Recensie

Recensie Strips

Blake en Mortimer als figuren in Schuitens universum

    • Stefan Nieuwenhuis

De Belgische meestertekenaar François Schuiten gooit de conventies van eerdere Blake en Mortimer-auteurs het raam uit. De combinatie van zijn stokpaardjes en de materie blijkt soms te gekunsteld.

De laatste farao, een avontuur van Blake en Mortimer door de Belgische meestertekenaar François Schuiten, verscheen afgelopen week met veel bombarie. Schuiten liet zich voor de gelegenheid vergezellen door een filmmaker, een romanschrijver en een grafisch ontwerper. Gezamenlijk gaven zij een bijzondere draai aan de klassieke avonturenstrip van Edgar P. Jacobs (1904-1987), waarin zij teruggrijpen op Jacobs' Het mysterie van de grote piramide uit 1950.

De lancering van De laatste farao was strak geregisseerd - zelden vertoond in de Europese stripwereld. Het eenmalige album verscheen tegelijk in alle vertalingen, in aantallen die er niet om liegen: 400.000 in het Frans, 31.000 in het Nederlands. Daarnaast kwam er een luxere uitgave in een zo ondermaatse oplage dat er daags na verschijnen op veilingsite Catawiki al exemplaren werden verkocht voor het vijfvoudige. Onsympathiek, maar de aandacht was er niet minder om. Intussen rijdt er een tram met beeltenissen uit de strip door Brussel, waar het verhaal zich afspeelt.

Philip Mortimer is in de Belgische hoofdstad omdat er in het Justitiepaleis een geheime kamer is ontdekt: het werkverblijf van de Belgische architect Joseph Poelaert. Dan gaat er iets faliekant verkeerd. Een krachtige ionenstraal komt omhoog uit de krochten en legt het leven volledig lam. De straal verandert Brussel in een spookstad. Decennia later is er een ontploffing en lijkt de ontregelende lichtbundel terug: wereldwijd valt alle technologie uit en een catastrofe wordt gevreesd. Aan Blake en Mortimer om de zaak nu voorgoed te bedwingen.

Ongelukkige combinatie

Tot zover een typisch Jacobs-verhaal, met verwijzingen naar sciencefiction en wetenschap. Daar voegde Schuiten zijn eigen stokpaardjes aan toe: een suggestief reisverhaal tussen droomwereld en werkelijkheid, waar het genieten is van machtige architectonische vergezichten. Hier en daar is de combinatie gekunsteld: de rechtlijnige Mortimer die zich inlaat met een dromenduider is wat oeverloos. Daarbij kiest Schuiten voor een enorme tijdsprong waardoor met name Francis Blake oogt als een bedaarde senior. Het is vooral even wennen.

Na het overlijden van Jacobs werd de succesreeks voortgezet door andere auteurs, altijd in de kenmerkende klare lijn en passend in de sfeer en traditie van de jaren vijftig. Schuiten breekt met die conventies: zijn verfijnde arceringen en dunne lijnvoering lijken nergens op die van zijn voorgangers. Ook het aloude lettertype heeft De laatste farao niet gehaald. Het plot heeft een flinke vaart maar kan niet maskeren dat niet alles even goed in elkaar steekt, wat vooral bij het sluitstuk blijkt: dat is wat al te toevallig en kras.