Dreigement van Trump leidt tot onrust

Conflict met Mexico over migratie Zowel in Mexico als in de VS zorgt Trumps dreigement met handelssancties voor onrust. Er staan enorme belangen op het spel.

Migranten uit Afrika en Haïti steken vanuit Guatemala de grens over richting Mexico.
Migranten uit Afrika en Haïti steken vanuit Guatemala de grens over richting Mexico. Foto Luis Villalobos / EPA

Het verrassende dreigement van de Amerikaanse president Donald Trump om goederen uit Mexico te belasten met een importheffing als drukmiddel op het gebied van migratie, heeft vrijdag tot onrust geleid in beide landen en op internationale beurzen. De vrees neemt toe dat Trump uit frustratie over de toestand aan de Amerikaanse zuidgrens de groei van de wereldeconomie op het spel zet.

Trump kondigde donderdagavond onverwachts aan vanaf 10 juni een importheffing van 5 procent in te stellen op alle goederen uit Mexico, een van de grootste handelspartners van de VS. Doel is het buurland te dwingen de stroom migranten uit Centraal-Amerika te beteugelen. Als Mexico dat niet tot tevredenheid van de president doet, wordt de heffing gestaag opgevoerd, tot 25 procent per 1 oktober, liet het Witte Huis weten.

De directe koppeling van handelsbeleid aan migratie is een nieuwe drastische stap. Trump grijpt vaak naar importheffingen om handelspartners, waaronder China, Europese landen en buurlanden Canada en Mexico, onder druk te zetten. Tot nu toe ging het daarbij om economisch beleid: het Witte Huis wil betere handelsafspraken afdwingen. Met de maatregel tegen Mexico zet Trump zijn favoriete wapen in voor een ander doel: het beteugelen van migratie naar de VS uit Centraal-Amerika.

Trump ziet met lede ogen aan hoe migranten uit Honduras, El Salvador en Guatemala naar de Amerikaanse zuidgrens blijven trekken om asiel aan te vragen. Zijn plan om een muur te bouwen aan de grens, een kernbelofte van zijn campagne, stagneert wegens de weigering van het Congres er voor te betalen. Intussen zitten volgens de Amerikaanse grenswacht zo'n 80.000 mensen vast, en komen dagelijks 4.500 mensen aan.

Trump speelt met vuur

Door te dreigen met een handelsoorlog als drukmiddel op Mexico speelt Trump met vuur: de economische voorspoed die geldt als een van zijn belangrijkste verdiensten komt erdoor onder druk te staan. Amerikaanse beurzen, die al kwakkelden wegens zorgen over aanhoudende handelsspanningen tussen de VS en China, gingen vrijdag in navolging van beurzen in Azië en Europa hard onderuit. Vooral bedrijven die afhankelijk zijn van de handel tussen de VS en Mexico, zoals grote autoproducenten, moesten het ontgelden.

Mexico is een van de grootste exporteurs naar de VS: in 2018 stuurde het land ruim 346 miljard dollar (310 miljard euro) aan goederen de grens over. Het land is de grootste buitenlandse leverancier van agrarische producten. Ook is Mexico een essentiële industriële handelspartner, met nauw verweven productieketens in onder meer de autobranche.

Het bedrijfsleven in de VS is dan ook fel tegen importheffingen. Het vreest schade voor bedrijven, werknemers en consumenten in beide landen. De voorzitter van de National Foreign Trade Council, een organisatie van Amerikaanse exporteurs, noemt de maatregel „een enorme blunder”.

Ook Republikeinse partijgenoten reageren geschrokken op Trumps aankondiging. Zelfs de handelsvertegenwoordiger van het Witte Huis, Robert Lighthizer, is er mee oneens, meldt The Wall Street Journal.

De Mexicaanse president Andres Manuel Lopez Obrador zei vrijdag met „omzichtigheid” te zullen reageren. Minister van Buitenlandse Zaken Marcelo Ebrard vliegt naar de VS om de Amerikaanse regering op andere gedachten te brengen. In een brief aan zijn ambtgenoot zei Lopez Obrador: „President Trump, sociale problemen worden niet opgelost met belastingheffingen of dwangmaatregelen.”