Gietijzeren gasleidingen moeten sneller worden vervangen

Nederland telt nu nog drieduizend kilometer aan gasleidingen van gietijzer. Een scheur in zo’n relatief kwetsbare leiding zorgde in januari voor een gasexplosie in Den Haag.

Werkzaamheden aan een gasleiding in Apeldoorn.
Werkzaamheden aan een gasleiding in Apeldoorn. Foto Piroschka van de Wouw/ANP

De circa drieduizend kilometer aan gietijzeren gasleidingen in Nederland moet versneld worden vervangen. Dat stelt het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) donderdag in een rapport naar aanleiding van een gasexplosie in Den Haag, begin dit jaar. Een scheur in een gietijzeren leiding was daarvan de oorzaak.

Hoeveel gietijzeren leidingen – 2,5 procent van alle gasleidingen – er nu per jaar extra moeten worden vervangen, gaat het SodM afspreken met de gasnetbeheerders. Een woordvoerder van het SodM kan geen streefcijfer noemen. De normen kunnen volgens hem per stad en regio verschillen. „Het is een complexe puzzel. Voor zo’n vervanging moet van alles geregeld worden.” Het gaat dan onder meer om vergunningen. Ook hoeveel hinder er verwacht wordt door opgebroken straten, speelt mee in de vaststelling van de norm. Eind dit jaar moeten de afspraken rond zijn.

De overheid heeft de netbeheerders al in 2010 opgedragen de relatief kwetsbare gasleidingen van gietijzer uit de grond te halen en te vervangen door veiligere exemplaren van staal of kunststof. Ze zullen het tempo van die operatie nu dus verder moeten opschroeven. Het SodM wil ook dat de netbeheerders vaker gaan controleren op lekken.

125.000 kilometer

Het aantal gietijzeren leidingen is al flink afgenomen: in 2009 lagen er nog ruim twee keer zo veel in de Nederlandse bodem. Volgens Netbeheer Nederland, de koepelvereniging van netbeheerders, telt Nederland 125.000 kilometer gasleiding. Het gasnet bestaat daarnaast voor een klein deel uit leidingen van asbest, tegenwoordig een kleine achthonderd kilometer. Ook die moeten volgens het SodM sneller worden vervangen.

Het OM liet woensdag weten dat niemand strafrechtelijk vervolgd kan worden voor de gasexplosie in Den Haag, die op 27 januari drie appartementen verwoestte. Vier mensen werden levend onder het puin vandaan gehaald. Er vielen in totaal tien gewonden, niemand kwam om het leven. Netbeheerder Stedin is volgens justitie niets te verwijten. De gescheurde leiding leek weinig risico op te leveren en had een lage vervangingsprioriteit.