achttien kunstenaars biedt het duo een inkijkje in de hiphopcultuur.

Boven de entree zweeft Anxiety Rabbit, een grote, door Piet Parra gemaakte sculptuur van een angsthaas, de voorpoten over de oren gevouwen. Het is een van de meest conventionele kunstwerken op de expositie. Elders staat het experiment voorop.

Al wandelend door het immense gebouw trekt de bezoeker langs diverse grote video- en geluidsinstallaties. Opvallend is Beer van Erik van Lieshout. Als winnaar van de prestigieuze Heineken-prijs in 2018, gebruikt Van Lieshout het prijzengeld van 100.000 euro voor een reflectie op de wijze waarop multinationals hun stempel proberen te drukken op het kunstklimaat. Over zijn kritische intenties laat de kunstenaar geen misverstanden ontstaan. Hij vertoont zijn video in een vijf meter hoge Heineken-groene doos. Daarop is met de letters van het Heineken-logo twee keer bijna manshoog het woord ‘urine’ aangebracht. Volgens de gastcuratoren is humor een fijne manier om lastige thema’s aan te snijden.

Quentley Barbara werkt tijdens de tentoonstelling door aan zijn van karton gemaakte beeldhouwwerk “Hesus”. Foto Walter Herfst

Een installatie waarmee Het Hem zich onderscheidt van andere kunstinstellingen is de door Gabriel Lester ontworpen boksarena. Tussen een woud van zuilen doemt een heuse, met tribunes omzoomde boksring op. Tien weken lang zal de Britse zevenvoudig wereldkampioene Michele Arboro daar een trainingscursus geven aan 35 boksers. Boksen is „heel dope”, zegt Guillaume Schmidt in de tentoonstellingscatalogus.

Maar het echte spektakelstuk van ‘Chapter 1’ is Het Hem zelf. Het bijna 200 meter lange tentoonstellingsgebouw is méér dan dope. Geen steriele white cube maar een spectaculaire industriële expositieruimte die uitnodigt tot tal van bijzondere presentaties. Nu al nieuwsgierigmakend is ‘Chapter 2’, de herfstexpositie. Daarvoor strikte Het Hem de 29-jarige Chileens-Amerikaanse componist Nicolas Jaar. Hij heeft aangekondigd vooral met het gebouw zelf aan de slag te gaan.

Still-Life’, de bewegende installatie die RAAAF voor Het Hem maakte.Foto Walter Herfst